فیلیپ کی. دیک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
فیلیپ کی. دیک
نام اصلی
فیلیپ کیندرد دیک
زاده۱۶ دسامبر ۱۹۲۸
شیکاگو، ایلینوی
درگذشته۲ مارس ۱۹۸۲ (۵۳ سال)
سانتا آنا، کالیفرنیا
نارسایی قلب
نام(های) دیگرریچارد فیلیپس
جک داولند
هورسلافر فت
پی کی دی
پیشهنویسنده
زمینه کاریعلمی–تخیلی
ملیتآمریکایی
سبک نوشتاریپست‌مدرنیسم
سال‌های فعالیت۱۹۸۲–۱۹۵۲
همسر(ها)ژانت مارلین (۱۹۴۸–۱۹۴۸)
کلئو آپوستولیدس (۱۹۵۸–۱۹۵۰)
آن ویلیامز رابینشتاین (۱۹۶۴–۱۹۵۸)
نانسی هکت (۱۹۷۳–۱۹۶۶)
تسا بازبی (۱۹۷۸–۱۹۷۳)
فرزند(ان)سه فرزند
امضا
جوایز

فیلیپ کیندرد دیک (انگلیسی: Philip Kindred Dick؛ ۱۶ دسامبر ۱۹۲۸ – ۲ مارس ۱۹۸۲) نویسنده آمریکایی است که عمدتاً به خاطر آثار علمی-تخیلی خود شهرت دارد. به نظر می‌رسد خلاقیت او در نگارش داستان‌های علمی-تخیلی به دلیل عدم تعادل سلامت روان او بوده است.[۱]

اوایل زندگی[ویرایش]

فیلیپ کیندرد دیک نویسنده‌ی تاثیرگذار ادبیات علمی تخیلی در تاریخ 16 دسامبر 1928 در شهر شیکاگو چشم به جهان گشود. از  آن جایی که او و خواهر دوقلویش شش هفته زایمان زودرس داشتند از لحاظ جسمی بسیار ضعیف و آسیب‌دیده بودند. خواهر دوقلوی او جین شش هفته پس از  زایمان درگذشت که این اتفاق در آینده تاثیر عمیقی بر فیلیپ و آثارش گذاشت، برای نمونه در آثار دیک شخصیت‌هایی که برادر یا خواهر دوقلوی را از دست داده‌اند زیاد هستند.[۲]

او که متولد شیکاگو بود، مدت کوتاهی پس از تولد با خانواده‌اش به سانفراسیسکو نقل‌مکان کرد. وقتی پنج سال داشت، پدرش تصمیم گرفت به شهر رینو در ایالت نوادا نقل مکان کند و به دلیل مخالفت مادرش با مهاجرت، پدر و مادرش از یکدیگر طلاق گرفتند و دادگاه حضانت دیک را به مادرش داد. مادر دیک یک شغل در واشنگتن دی سی پیدا کرد و با او به آن‌جا نقل‌مکان کرد. در مدرسه با آن‌که در درس نوشتن نمره‌های پایینی دریافت می‌کرد اما معلمش گفت در او علاقه به نوشتن و خلاقیت در داستان‌گویی می‌بیند. او در مدرسه‌ی فرقه‌ی مسیحی کوئیکرها تحصیل می‌کرد.[۳] در سال 1938 دیک و مادرش به کالیفرنیا برگشتند. در حوالی همان زمان‌ها دیک به ادبیات علمی تخیلی علاقه‌مند شد و از سال 1940 به مطالعه‌ی حرفه‌ای ادبیات علمی تخیلی پرداخت دیک در سال 1947 به دبیرستانی در برکلی رفت، جایی که در آن با اورسولا کی. لو گویین ( که او هم بعدا یکی از نویسندگان افسانه‌ای ادبیات علمی تخیلی شد) هم‌کلاسی بود اما هیچ‌کدام در آن‌زمان یکدیگر را نمی‌شناختند .

