عصائب اهل حق

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
عصائب اهل حق
عصائب اهل الحق
شرکت‌کننده در جنگ عراق
فعالیت ژوئیه ۲۰۰۶ – تاکنون
رهبران قیس الخزعلی
اکرم الکعبی
ستاد شهرک صدر، بغداد، عراق
ناحیهٔ
عملیات‌ها
بیشتر فعالیت‌ها در بغداد و جنوب عراق است. همچنین در وسط عراق و سوریه نیز فعالیت می‌کند.
نیرو ۳٬۰۰۰ (مارس ۲۰۰۷)[۱]
بخشی از گروه‌های ویژه
سرچشمه‌گرفته از جیش المهدی
متحدان
عراق عراق
 سوریه
 ایران
گردان‌های حزب‌الله عراق
تیپ روز موعود
دیگر گروه‌های ویژه
تیپ ابوالفضل عباس
شبیحه
مخالفان جنگ عراق: نیروهای چندملیتی در عراق
دولت اسلامی عراق و شام
جنگ داخلی سوریه:
ارتش آزاد سوریه
جبهه اسلامی
جبهه النصره
دولت اسلامی عراق و شام
نبردها/جنگ‌ها * جنگ عراق

عصائب اهل الحق یا شبکهٔ خزعلی، از بزرگ‌ترین گروه‌های شبه‌نظامی شیعه فعال در عراق و سوریه است که در فعالیت‌های زیر زمینی در عراق و در جنگ داخلی سوریه نیز شرکت دارد.

در طی جنگ عراق این گروه به عنوان بزرگترین «گروه ویژه» (عنوانی که آمریکایی‌ها برای گروه‌های شبه‌نظامیان شیعه طرفدار ایران بکار می‌بردند) شناخته می‌شد و مسئولیت بیش از ۶۰۰۰ حمله به نیروهای آمریکایی و نیروهای ائتلاف را به عهده گرفته است. این گروه پس از آزادسازی عراق، با گردآوری شبه‌نظامیان شیعه، در گردان‌هایی موسوم به «مجامیع خاصه» و به فرماندهی شیخ «قیس الخزعلی» پایه‌گذاری شد. با آغاز یورش داعش به عراق در سال ۲۰۱۴ میلادی این گروه، وظیفه مراقبت از عتبات را بر عهده گرفته‌است.[۲]

گروه عصائب الحق توسط نیروی قدس ایران تأمین مالی شده و آموزش داده می‌شود.

تاریخچه[ویرایش]

پس از قیام شیعیان در سال ۲۰۰۴، قیس الخزعلی از ارتش مهدی مقتدی صدر جدا شده و شبکه خودش به نام شبکه خزعلی را تشکیل داد. هنگامیکه ارتش مهدی با آمریکایی‌ها و دولت یک آتش‌بس امضا کرد و جنگ متوقف شد، گروه قیس الخزعلی به جنگ ادامه داد. در طی جنگ خزعلی دستورهای خود را بدون اینکه تأیید مقتدی صدر را بگیرد به شبه نظامیان خود صادر می‌کرد. رهبری این گروه که شامل قیس الخزعلی، عبد الهادی الدراجی (سیاستمدار طرفدار جنبش مقتدی صدر) و اکرم الکعبی می‌شدند در نیمه سال ۲۰۰۵ با الصدر آشتی کردند. در ژوئیه ۲۰۰۶ گروه العصائب تأسیس شد و تبدیل به یکی از گروه‌های ویژه شد که مستقل تر از ارتش مهدی عمل می‌کرد. در سال ۲۰۰۸ پس از منحل شدن ارتش مهدی شبکه خزعلی به یک شبکه کاملاً مستقل تبدیل شد. در نوامبر ۲۰۰۸ صدر تیپ یوم الموعود را تشکیل داد تا جایگزین ارتش مهدی شود، صدر از عصائب و سایر گروه‌های ویژه درخواست کرد که به این گروه جدید بپیوندند اما آنها نپذیرفتند.

حملات گروه[ویرایش]

حملات[ویرایش]

گروه عصائب تا کنون مسئولیت بیش از ۶۰۰۰ حمله در عراق را به عهده گرفته است از جمله:

  • حمله ۱۰ اکتبر ۲۰۰۶ به کمپ فالکون
  • ترور یک فرمانده نظامی آمریکایی در نجف
  • ساقط کردن یک هلی کوپتر انگلیسی از نوع لینکس در ۶ مه ۲۰۰۶
  • حمله به سفیر لهستان در عراق در ۳ اکتبر ۲۰۰۷

معروفترین حمله[ویرایش]

معروفترین حمله‌ای که این گروه انجام داد، یورش به مقر استانداری کربلا در ۲۰ ژانویه ۲۰۰۷ بود. آنها به اتاق‌های نیروهای آمریکایی در کربلا نفوذ کرده، یک سرباز را کشته و چهار سرباز آمریکایی دیگر را به گروگان گرفتند. بعد از این حمله، نیروهای آمریکایی این گروه را سرکوب کرده و مغز متفکر یورش به مقر استانداری که ازهر الدلیمی بود، در بغداد کشته شد. این در حالی بود که برادران قیس و لیث الخزعلی و علی موسی داقدوق که یک عضو حزب‌الله لبنان و مشاور خزعلی بود مسئول ارتباط با حزب‌الله لبنان بودند.

