صمغ زانتان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

صمغ زانتان[۱]
Xanthan.svg
شناساگرها
شماره ثبت سی‌ای‌اس 11138-66-2 ✔Y
کم‌اسپایدر none N
خصوصیات
فرمول مولکولی C35H49O29 (monomer)
خطرات
کدهای ایمنی -
شماره‌های نگهداری -
به استثنای جایی که اشاره شده‌است در غیر این صورت، داده‌ها برای مواد به وضعیت استانداردشان داده شده‌اند (در 25 °C (۷۷ °F)، ۱۰۰ kPa)
 N (بررسی) (چیست: ✔Y/N؟)
Infobox references

صمغ زانتان (نام علمی: xanthan gum) یک قندی برون‌سلولی است که توسط گونه‌های مختلف زانتوموناس تولید می‌شود. صمغ زانتان نخستین نسل جدید چندقندی برون‌سلولی در علم زیست‌فناوری است که توسط چندین ریزاندامگان مانند باکتری زانتوموناس کمپستریس (campestris Xanthomonas ) تولید می‌شود.[۲]

اجزای آن[ویرایش]

واحدهای سازنده این صمغ، گلوکز، مانوز و دی-گلوکورونیک اسید هستند. این صمغ، با وجودِ داشتنِ وزن مولکولی بالا، به سادگی در آب سرد و گرم حل می‌شود و حتی در مقادیر کم، محلول بسیار غلیظ تولید می‌کند. دراثرِ بهم‌زدن، از گرانرویی آن کاسته می‌شود. تغییرات PH پی‌اچ، اثر چندانی بر روی آن ندارد. [۳]

کاربرد[ویرایش]

این صمغ در صنایع بسیاری از جمله شیمی صنایع غذایی، فراورده‌های نفتی و مواد آرایشی کاربرد دارد. این صمغ در انواع مختلفی از نوشابه‌ها، کنسروها و مواد غذایی منجمد مورد استفاده قرار می‌گیرد.


زانتان گام دارویی[ویرایش]

این ماده در مصارف پزشکی کاربرد دارد. یکی از تحقیقاتی که در سال 2016 انجام شد، مشخص شد که این ماده در پایین آوردن شاخص گلسیمیک برنج موثر است.

از این ماده در داروهای بهداشتی مانند خمیر دندان، رنگ مو، کرمها و لوسیون‌ها استفاده می‌شود.

صنایع غذایی[ویرایش]

از زانتان گام به عنوان پایدار کننده و حجم دهنده در سس سالاد و محصولات لبنی استفاده می‌شود.

از این ماده در تولید خمیر دندان نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد. همچنین از این ماده در الکل نیز استفاده می‌شود.

صمغ زانتان گام برای تعلیق تکه‌های میوه در زمان طولانی استفاده می‌شود. همچنین این ماده می‌تواند به نوشیدنی‌ها، طعم و مزه خوبی دهد.

زانتان گام یک جایگزین مناسب برای سفیده تخم مرغ در صنایع غذایی است. همچنین این ماده در بدن می‌تواند چربی خون را کاهش دهد.

زانتان گام به عنوان غلظت دهنده سس، فرآورده‌های لبنی، بستنی و برخی آب میوه‌ها کاربرد دارد. همچنین از این ماده برای افزایش ویسکوزیته به مواد غذایی افزوده می‌شود. علاوه بر این، این ماده می‌تواند محیطی یکنواخت را در ماده ایجاد کند.

همچنین از این ماده در سوپ‌های فوری و بستنی استفاده می‌شود.

کاربرد زانتان گام در صنعت[ویرایش]

از زانتان گام در صنایع رنگ و رزین و حفاری چاه نفت برای تنظیم رئولوژی محیط به کار می‌رود.

همچنین به آب در گل حفاری اضافه می‌شود تا باعث سهولت رانده شدن قطعات کنده شده توسط دستگاه حفاری شود. گل حفاری به دلیل داشتن شرایط خاصی که دارد، باید خواص رئولوژیکی داشته باشد.[۴]

منابع[ویرایش]

  1. "Sicherheitsdatenblatt des Herstellers Carl-Roth" (PDF). Archived from the original (PDF) on 18 July 2011. Retrieved 2011-04-18.
  2. معلمی، پریسا؛ روزبه، لیلا (زمستان ۹۳). «بررسی تولید بهینه صمغ زانتان توسط زانتوموناس کمپستریس» (PDF). نشریه فرآوری و تولید مواد غذایی. چهارم (چهارم): ۶۷-۵۹. دریافت‌شده در ۱۲ دسامبر ۲۰۱۷. تاریخ وارد شده در |سال= را بررسی کنید (کمک)
  3. «نسخه آرشیو شده» (PDF). بایگانی‌شده از اصلی (PDF) در ۱۳ دسامبر ۲۰۱۷. دریافت‌شده در ۱۳ دسامبر ۲۰۱۷.
  4. «زانتان گام - Xanthan Gum». بازرگانی مواد شیمیایی آسمان. ۲۰۲۰-۰۴-۰۲. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۶-۱۰.

[۱]

  1. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Xanthan gum». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۱۳ دسامبر ۲۰۱۷.