مرگ[ویرایش]

دیک که در طول زندگی خود از بیماری‌های روحی شدیدی رنج می‌برد و زندگی آشفته‌ای داشت. او پنج‌بار ازدواج کرد که هر کدام پس از مدت کوتاهی به طلاق انجامیدند. او هم‌چنین سابقه‌ی خودکشی داشت که از آن جان سالم به‌در برده بود. دیک که در طول عمر خود سلامتی جسمی و روحی ضعیفی داشت، در فوریه سال 1982 دچار چند سکته‌ی مغزی شدید شد که سبب گشت او دچار مرگ مغزی شود، و در تاریخ 2 مارس 1982 دستگاه‌ها را از او جدا کردند و دیک در سن 53 سالگی از دنیا رفت. پس از مرگش جسدش را سوزاندند و پدرش خاکسترهای او را کنار خواهر دوقلویش به‌خاک سپرد.[۴] دیک تنها چهار ماه پیش از اکران فیلم مشهور بلید رانر ساخته‌ی کارگردان انگلیسی ریدلی اسکات که بر اساس رمان آیا آدم مصنوعی‌ها خواب گوسفند برقی می‌بینند؟ ساخته شد، از دنیا رفت و هیچ‌گاه شهرتی که در جهان سینما به‌دست آورد را ندید. فیلم بلید رانر به او تقدیم شده است.

نویسندگی[ویرایش]

کی. دیک به نام‌های «ریچارد فیلیپس» (معکوس نام خود) و «جک داولند» هم می‌نوشت.

او هم تعداد قابل توجهی داستان بلند و هم تعدادی داستان کوتاه دارد که بسیاری از آنها با توجه به اقتباس‌های سینمایی از شهرت قابل توجهی برخوردارند. علاوه بر ۴۴ رمان به چاپ رسیده، وی (تقریباً) ۱۲۱ داستان کوتاه در کارنامه کاری خود به ثبت رساند.[۱]

آینده‌ای که فیلیپ کی. دیک در داستان‌های خود پیش‌بینی کرده بود بیشتر از دیگر نویسندگان رنگ حقیقت گرفتند. او در داستان‌های خود گسترش اینترنت، واقعیت مجازی، نرم‌افزارهای تشخیص چهره، خودروهای خودران، و چاپ سه‌بعدی را پیش‌بینی کرده بود.[۱]

اندیشه سیاسی[ویرایش]

فیلیپ کی. دیک دیدگاهی کاملا ضد حکومت داشت.[۱]

دیک در جوانی در جلسات حزب کمونیست آمریکا شرکت می‌کرد، اما بعد از آن به لیبرالیسم و ضدکمونیسم گرایش پیدا کرد و در یک مصاحبه خود را آنارشیست مذهبی نامیده بود.[۵] با این حال دیک به دلیل سرخوردگی مذهبی از جنگ ویتنام در اجتماعات سیاسی حضور نمی‌یافت و مقالات ضد جنگ و ضد حکومتی می‌نوشت. او در سال 1968 به پویش نویسندگان و ویراستاران معترض به مالیات جنگ پیوست که پویشی بود که از  مالیات دادن به دولت فدرال آمریکا خودداری می‌کردند، اقدامی که باعث شد خودروی شخصی دیک توسط اداره‌ی خدمات درآمد داخلی ایالات متحده مصادره گردد. دیک همواره به عنوان یک منتقد دولت فدرال ایالات متحده باقی ماند و آن‌را حکومتی ناشایسته مانند حکومت اتحاد جماهیر شوروی می‌دانست و مرکزیت‌زدایی گسترده از حکومت‌ها را تبلیغ می‌کرد. دیدگاه‌های سیاسی دیک گهگاه بر  ادبیات تاثیرگذار بوده است برای نمونه در داستان کوتاه مذهب پدران ما (1967) دیک به نقد ایدئولوژی کمونیسم می‌پردازد و در رمان آدم مصنوعی‌ها خواب گوسفند برقی می‌بینند؟ (1968) دیک اصلاح نژادی را محکوم می‌کند. در سال 1974 و در واکنش به مصوبه قضایی جنجالی آمریکا رو در برابر وید که به زنان اجازه‌ی سقط جنین خودخواسته را می‌داد، دیک داستان کوتاه پیشاشخصیت‌ها را نوشت که به زبان طنز حق سقط جنین نامحدود زنان را زیر سوال می‌برد، و پس از  انتشار آن دیک اعلام کرد از سوی برخی فمینیست‌ها تهدید به مرگ شده است.[۶]

میراث[ویرایش]