دستگیری‌ها[ویرایش]

پس از این دستگیری‌ها، اکرم الکعبی که تا مه ۲۰۰۷ فرمانده نظامی ارتش مهدی بود، این سازمان را رهبری می‌کرد. این گروه در ماه مه ۲۰۰۷ متخصص فناوری اطلاعات انگلیسی به نام پیتر مور و چهار محافظ شخصی وی را ربود. آنها درخواست کردند که کلیه جنگجویان این گروه که توسط مقامات عراقی یا ارتش آمریکا زندانی شده بودند در مقابل این پنج نفر آزاد شوند. چهار محافظ شخصی مور کشته شدند اما خود مور وقتی آزاد شد که قیس الخزعلی در ژانویه ۲۰۱۰ آزاد شد.

قبل از آزادی خزعلی، نیروهای امنیتی بیش از صد نفر از اعضای این گروه از جمله لیث را آزاده کرده بودند.

فرار به ایران[ویرایش]

در سال ۲۰۰۸ پس از اینکه ارتش عراق اجازه یافت که کنترل شهرک صدر را مجدداً بدست بگیرد بسیاری از جنگجویان و رهبران عصائب الحق به ایران گریختند و ارتش مهدی غیرقانونی اعلام شد. در ایران بسیاری از این جنگجویان فن‌های جنگی را آموزش دیدند. این وضعیت باعث شد که از ماه مه تا ژوئیه ۲۰۰۸ یک آرامش کلی در این گروه برقرار شود.

عملیات آدم‌ربایی[ویرایش]

در فوریه ۲۰۱۰، عصائب یک غیرنظامی به نام عیسی ت سالومی که یک آمریکایی عراقی تبار بود و برای وزارت دفاع کار می‌کرد، را ربود. این آدم‌ربایی اولین مورد آدم‌ربایی سطح بالای این گروه پس از ربودن پیتر مور بود. سالومی در مارس ۲۰۱۰ در مقابل آزادی چهار نفر از جنگجویان این گروه که در بازداشت نیروهای عراقی بودند، آزاد شد. در مجموع، از زمان ربایش پیتر مور ۴۵۰ نفر از اعضای این گروه که در بازداشت بودند توسط آمریکایی‌ها به عراقیها تحویل داده شد و ۲۵۰ نفر نیز توسط نیروهای عراقی آزاد شدند.

سایر وقایع[ویرایش]

در تاریخ ۲۱ ژوئیه ۲۰۱۰، ژنرال ری اودیرنو گفت ایران از سه گروه افراط گرای شیعه در عراق پشتیبانی می‌کند که تلاش کرده بودند به پایگاه‌های آمریکا حمله کنند. یکی از این گروه‌ها عصائب الحق و دو گروه دیگر تیپ یوم الموعود و کتائب حزب‌الله بودند.

در دسامبر ۲۰۱۰ گزارش شد که فرماندهان شبه نظامیان شیعه مانند ابو درع و ابو مصطفی الشیبانی در حال بازگشت از ایران به عراق هستند تا با عصائب الحق کار کنند. سید کاظم حائری به عنوان رهبر معنوی این گروه شناخته شد.

روز جمعه برابر با ۱۰ اوت ۲۰۱۲، شبه نظامیان عصائب الحق به یک مسجد سنی در منطقه الامین الثانی بغداد یورش برده و آنرا به یک مسجد شیعه تبدیل کردند و از ورود سنی‌ها به این مسجد جلوگیری کردند.

عصائب الحق در اوت و سپتامبر ۲۰۱۲، یک بسیج توزیع پوستر به راه انداختند و بیش از ۲۰۰۰۰ پوستر سید علی خامنه‌ای را در تمامی عراق توزیع کردند. یک مقام عالیرتبه اداره منطقه‌ای بغداد گفت کارگران شهرداری از ترس انتقام شبه نظامیان عصائب الحق می‌ترسند این پوسترها را پایین بکشند.

در آوریل ۲۰۱۵، عصائب مسئولیت کشتن عزت الدوری معاون سابق صدام حسین و رهبر ارتش نقشبندی شورشی علیه دولت را به عهده گرفت.

