عبدالرحمان برومند

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
عبدالرحمان برومند
Rahman brouman.jpg
شناسنامه
نام کامل عبدالرحمان برومند
زادروز ۱۳۰۶
زادگاه گز، ایران
تاریخ مرگ ۲۹ فروردین ۱۳۷۰
محل مرگ پاریس، فرانسه
همسر(ان) پریدخت کازرانی
فرزندان لادن؛ رویا؛ علیمحمد؛ محمدعلی
خویشاوندان سرشناس ادیب برومند (پسر عمه)
دین اسلام شیعه
اطلاعات سیاسی
حزب سیاسی جبهه ملی ایران
نهضت مقاومت ملی ایران

عبدالرحمن برومند (زاده ۱۳۰۶ گز اصفهان - ۱۳۷۰ پاریس) فعال سیاسی ایرانی و رئیس هیئت اجرائی نهضت مقاومت ملی ایران بود. او در روز پنجشنبه ۲۹ فروردین ماه ۱۳۷۰ (۱۸ آوریل ۱۹۹۱) در مقابل آسانسور منزل مسکونی خود در پاریس با ضربات کارد به قتل رسید.

تحصیلات[ویرایش]

وی پس از پایان دوران دبیرستان درس خود را در رشته حقوق قضایی در دانشگاه تهران پی گرفت و پس از فارغ‌التحصیلی در سال ۱۳۲۹ هجری شمسی (۱۹۵۰ میلادی) برای ادامه تحصیل عازم سوئیس شد و دکترای حقوق خود را در سال ۱۳۳۵ هجری شمسی (۱۹۵۶ میلادی) از دانشگاه ژنو دریافت نمود.

موضوع رساله دکتری او بررسی و حل تضاد بین اصل حاکمیت ملی و تعهدات بین‌المللی یک دولت ملی بود. وی این موضوع را در چارچوب تشکیل بازار مشترک اروپائی فولاد و زغال سنگ، که نطفه آنچه امروز اتحادیه دول اروپایی است، بررسی نمود که پس از ارائه آن اساتید از او دعوت به عمل آوردند تا به عنوان کارشناس حقوقی در مراجع بین‌المللی مشغول به کار شود ولی وی بازگشت و خدمت به وطن را ترجیح داد.[۱]

جبهه ملی[ویرایش]

دوران ‍‍دانش اندوزی عبدالرحمن برومند مقارن بود با نهضت ملی شدن نفت به رهبری دکتر محمد مصدق. برومند دل به اصول نهضت ملی سپرد و از رهروان راه مصدق شد و پس از بازگشت از اروپا به صف یاران وی در جبهه ملی پیوست. در سال ۱۳۳۹ خورشیدی (۱۹۶۰ میلادی) دو بار از سوی جبهه ملی نامزد نمایندگی مجلس شورای ملی از اصفهان شد اما هر دو بار از انتخاب او جلوگیری به عمل آمد. بار دوم در واکنش به مداخله کارگزاران دولتی در امر انتخابات به ایراد سخنرانی‌های صریح و آزادی‌طلبانه علیه دستگاه حاکم پرداخت و در پی تظاهرات چندین هزار نفری مردم به سود او و علیه انتخابات فرمایشی سازمان امنیت وی را شبانه بازداشت و روانه تهران ساخت. وی ناچار به سکونت در تهران شد و در آن شهر به وکالت دادگستری مشغول شد.

در سال ۱۳۴۲ (۱۹۶۳ میلادی) برومند به عضویت شورای جبهه ملی انتخاب شد اما اختناق از این پس چنان شدید شد که عملاً امکان فعالیت سیاسی از میان رفت. برومند و دوستانش که اعتقادی به مبارزه مسلحانه نداشتند انزوای سیاسی را بر هرگونه همکاری با استبداد ترجیح دادند. اواخر سال ۱۳۵۶ بار دیگر جبهه ملی به فعالیت و تجدید سازمان پرداخت و دکتر برومند به عضویت شورای مرکزی برگزیده شد.[۲]

