فهرست آثار تاریخی شهرستان بردسکن

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

شهرستان بردسکن دارای ۱۷۰ اثر تاریخی است که از این تعداد، ۳۰ اثر به ثبت آثار ملی ایران رسیده‌است. در فهرست زیر آثار تاریخی این شهرستان که در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌اند، آورده شده‌است.[۱][۲]

ردیف نگاره نام اثر دیرینگی موقعیت مختصات شماره ثبت ملی تاریخ ثبت توضیحات منبع
۱ Firuzabad tower bardaskan.jpg برج فیروزآباد دوره سلجوقی بخش شهرآباد، روستای فیروزآباد ۳۵°۷′۳۴٫۰۱″ شمالی ۵۷°۵۷′۱۱٫۰۶″ شرقی / ۳۵٫۱۲۶۱۱۳۹°شمالی ۵۷٫۹۵۳۰۷۲۲°شرقی / 35.1261139; 57.9530722 ۹۱ ۱۵ دی ۱۳۱۰ این اثر تاریخی بر روی ویرانه‌های بست دروازه ترشیز قدیم قرار دارد. این برج با ظاهری استوانه‌ای شکل و با ارتفاع فعلی ۱۸ متر با وجود عناصر تزئینی و نحوه آجرچینی نشان دهنده معماری به سبک و شیوه رازی است. این برج ددارای دو کتیبه در بالا و پایین به خط کوفی است همچنین در داخل مناره نیز پلکانی به‌طور مارپیچ تعبیه شده‌است که روی هم رفته شواهد معماری انتساب این اثر را به عصر سلجوقی نشان می‌دهد. [۳]
۲ Ali Abad Keshmar Tower Bardaskan Iran.jpg برج علی‌آباد دوره سلجوقی بخش مرکزی، روستای کشمر ۱۲۷ ۱۵ دی ۱۳۱۰ این بنا بر فراز بقایا و آواره‌های قلعه کهن بنام کوشک بنیان شده‌است و قدمت این منطقه به دوره کیانیان و اشکانیان می‌رسد. اعتقاد بر این است که بنا به یادبود زرتشت یا طغرل سلجوقی ساخته شده‌است. این برج ۱۸ متر ارتفاع دارد و محیط خارجی آن ۴۲ متر و محیط داخلی آن ۲۱ متر می‌باشد. محققین با مطالعاتی که روی آن انجام داده‌اند به این نتیجه رسیده‌اند که لحظه تحویل سال شمسی را از روی این برج در محل یکی از طاقچه‌های آن با استفاده از نور خورشید تعیین می‌کرده‌اند. [۴][۵]
۳ Robat kaboodan.jpg رباط کبودان دوره قاجار بخش مرکزی، روستای کبودان ۲۱۰۶ ۱۸ شهریور ۱۳۷۷ شالوده رباط سنگی است و با طرح و نقشه یک ایوانی مشتمل بر حیاط مرکزی، دوازده اتاق، نماز خانه، محل نگهداری چهار پایان (اصطبل) و… می‌باشد. [۶]
۴ آب‌انبار کوشه دوره قاجار بخش شهرآباد، روستای کوشه ۳۵°۰۵′۳۶″شمالی ۵۷°۳۳′۴۴″شرقی / ۳۵٫۰۹۳۳°شمالی ۵۷٫۵۶۲۲°شرقی / 35.0933; 57.5622 ۶۶۵۰ ۱۰ دی ۱۳۸۱ گنبد مخروطی و بادگیر بسیار زیبا از ویژگی‌های این اثر می‌باشد. [۷]
۵ مسجد جامع کوشه دوره قاجار شهرستان بردسکن، روستای کوشه ۶۶۵۱ ۱۰ دی ۱۳۸۱ فضای درونی مسجد متشکل از ۶ شبستان ستون دار با پایه‌های چهارضلعی به ابعاد ۱/۶۰ متر ساخته شده‌است و بر رأس پایه‌ها گنبدی با ظاهر ساده و بسیار زیبا با آجر که نمادی از مأذنه می‌باشد به چشم می‌خورد در درون حجره دوم محرابی در وسط ستون با گچ بری ساده تزئین شده [۶]
۶ Maghbare abdolAbad bardaskan.jpg آرامگاه عبدل‌آباد دوره ایلخانی بخش شهرآباد، روستای عبدل‌آباد ۱۰۹۰۸ ۲۷ بهمن ۱۳۸۲ این بنا بخشی از شهر باستانی ترشیز بوده و در قسمت جنوبی آن واقع شده‌است. این بنا به ابعاد ۱۲ در ۱۲ متر و ارتفاع ۱۳ متر می‌باشد و در ارتفاع ۴٫۵ متری به ۸ ضلعی تبدیل می‌شود. [۸]