جنگ داخلی سوریه[ویرایش]

شاخه سوریه گروه عصائب تیپ حیدر الکرار نام دارد. این تیپ توسط اکرم الکعبی فرماندهی می‌شود که یک فرمانده نظامی عصائب الحق بوده و در حلب مستقر است. این گروه در ابتدا زیر پرچم تیپ العباس می‌جنگیدند که مخلوطی از شیعه‌های سوری، عراقی و حزب‌الله لبنان است. اما این گروه به دلیل اختلاف با جنگجویان محلی سوری تیپ العباس، در سال ۲۰۱۴ از یکدیگر جدا شدند.

انتخابات ۲۰۱۴ عراق[ویرایش]

عصائب الحق کاندیداهای خود را در انتخابات پارلمانی عراق در سال ۲۰۱۴ تحت عنوان لیست الصادقون وارد انتخابات کرد. یک میتینگ انتخاباتی که تخمین زده می‌شد در آن ۱۰۰۰۰۰ نفر در استادیوم صنعتی در شرق بغداد شرکت کرده‌اند بنا به گفته پلیس عراق با زنجیره‌ای از بمب گذاریها بهم ریخت و در نتیجه ۳۷ کشته شده و تعدادی دیگر به سختی زخمی شدند. سازمان دهندگان این گروه شیعه می‌خواستند در این گردهمایی اسامی کاندیداهای انتخابات را اعلام کنند. در نهایت لیست الصادقون فقط توانست یک کرسی از ۳۲۸ کرسی پارلمان عراق را بدست آورد.

نیرو، مالی و ساختار[ویرایش]

نیرو[ویرایش]

در مارس ۲۰۰۷، تعداد نفرات این نیرو ۳۰۰۰ جنگجو برآورد می‌شد. در ژوئیه ۲۰۱۱، مقامات برآورد کردند که کمتر از ۱۰۰۰ شبه نظامی عصائب الحق در عراق باقی مانده‌اند. گفته می‌شود که این گروه هر ماه معادل ۵ میلیون دلار از ایران پول نقد و سلاح دریافت می‌کند. در ژانویه ۲۰۱۲ و پس از عقب‌نشینی آمریکایی‌ها از عراق در دسامبر ۲۰۱۱، قیس الخزعلی اعلام کرد که آمریکا شکست خورده است و لذا این گروه آماده است که خلع سلاح شده و به فرایند سیاسی بپیوندد.

پشتیبانی مالی[ویرایش]

گفته می‌شود که گروه عصائب آموزش و سلاحهای خود را از نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب ایران می‌گیرد. اضافه بر این از حزب‌الله لبنان نیز که توسط ایران پشتیبانی می‌شود به این گروه سلاح و آموزش می‌دهد. تا مارس ۲۰۰۷، ایران هر ماه بین ۷۵۰۰۰۰ تا ۳ میلیون دلار پول و سلاح به عصائب می‌داد. ابو مصطفی الشیبانی که یکی از اعضای سابق تیپ بدر و یک شبکه مهم قاچاق به نام شبکه شیبانی را اداره می‌کرد، نقش کلیدی در پشتیبانی عصائب الحق بازی کرد. این گروه همچنین از طرف شبکه قاچاقی که توسط احمد سجاد الغراوی اداره می‌شود تأمین می‌گردید. الغراوی یک فرمانده سابق ارتش مهدی ا ست که بیشتر در استان میسان فعال است.

ساختار سازمانی[ویرایش]

از سال ۲۰۰۶ عصائب الحق حداقل چهار شاخه اصلی عملیاتی داشته است:

  • تیپ امام علی ـ مسئول جنوب عراق که شامل ۹ استان شیعه نشین عراق شامل بابل، بصره، ذی‌قار، کربلا، میسان، مثنی، نجف، قادسیه و واسط می‌شود.
  • تیپ امام کاظم ـ مسئول غرب بغداد که شامل کاظمیه شیعه نشین و منطقه الرشید است اما فعالیت‌های کمی در منطقه کرخ که مخلوطی از شیعه و سنی و منطقه منصور که سنی نشین است داشته است.
  • تیپ امام هادی ـ مسئول شرق بغداد شامل منطقه شیعه نشین الثوره، نیسان و کراده می‌شود اما فعالیت‌های کمی نیز در منطقه سنی ـ شیعه رصافه و منطقه سنی نشین اعظمیه داشته است.
  • تیپ امام عسکری ـ مسئول مرکز بغداد که عمدتاً در مناطق شیعه نشین جنوب دیالی، شهر سامرا (استان صلاح الدین) و مناطق شیعه نشین در استان‌های نینوا کرکوک فعالیت دارند.
  • تیپ حیدر الکرار ـ مسئول سوریه که عمدتاً در جنوب دمشق و غرب حلب مستقر هستند.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]