فیلیپ کی.دیک پس از مرگش به‌عنوان یک شخصیت بسیار تاثیرگذار در ادبیات علمی تخیلی شناخته شد و مورد تحسین فلاسفه، نویسندگان، هنرمندان، دانشمندان و سینماگران زیادی قرار گرفته است.  فردریک جیمسون منتقد مشهور ادبی و تئوریسین مارکسیست، به دیک لقب شکسپیر ادبیات علمی تخیلی را داده است[۷]، روبرتو بولانیو رمان‌نویس چپ‌گرای شیلیایی نیز او را به هنری دیوید ثورو (فیلسوف سیاسی مشهور آمریکایی قرن نوزدهم) و بشارت‌دهنده‌ی مرگ رویای آمریکایی تشبیه کرده است. [۸]دانشنامه‌‌ی بریتانیکا او را به‌همراه فرانتس کافکا و توماس پینچن به عنوان یکی از استادان تجسم و ادبیات پارانویا یاد کرده است. در جهان سینما آثار دیک نقشی محوری در سینمای علمی تخیلی و فرنچایزهای هالیوودی بازی می‌کنند: واچاکوفسکی‌ها از او به‌عنوان منبع الهامی برای فیلم ماتریکس یاد می‌کنند. آثار زیادی به‌صورت مستقیم از آثار او اقتباس شده‌اند، از  جمله فیلم مشهور  گزارش اقلیت که استیون اسپیلبرگ آن‌را در سال 2002 بر اساس رمان کوتاهی از دیک ساخت و هم از لحاظ تجاری و هم از نظر منتقدین فیلمی موفقیت‌آمیز بود.

در سال 2007 مجله‌ی تایم رمان اوبیک (1969) دیک را به‌عنوان یکی از صد رمان برتر قرن انگلیسی‌زبان از 1923 به بعد قرار داد.[۹] در سال 2007  آثار دیک به عنوان نخستین نویسنده‌ی علمی تخیلی به گنجینه‌ی کتابخانه‌ی سلسله آثار ادبی آمریکایی اضافه گردید.[۱۰]

آثار سرشناس[ویرایش]

جوایز و افتخارات[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ آدام اسکاول (۲۰ آبان ۱۴۰۱). «فیلیپ ک دیک: نویسنده‌ای که شاهد آینده بود». بی‌بی‌سی فارسی.
  2. Kucukalic، Lejla (۲۰۰۸). Philip K. Dick: canonical writer of the digital age. ص. ۲۷. شابک ۹۷۸-۰-۴۱۵-۹۶۲۴۲-۱.
  3. Vitale, Joe (April 8, 2012). "Interview with Philip K. Dick". Philip K. Dick – Official Site (به انگلیسی). Retrieved May 6, 2012.
  4. Carrère، Emmanuel (۲۰۰۴). I Am Alive and You Are Dead: A Journey Into the Mind of Philp K. Dick. New York: Metropolitan Books. شابک ۰-۸۰۵۰-۵۴۶۴-۲.
  5. Panter, Gary; Panter, Nicole; Jeter, KW (May 1980). ""The Philip K. Dick / Punk Rock Connection"". Slash (به انگلیسی). Retrieved May 30, 2023.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (link)
  6. Salyer, Jerry (July 20, 2019). ""Philip K. Dick's "The Pre-Persons": Abortion & Dystopia"". The Imaginative Conservative (به انگلیسی). Retrieved January 11, 2023.
  7. Fredric، Jameson (۲۰۰۵). Archaeologies of the Future: The Desire Called Utopia and Other Science Fictions. London and New York: Verso. صص. ۳۴۵, ۳۴۷.
  8. "Biography and Memoir Reviews. "Between Parentheses by Roberto Bolaño: review"". The Daily Telegraph (به انگلیسی). December 30, 2013. Retrieved November 12, 2013.
  9. Grossman, Lev (October 16, 2005). "ALL-TIME 100 Novels". Time (به انگلیسی). Retrieved April 14, 2008.
  10. "Library of America to issue volume of Philip K. Dick". Associated Press (به انگلیسی). November 28, 2006.
  11. سایمون کریچلی (۲۶ مرداد ۱۳۹۴). «فیلیپ دیک؛ بزرگ‌ترین رمان‌نویس علمی‌تخیلی یا فیلسوفی خواب‌زده». ترجمان. ترجمهٔ ابراهیم لطفی. The New York Times. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۴ نوامبر ۲۰۲۲. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۱-۱۴.
  12. Critchley, Simon (2012-05-20). "Philip K. Dick, Sci-Fi Philosopher, Part 1". Opinionator (به انگلیسی). Retrieved 2022-11-14.

پیوند به بیرون[ویرایش]