شاپور بختیار که خود سه ماه پس از دکتر برومند به قتل رسید در مراسم یادبود وی در پاریس (۷ اردیبهشت ۱۳۷۰) گفت: «تردیدی نیست که برومند فدای افکار و معتقدات خود شد. من او را از چهل سال پیش که آغاز آشنایی ما بود، تا ساعتی پیش از مرگش، در ایمان و اعتقادش به دمکراسی و حاکمیت ملی ثابت قدم دیدم. برومند درس از خودگذشتگی و ایثار و پایداری به همه کسانی داد که به‌خاطر ایده‌آلی مبارزه می‌کنند.»[۳]

وی در همه حال به بختیار وفادار ماند و از معدود اعضای شورای جبهه ملی بود که مقاومت بختیار را در مقابل آیت‌الله خمینی و حکومت مذهبی تأیید کرد و به حمایت از وی برخاست. زمانی که شورای جبهه ملی عضویت بختیار را به علت قبول نخست وزیری لغو نمود، دکتر برومند در اعتراض به این تصمیم شورا را ترک کرد.

دکتر حبیب لاجوردی در پروژه تاریخ شفاهی ایران از عبدالرحمان برومند نقل می‌کند:[۴]

... جبهه ملی یک جبهه ی ملی ضد دینی نبود. یک جبهه ای بود که هم آدم مذهبی توی آن بود و هم آدم غیر مذهبی ... و اصلاً در سازمان جبهه ملی ایران چیزی بنام مذهب مطرح نبود. چون ما یهودی عضو جبهه ملی داشتیم، ارمنی جزو جبهه ملی داشتیم، انحصار نداشت به یک دین معینی، زردشتی داشتیم، جبهه ملی ایران بود. این چیزی که آقای خمینی اینجا در پاریس به من گفت شما چرا اسم آن را نمی‌گذارید جبهه ملی اسلامی؟ گفتم «این یک حشو قبیح است. برای اینکه ما اولاً مملکت ایران مردم آن مسلمان هستند، ما هم مثل بقیه مردم مسلمان هستیم. گذشته از آن ایران غیر مسلمان هم دارد، و آنها هم صاحب این مملکت هستند و حق دارند که در سرنوشت این مملکت دخالت کنند.

فرانسه[ویرایش]

در بهمن ماه ۱۳۵۷ برومند به فرانسه اعزام شد تا مقدمات ملاقات بختیار و خمینی را فراهم سازد. این ملاقات هرگز صورت نگرفت زیرا خمینی آن را مشروط به استعفای بختیار از مقام نخست وزیری کرده بود. شرطی که برای بختیار پذیرفتنی نبود چون وی دیدار با خمینی را به عنوان نخست وزیر لازم می دانست نه به‌عنوان یک شهروند عادی. هنگام سقوط دولت بختیار، برومند در پاریس بود و بدینگونه آن سفر کوتاه مبدل به اقامت دائم شد.

برومند به لطف ثروت موروثی خود و همسرش «پریدخت کازرانی» زندگی می‌کرد و با ورود بختیار به پاریس در مرداد ماه ۱۳۵۸ برومند آپارتمان شخصی خود را در اختیار وی قرار داد. این همان آپارتمانی بود که در ۲۵ تیر ماه ۱۳۵۹ مورد حمله انیس نقاش و همدستانش قرار گرفت. این تروریست لبنانی مأموریت داشت تا دکتر بختیار را به قتل برساند ولی در آن ماجرا یک پلیس و یک خانم از همسایگان خانه کشته شدند.

نهضت مقاومت ملی ایران[ویرایش]

نهضت مقاومت ملی ایران اولین حزب طرفدار دموکراسی و مخالف با جمهوری اسلامی[نیازمند منبع] در ۱۴ مرداد ۱۳۵۹ در همان خانه پی‌ریزی شد. برومند خود آرمان سیاسیش را بدین شرح بیان می‌کرد «حاکمیت ملی و استقرار آن در مملکت هدف نهضت مقاومت ملی ایران است مفهوم حاکمیت ملی این است که مردم در داخل کشور از آزادی و دموکراسی بهره مند باشند و در صحنه بین‌المللی از استقلال. منظوراز دموکراسی حکومت اکثریت است با رعایت کلیه حقوق سیاسی و اجتماعی اقلیت به نحوی که اقلیت مجال و امکان اکثریت شدن را داشته باشد. این هدف جدیدی نیست. هدف میهن پرستان و آزادیخواهان مملکت قبل از جنبش مشروطیت نیز همین بود.»