۷ ویرانه های حصار قلعه.jpg قلعه دختر خوشاب سدهٔ ۶ تا ۸ هجری قمری بخش مرکزی، ۶ کیلومتری شرق روستای خوشاب ۳۵°۱۵′شمالی ۵۸°۰۸′شرقی / ۳۵٫۲۵°شمالی ۵۸٫۱۳°شرقی / 35.25; 58.13 ۱۹۱۱۹ ۳ خرداد ۱۳۸۶ این قلعه یکی از قلعه‌های منتسب به فرقه اسماعیلیه می‌باشد و بر روی یکی از قلل مرتفع کوه‌های شرقی خوشاب واقع شده‌است. [۹]
۸ محوطه عبدل‌آباد دوره ایلخانی بخش شهرآباد، روستای عبدل آباد ۱۰۹۰۶ ۲۷ بهمن ۱۳۸۲ در محدوده‌ای به اندازه ۳۶ هکتار آثار و بقایای معماری و زیستگاهی مشتمل بر یک بنای آجری موسوم به آرامگاه بقایای قلعه خشتی و تپه‌های باستانی و سازه‌های معماری وجود دارند. [۱۰]
۹ Rahmanie Castle.jpg قلعه رحمانیه سدهٔ ۸ تا ۱۲ هجری قمری بخش شهرآباد، روستای رحمانیه ۱۱۰۳۵ ۱۷ مرداد ۱۳۸۳ قلعه بر روی یک تپه تاریخی بنا شده‌است و یکی از ابنیه نظامی و مستحکم دوران خود بوده‌است. [۱۱]
۱۰ آب‌انبار باب‌الحکم دوره صفوی بخش انابد، روستای باب الحکم ۳۵°۰۷′شمالی ۵۷°۳۲′شرقی / ۳۵٫۱۲°شمالی ۵۷٫۵۴°شرقی / 35.12; 57.54 ۱۹۱۹۹ ۳ خرداد ۱۳۸۶ وجود بادگیر ۸ ضلعی بر فراز گنبد مخزن و آجرکاری‌های خفته و راسته در لچکی‌های فوقانی سردر آب‌انبار از ویژگی‌های خاص این بنا می‌باشد. [۱۲]
۱۱ آب‌انبار رکن‌آباد دوره قاجار بخش شهرآباد، روستای رکن‌آباد ۳۵°۰۵′شمالی ۵۸°۰۱′شرقی / ۳۵٫۰۹°شمالی ۵۸٫۰۲°شرقی / 35.09; 58.02 ۱۹۱۱۷ ۳ خرداد ۱۳۸۶ گنبد مخزن پلکانی از ویژگی‌های این اثر می‌باشد. [۱۳]
۱۲ مسجد زیرک‌آباد دوره افشار، دوره زند بخش شهرآباد، روستای زیرک‌آباد ۱۰۹۰۹ ۲۷ بهمن ۱۳۸۲ [۱۴]
۱۳ آب‌انبار خرم‌آباد دوره قاجار بخش شهرآباد، روستای خرم‌آباد ۳۵°۰۵′شمالی ۵۷°۳۴′شرقی / ۳۵٫۰۹°شمالی ۵۷٫۵۶°شرقی / 35.09; 57.56 ۱۹۲۰۰ ۳ خرداد ۱۳۸۶ [۱۵]
۱۴ نمایی از تپه باستانی فیروزآباد.JPG محوطه فیروزآباد دوران پیش از اسلام تا دوره تیموریان بخش شهرآباد، روستای فیروزآباد ۱۰۹۱۹ ۲۷ بهمن ۱۳۸۲ شامل تپه‌ای مدور به ارتفاع ۱۲ متر و شعاع ۷۰ متر و با پیرامونی حدود ۴۰۰ متر، یک حصار گلی مستطیل شکل و بقایای ساختمان‌های داخل حصار می‌باشد که اکثراً تخریب شده و تنها بنای پابرجا و کاملاً سالم آن مناره استوانه‌ای آجری است [۱۶]
۱۵ Bardaskan history.JPG آب‌انبار سید باقر دوره قاجار بردسکن، خیابان قائم، خیابان سید باقر، جنب شهرداری بردسکن ۳۵°۰۹′شمالی ۵۷°۳۴′شرقی / ۳۵٫۱۵°شمالی ۵۷٫۵۷°شرقی / 35.15; 57.57 ۱۱۰۳۴ ۱۷ مرداد ۱۳۸۳ وجود ۲ بادگیر بسیار زیبا یکی بادگیر ۴ طرف بر فراز گنبد مخروطی و دیگری به ارتفاع ۳ متر از پای دور گنبد مخروطی از ویژگی‌های این اثر می‌باشد. [۱۷]
۱۶ آب‌انبار قوژدآباد دوره قاجار بخش شهرآباد، روستای قوژدآباد ۳۵°۰۴′۵۸″شمالی ۵۸°۰۱′۱۴″شرقی / ۳۵٫۰۸۲۷°شمالی ۵۸٫۰۲۰۵°شرقی / 35.0827; 58.0205 ۱۷۴۳۳ ۶ اسفند ۱۳۸۵ [۱۸]
