فهرست ترورهای رئیس‌جمهورهای ایران

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

فهرست ترورهای رئیس‌جمهورهای ایران شامل ترورهای انجام‌شده و تلاش‌های نافرجام برای قتل رئیس‌جمهور ایران است که ممکن است در حین ریاست‌جمهوری و یا پس از اتمام آن رخ داده باشد.

رئیس‌جمهورهای ترورشده[ویرایش]

محمدعلی رجایی[ویرایش]

رئیس‌جمهور رجایی به همراه نخست‌وزیر باهنر طی انفجار در دفتر نخست‌وزیری در ۸ شهریور ۱۳۶۰ کشته شد.

تلاش‌های نافرجام برای ترور رئیس‌جمهورها[ویرایش]

سید علی خامنه‌ای[ویرایش]

اکبر هاشمی رفسنجانی[ویرایش]

  • ۲ تیر ۱۳۶۹: تلاش برای ترور رئیس‌جمهور هاشمی رفسنجانی در شهر رشت ناکام بود.[۳]
  • ۲۱ بهمن ۱۳۷۱: در این روز گزارشی مبنی بر یک تلاش ناکام دیگر برای ترور هاشمی رفسنجانی وجود دارد.[۴] به گزارش ایندیپندنت، ساعت ۲۳ و ۴۰ دقیقه شب سالگرد انقلاب اسلامی، خودروی حامل رئیس‌جمهور در چهارراهی واقع در شمال‌غرب تهران در یک کمین افتاد. مهاجمان با مسلسل و آرپی‌جی به خودروی ضدگلولهٔ رئیس‌جمهور حمله کرده بودند. این درگیری به مدت ۲۰ دقیقه ادامه داشت و به خیابان‌های مجاور نیز کشیده شده بود.[۵] ۵ نفر از مهاجمان کشته شده و ۳ نفر دیگر نیز دستگیر شدند. مسئولیت این ترور را یک گروه به نام سازمان بابک خرمدین پذیرفت. چند روز پس از این رخداد، سازمان بابک خرمدین ۵ پاسدار را به قتل رساند که گفته می‌شود به تلافی کشته‌شدگان ترور نافرجام هاشمی رفسنجانی بوده‌است. به گفته رونن اِی. کوهن، این گروه احتمالاً در شهریور یا مهر ۱۳۷۱ بنیان‌گذاری شده و به نظر می‌رسد همچنان به صورت مخفی در حال فعالیت است.[۶]

« اول خیال کردم لامپ‌های برق ترکیده، ولی شعارهای مردم و مرگ بر منافق و اجتماع مردم در ضلع غربی مرقد، روشن کرد که گلوله شلیک شده ولی من تعادل را حفظ کردم و به صحبت ادامه دادم… »

هاشمی رفسنجانی، اکبر. صلابت سازندگی (کارنامه و خاطرات هاشمی رفسنجانی سال ۱۳۷۲). به کوشش زهرا سیدروحانی. دفتر نشر معارف انقلاب، ۱۳۹۵. 
  • ۱۲ بهمن ۱۳۷۲: سوءقصدی دیگر به هاشمی رفسنجانی انجام شد که این بار نیز ناکام بود.[۷] در پی این رخداد که در حرم سید روح‌الله خمینی اتفاق افتاده داد، حدود ۲۰ مظنون دستگیر شد. همچنین گروهی که خود را از اعضای سابق سپاه پاسداران معرفی کرده بود، مسئولیت این ترور را پذیرفت. فرد ضارب، کوروش نیک‌اختر نام داشت.[۸] هاشمی رفسنجانی در خاطرات خود از این روز، ضارب را یکی از پرسنل نیروی انتظامی معرفی کرده‌است.[۹]

سید محمد خاتمی[ویرایش]

محمود احمدی‌نژاد[ویرایش]

تلاش‌های نافرجام برای ترور رئیس‌جمهورهای سابق[ویرایش]

سید علی خامنه‌ای[ویرایش]

  • اسفند ۱۳۷۱: سازمان بابک خرمدین چند روز پس از تلاش برای ترور رئیس‌جمهور هاشمی رفسنجانی، اقدام به ترور خامنه‌ای کرد که نافرجام بود. به گفته رونن اِی. کوهن، این ترورها به وضوح نشان می‌دهد که این گروه، به اطلاعات محرمانه رهبران ایران دسترسی داشته و به همین دلیل امکان اقدام به قتل آنان را داشت. در ادامهٔ سلسلهٔ ترور مقامات، وزیر کشور نوری نیز در ۲۶ اسفند هدف قرار گرفته و زخمی شد اما از مرگ نجات یافت.[۱۸]
  • ۱۶ بهمن ۱۳۷۸: به گزارش شبکه خبری الجزیره، یکی از پنج انفجاری که روز ۱۶ بهمن در تهران رخ داد، در مقابل بیت رهبری بود. در این انفجار، آسیبی به خامنه‌ای نرسید.[۱۹]

سید محمد خاتمی[ویرایش]