مرگ[ویرایش]

دکتر عبدالرحمن برومند روز پنجشنبه ۲۹ فروردین ماه ۱۳۷۰ (۱۸ آوریل ۱۹۹۱) در مقابل آسانسور ساختمانی در پاریس که آپارتمان مسکونی وی در آن قرار داشت با ضربات کارد به قتل رسید. ترور رئیس هیئت اجرائی نهضت مقاومت ملی ایران را از نخستین اقدامات، سلسله اقدامات جمهوری اسلامی برای حذف مخالفین در خارج از کشور شمرده‌اند و مقدمه ترور بنیانگذار این نهضت، شاپور بختیار، دانسته‌اند که سه ماه بعد در تاریخ ۱۵ مرداد ۱۳۷۰ برابر ۶ اوت ۱۹۹۱ رخ داد. نهضت مقاومت ملی ایران، هدف از قتل عبدالرحمن برومند را محرومیت حزب از توانایی رهبری وی و کاهش میزان تأثیرگذاری آن برمعادلات سیاسی ایران پس از ترور بختیار اعلام کرد.[۳][۵][۶][۷][۸][۹][۱۰][۱۱][۱۲]

لادن برومند و رویا برومند دختران وی به یاد پدرشان و برای تحقق اهدافش بنیاد عبدالرحمن برومند را در سال ۱۳۸۰ تأسیس کردند و تلاش می‌کنند تا از طریق آموزش و تقویت فرهنگ مردم سالاری و اشاعه اندیشه حقوق بشر به تأمین عدالت و استقرار دموکراسی و ثبات آن در ایران کمک کنند.[۱۳] در همین راستا در سال ۲۰۰۹ جایزه حقوق بشر بنیاد لخ والسا را دریافت کردند.[۱۴]

پانویس[ویرایش]

  1. اطلاعیه نهضت مقاومت ملی ایران به مناسبت نوزدهمین سالگرد قتل عبدالرحمن برومند
  2. زندگی عبدالرحمان برومند
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ بیانیه نهضت مقاومت ملی ایران به‌مناسبت پانزدهمین سالگرد ترور دکتر عبدالرحمن برومند
  4. دکتر عبدالرحمن برومند، طرح تاریخ شفاهی ایران، به اهتمام دکتر حبیب لاجوردی
  5. بیانیه نهضت مقاومت ملی ایران به‌مناسبت دهمین سالگرد ترور دکتر عبدالرحمن برومند
  6. بیانیه نهضت مقاومت ملی ایران به‌مناسبت یازدهمین سالگرد ترور دکتر عبدالرحمن برومند
  7. بیانیه نهضت مقاومت ملی ایران به‌مناسبت سیزدهمین سالگرد ترور دکتر عبدالرحمن برومند
  8. بیانیه نهضت مقاومت ملی ایران به‌مناسبت چهاردهمین سالگرد ترور دکتر عبدالرحمن برومند
  9. بیانیه نهضت مقاومت ملی ایران به‌مناسبت شانزدهمین سالگرد ترور دکتر عبدالرحمن برومند
  10. بیانیه نهضت مقاومت ملی ایران به‌مناسبت هفدهمین سالگرد ترور دکتر عبدالرحمن برومند
  11. بیانیه نهضت مقاومت ملی ایران به‌مناسبت هجدهمین سالگرد ترور دکتر عبدالرحمن برومند
  12. بیانیه نهضت مقاومت ملی ایران به‌مناسبت نوزدهمین سالگرد ترور دکتر عبدالرحمن برومند
  13. درباره بنیاد عبدالرحمن برومند
  14. جایزه سال ۲۰۰۹ بنیاد لخ والسا به لادن برومند، رویا برومند و شادی صدر اهدا شد.

منابع[ویرایش]

  1. وب‌گاه نهضت مقاومت ملی ایران
  2. وب‌گاه بنیاد عبدالرحمن برومند
  3. پروژه تاریخ شفاهی ایران