شیوه‌های حکومت

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

حکومت، ساختاری است که یک کشور یا جامعه توسطِ آن اداره می‌شود. حکومت غالباً برای اشاره به کل ساختار سیاسی یک کشور بکار می‌رود اما ممکن است گاهی برای اشاره به قوهٔ مجریه نیز استفاده شود. در حالت نخست، حکومت شامل قوهٔ مقننه و قضائیه هم می‌گردد. شیوهٔ حکومت «رژیم»، «نظام حکومتی» یا «نظام» خوانده می‌شود. علاوه بر کشورها، سازمان‌های مذهبی همچون کلیساها، شرکت‌ها، کلوب‌ها و سایر مجموعه‌های زیرملی نیز شیوهٔ حکومتی دارند.

شیوهٔ دیگر حکومت، حکومت با ایجاد ترس از جنگ با دشمن فرضی است، مثلاً هر مدت چند بار به گروه ودولت خاصی دشمن شدن واحساس خطر برای مردم عامی بوجود آوردن

یا گروهک‌های مختلف در نزدیکی محل حکومت بوجود آوردن

به اسم آن گروهکها مردم را ترساندن وبه مردم حکومت کردن،

راه دیگر، ایجاد خرافه در بین مردم، مردم را از دانش دور کردن، برای یک دولتمرد فاسد، بهترین مردم، مردم کم دانش وخنگ هستند

حکومت در معنای کلی، ابزاری برای اِعمال سیاست‌های کشوری و همچنین سازوکاری برای تعیین خط مشی‌های کشور است. منظور از شیوه‌های حکومت در این نوشتار مجموعه‌ای از نظام‌ها و نهادهای سیاسی است که ساختار یک حکومت خاص را تشکیل می‌دهند.

حکومت از هر نوع که باشد، به شیوه‌های گوناگون بر همهٔ فعالیت‌های انسانی تأثیر می‌گذارد. از این رو است که دانشمندان علوم سیاسی بر این باورند که نباید حکومت را به تنهایی مطالعه کرد بلکه در کنار آن باید انسان‌شناسی، اقتصاد، محیط‌زیست، تاریخ، فلسفه، علم و جامعه‌شناسی را هم مطالعه نمود.

دولت‌های جهان بر پایهٔ شیوه‌های حکومت*
     جمهوری تمام‌ریاستی      جمهوری با رئیس قوهٔ مجریهٔ وابسته به مجلس
     جمهوری نیمه‌ریاستی      جمهوری مجلس‌محور
     پادشاهی مشروطهٔ مجلس‌محور با پادشاه تشریفاتی      پادشاهی مشروطهٔ مجلس‌محور با دخالت پادشاه (اغلب مجلس تشریفاتی)
     پادشاهی مطلقه      جمهوری تک‌حزبی
     استبداد نظامی      هیچ‌کدام
این نمودار بر پایهٔ قانون کشورها است نه واقعیت، برای همین برخی کشورها که جمهوری‌های چندحزبی مطرح شده‌است معمولاً حکومت‌هایی خودکامه و اقتدارگرا مطرح می‌شود.

حاکمیت[ویرایش]

حاکمیت شامل این مفاهیم است:

  1. وضع و اصلاح قوانین
  2. قدرت سیاسی و اخلاقی دولت
  3. استقلال سیاسی و قضایی یک جامعه

حاکمیت بسته به نوع و شیوه حکومت متفاوت است. در جمهوری‌ها معمولاً حاکمیت را به مردم نسبت می‌دهند و در پادشاهی‌ها به پادشاه نسبت داده می‌شود. حاکمیت خود دو نوع است. حاکمیت داخلی به معنی قدرتهایی که دولت بر اتباع خود و یا بر خارجیان ساکن کشور خود و یا کشتیهایش در دریاهای آزاد دار. حاکمیت خارجی شامل حق داشتن روابط با سایر دولتها و یا بستن قرارداد و اعلان جنگ است. حاکمیت داخلی شامل حاکمیت سیاسی و حاکمیت قضایی است. دولتها ممکن است حاکمیت خارجی نداشته و این حاکمیت را به دولت دیگری واگذار کرده باشند که در این صورت دولت تحت‌الحمایه نام دارند.[۱]

سیاست‌های حکومتی[ویرایش]

انواع سیاستهای حکومتی عبارتند از:

  1. حکومت‌های لیبرال دموکراسی
  2. حکومت‌های سوسیال دموکراسی
  3. رژیم‌های استبدادی[۲]

پانویس[ویرایش]

  1. داریوش آشوری. فرهنگ سیاسی. چاپ دوازدهم. تهران: مروارید، ۱۳۵۸. ۷۹. 
  2. دکتر آرام طاعتی، جزوه درسی (دانشگاهی). دانشگاه آزاد اسلامی (واحد تهران جنوب).