نوشتار وابسته: قلاده‌های طلا
  • ۱۱ خرداد ۱۳۸۸: در روزهای تبلیغات دهمین دوره انتخابات ریاست‌جمهوری خاتمی سفری به استان خوزستان داشت. او قصد داشت با پرواز کیش ایر در ساعت ۱۲ نیمه‌شب ۱۱ خرداد ۱۳۸۸ به تهران بازگردد اما پس از مشورت با محمد شریعتی دهاقان که او را همراهی می‌کرد، بلیت خود را تغییر داده و با پرواز ساعت ۱۰ و ۳۰ دقیقه شب به تهران بازگشت.[۲۰] به گفتهٔ ابراهیم جباری فرمانده وقت سپاه علی بن ابی‌طالب قم، هواپیمایی که در ابتدا قرار بود خاتمی با آن سفر کند، بمب‌گذاری شده بود اما وی هنگام تغییر بلیت هواپیما اطلاعی از این مسئله نداشت. مهماندار هواپیمای بمب‌گذاری شده در حالی که حدود ۱۵ دقیقه از پرواز هواپیما از فرودگاه بین‌المللی اهواز گذشته بود، یادداشتی را در گوشه‌ای از هواپیما پیدا کرده بود که نسبت به بمب‌گذاری در دستشویی هواپیما هشدار داده بود. پس از مطلع شدن خلبان و مسئول امنیت پرواز از این جریان، تصمیم به بازگشت به فرودگاه گرفتند. هنگامی که هواپیما به فرودگاه می‌رسد، یک پاسدار امنیتی به سرعت بمب را از هواپیما خارج کرده و به سمت فضای باز منتقل می‌کند. آن پاسدار، بمب را در فضای باز رها می‌کند اما در هنگام بازگشت، بمب منفجر شده و موج انفجار او را زخمی می‌کند.[۲۱]

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. «Global Terrorism Database [Data file»] ‎(en)‎. National Consortium for the Study of Terrorism and Responses to Terrorism، 1985-03-15. 198503150002. 
  2. محمدی ری‌شهری، محمد. خاطره‌ها. ج. ۳. مرکز اسناد انقلاب اسلامی، ۱۳۸۳. ۱۱۵. شابک ‎۹۷۸۹۶۴۴۱۹۱۶۲۶. 
  3. «Global Terrorism Database [Data file»] ‎(en)‎. National Consortium for the Study of Terrorism and Responses to Terrorism، 90-06-23. 199006230006. 
  4. Lea, David. A Political Chronology of the Middle East. Psychology Press, 2001. 60. ISBN ‎9781857431155. 
  5. Haeri, Safa. “Five 'commandos' die in attempt to kill Rafsanjani”. Independent, 13 February 1993, 12. 
  6. Cohen, Ronen A.. “The “Babak Khorramdin Organisation”: A Mysterious Opposition Group in the Islamic Republic of Iran”. Iran and the Caucasus (Brill) 18, no. 2 (June 2014): 169–171. doi:10.1163/1573384X-20140207. JSTOR 43899072. 
  7. Lea, David. A Political Chronology of the Middle East. Psychology Press, 2001. 61. ISBN ‎9781857431155. 
  8. O'Ballance, Edgar. Islamic Fundamentalist Terrorism, 1979–95: The Iranian Connection. Palgrave Macmillan, 1997. 140. doi:10.1057/9780230376069. ISBN ‎9781857431155. 
  9. «روزی که آیت‌الله هاشمی در مرقد امام در معرض ترور قرار گرفت». خبر آنلاین. ۸ فروردین ۱۳۹۶. ۶۴۸۸۴۵. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۱۶ مهر ۱۳۹۷. 
  10. «وقوع چند انفجار در خیابان ولی‌عصر». روزنامه همشهری (تهران: مؤسسه همشهری) سال هفتم، ش. ۲۰۴۵ (۱۷ بهمن ۱۳۷۸): ۲. 
  11. «Global Terrorism Database [Data file»] ‎(en)‎. National Consortium for the Study of Terrorism and Responses to Terrorism، 2000-02-05. 200002050002. 
  12. «کاردار سفارت عراق در تهران به وزارت امور خارجه احضار شد». روزنامه همشهری (تهران: مؤسسه همشهری) سال هفتم، ش. ۲۰۴۷ (۱۹ بهمن ۱۳۷۸): ۲. 
  13. «Khatami survives mortar attack»(en)‎. BBC News. 5 February 2000. 
  14. Siddique، Haroon و Saeed Kamali Dehghan. «Iran denies claims of assassination attempt on Mahmoud Ahmadinejad»(en)‎. The Guardian. 4 August 2010. 
  15. Leyne، Jon. «Iran denies reports of attack on President Ahmadinejad»(en)‎. BBC News. 4 August 2010. 
  16. Fisher، Max. «What We Know About Alleged Ahmadinejad Assassination Attempt»(en)‎. The Atlantic. 4 August 2010. 
  17. McElroy، Damien. «Ahmadinejad 'assassination attempt' was a firework, Iran claims»(en)‎. The Telegraph. 4 August 2010. 
  18. Cohen, Ronen A.. “The “Babak Khorramdin Organisation”: A Mysterious Opposition Group in the Islamic Republic of Iran”. Iran and the Caucasus (Brill) 18, no. 2 (June 2014): 171–172. doi:10.1163/1573384X-20140207. JSTOR 43899072. 
  19. «Global Terrorism Database [Data file»] ‎(en)‎. National Consortium for the Study of Terrorism and Responses to Terrorism، 2000-02-05. 200002050001. 
  20. «مشاور خاتمی و ماجرای تلفن مشکوک به فرودگاه اهواز». عصر ایران. ۱۲ خرداد ۱۳۸۸. ۷۴۰۷۵. 
  21. «تائید خبر جهان درباره بمب‌گذاری در هواپیمای خاتمی». جهان‌نیوز. ۱۸ بهمن ۱۳۸۸. ۹۵۰۰۱.