۱۷ امام‌زاده الله‌آباد دوره قاجار بخش شهرآباد، روستای الله‌آباد ۳۵°۰۱′۵۸″شمالی ۵۷°۳۰′۴۸″شرقی / ۳۵٫۰۳۲۸°شمالی ۵۷٫۵۱۳۴°شرقی / 35.0328; 57.5134 ۱۰۹۰۷ ۲۷ بهمن ۱۳۸۲ [۱۹]
۱۸ خانه شازده دوره قاجار بخش انابد، روستای زمان آباد ۳۵°۰۶′۱۹″شمالی ۵۷°۲۹′۲۹″شرقی / ۳۵٫۱۰۵۳°شمالی ۵۷٫۴۹۱۴°شرقی / 35.1053; 57.4914 ۱۷۴۱۳ ۶ اسفند ۱۳۸۵ [۲۰]
۱۹ خانه علوی دوره قاجار بخش انابد، روستای باب الحکم ۳۵°۰۸′۲۹″شمالی ۵۷°۳۱′۲۹″شرقی / ۳۵٫۱۴۱۴°شمالی ۵۷٫۵۲۴۸°شرقی / 35.1414; 57.5248 ۱۷۴۲۳ ۶ اسفند ۱۳۸۵ داشتن دیوارهای بلند به ارتفاع حدود ۵ متر، بادگیرهای زیبا از ویژگی‌های این اثر می‌باشد. [۲۱]
۲۰ غار درونه سدهٔ ۶ تا ۸ هجری قمری بخش انابد، ۱۴ کیلومتری غرب روستای درونه ۳۵°۰۷′شمالی ۵۷°۱۰′شرقی / ۳۵٫۱۱°شمالی ۵۷٫۱۶°شرقی / 35.11; 57.16 ۱۶۳۲۹ ۲۴ آبان ۱۳۸۵ دهانه غار حدود ۲ متر و ارتفاع آن ۱۱۰ سانتی‌متر می‌باشد. در میان غار چشمه آبی وجود دارد و در قسمت انتهایی آن، بنای سنگی وجود دارد که در حال حاضر تخریب شده‌است و سنگ‌های آن و قسمتی از دیواره بنا مشخص می‌باشد. در داخل این غار قطعات ظروف سفالین مربوط به قرون ۶ تا ۸ هجری قمری مشاهده شده‌است. [۲۲]
۲۱ مسجد جامع قدیم بردسکن دوره قاجار بردسکن، خیابان قائم، خیابان سید باقر، جنب مسجد جامع جدید شهر ۱۱۰۳۶ ۱۷ مرداد ۱۳۸۳ [۶]
۲۲ قلعه دختر درونه سدهٔ ۶ تا ۹ هجری قمری بخش انابد، ۷ کیلومتری شمال غرب روستای درونه ۳۵°۰۷′شمالی ۵۷°۱۳′شرقی / ۳۵٫۱۲°شمالی ۵۷٫۲۲°شرقی / 35.12; 57.22 ۱۶۳۳۴ ۲۴ آبان ۱۳۸۵ این قلعه یکی از قلعه‌های منتسب اسماعیلیان الموت|فرقه اسماعیلیه می‌باشد. شکل کلی قلعه شش ضلعی نامنتظم است و ۶ برج در ۶ گوشه این شش ضلعی نامنتظم وجود دارد. [۲۳]
۲۳ مسجد جامع سیف‌آباد دوره قاجار بخش مرکزی، روستای سیف آباد ۱۱۰۳۳ ۱۷ مرداد ۱۳۸۳ بیشترین فضای مسجد در بخش شرقی آن به صورت شبستان ستون دار با پایه‌های چهار ضلعی به ابعاد ۱٫۵ متر شکل گرفته‌است. بر رأس پوشش گنبد خانه، گنبدی با ظاهر ساده و بر بالای ایوان دو ستون کوچک آجری که نمادی از ماذنه می‌باشد به چشم می‌خورد. محراب داخل بنا و پوشش زیر گنبد با آجرهای خفته راسته تزئین شده‌است. [۶]
۲۴ مسجد حطیطه اوایل دوره قاجار بخش انابد، دهستان صحرا، روستای حطیطه ۱۶۴۷۶ ۲۷ آبان ۱۳۸۵ [۲۴]
۲۵ مسجد شهرآباد اواسط دوره قاجار شهرآباد، انتهای بلوار مرکزی ۱۷۸۷۷ ۱۴ اسفند ۱۳۸۵ [۶]

منابع[ویرایش]

  1. «ثبت ۳۰ اثر تاریخی بردسکن در فهرست آثار ملی». واحد مرکزی خبر سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران، ۲۰ مهر ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در اردیبهشت ۱۳۹۲. 
  2. «۳۰ اثر تاریخی بردسکن جز آثار ملی کشور است». خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، ۱۹ مهر ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در اردیبهشت ۱۳۹۲. 
