قله بسیار برجسته

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
نقشهٔ پراکندگی قله‌های بسیار برجسته در سراسر زمین

قلهٔ بسیار برجسته (به انگلیسی: ultra prominent peak) به کوهی گفته می‌شود که برآمدگی نسبی آن ۱٬۵۰۰ متر (۴٬۹۲۱ پا) یا بیشتر باشد. شمار چنین قله‌هایی در جهان چیزی نزدیک به ۱٬۵۱۵ قله است.[۱] برخی از آنها همچون کوه اورست، آکونکاگوا، و مک‌کینلی (سه قلهٔ دارای بیشترین برآمدگی نسبی) کوه‌هایی نام‌آشنا، و برخی دیگر از این کوه‌ها بسیار گمنام‌تر هستند. همچنین برخی از کوه‌های نامدار جهان، مانند ماترهورن و آیگر، در ردیف قله‌های بسیار برجسته جای نمی‌گیرند، چرا که این کوه‌ها با گذرگاه‌های بلندی به کوه‌های بلندتر از خودشان پیوسته‌اند و در نتیجه برآمدگی نسبی‌شان چندان زیاد نیست.

عبارت «بسیار برجسته» در این مفهوم را نخستین بار استفان فرای زمین‌شناس آمریکایی در دههٔ ۱۹۸۰ میلادی و در پژوهش‌های خود دربارهٔ برآمدگی نسبی قله‌های ایالت واشینگتن به کار گرفت. او عبارت «کوه بسیار بزرگ» (به انگلیسی: ultra major mountain) را برای اشاره به قله‌هایی با برآمدگی نسبی بیش از ۵٬۰۰۰ پا (۱٬۵۲۴ متر) به کار برد. [۲]

پراکندگی[ویرایش]

هم اینک ۱٬۵۱۵ قلهٔ بسیار برجسته در سراسر جهان شناخته شده است: ۶۳۷ تا در آسیا، ۳۵۵ در آمریکای شمالی، ۲۰۹ در آمریکای جنوبی، ۱۱۹ در اروپا (قفقاز نیز جزو اروپا به شمار آمده)، ۸۴ در آفریقا، ۶۹ در استرالیا، و ۳۹ تا در جنوبگان.[۱]


فهرست‌های بسیار-برجسته‌ها[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ Maizlish, A.. «The Ultra-Prominences Page». Peaklist.org. 
  2. Adam Helman, The Finest Peaks: Prominence and other Mountain Measures, Trafford, 2005, ISBN 1-4120-5994-1.