  3. «پرونده ثبتی برج فیروزآباد در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۷ تیر ۱۳۹۱. 
  4. «پرونده ثبتی برج علی‌آباد در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۷ تیر ۱۳۹۱. 
  5. «سازمان میراث فرهنگی و صنایع‌دستی و گردشگری». سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ایران. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۹/۵/۲۰۱۱. 
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ ۶٫۲ ۶٫۳ ۶٫۴ «دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر». سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ایران. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۳ اکتبر ۲۰۱۵. بازبینی‌شده در ۱۹/۵/۲۰۱۱. 
  7. «پرونده ثبتی آب انبار کوشه در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۹ تیر ۱۳۹۱. 
  8. «پرونده ثبتی آرامگاه عبدل‌آباد در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۷ تیر ۱۳۹۱. 
  9. «پرونده ثبتی قلعه دختر خوشاب در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۷ تیر ۱۳۹۱. 
  10. «پرونده ثبتی محوطه عبدل‌آباد در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۷ تیر ۱۳۹۱. 
  11. «پرونده ثبتی قلعه رحمانیه در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۷ تیر ۱۳۹۱. 
  12. «پرونده ثبتی آب‌انبار باب الحکم در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۷ تیر ۱۳۹۱. 
  13. «پرونده ثبتی آب‌انبار رکن‌آباد در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۷ تیر ۱۳۹۱. 
  14. «پرونده ثبتی مسجد زیرک‌آباد در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۷ تیر ۱۳۹۱. 
  15. «آب‌انبار خرم‌آباد». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۹ تیر ۱۳۹۱. 
  16. «پرونده ثبتی محوطه فیروزآباد در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۷ تیر ۱۳۹۱. 
  17. «پرونده ثبتی آب‌انبار سید باقر در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۹ تیر ۱۳۹۱. 
  18. «آب‌انبار قوژدآباد». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۹ تیر ۱۳۹۱. 
  19. «پرونده ثبتی امامزاده الله‌آباد در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۹ تیر ۱۳۹۱. 
  20. «خانه شازده». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۹ تیر ۱۳۹۱. 
  21. «پرونده ثبتی خانه علوی در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۹ تیر ۱۳۹۱. 
  22. «پرونده ثبتی غار درونه در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۷ تیر ۱۳۹۱. 
  23. «پرونده ثبتی قلعه دختر درونه در فهرست آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۲ اوت ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۷ تیر ۱۳۹۱. 
  24. «آثار تاریخی خراسان رضوی». اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان.