شهاب‌سنگ مارکیسون

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
شهاب‌سنگ مارکیسون
Murchison crop.jpg
A Murchison meteorite specimen at the موزه ملی تاریخ طبیعی (آمریکا) (واشینگتن)
دسته‌بندی شهاب‌سنگ‌ها کاندریت
دسته‌بندی شهاب‌سنگ‌ها Carbonaceous chondrite
دسته‌بندی شهاب‌سنگ‌ها CM2
Composition 22.13% total آهن، ۱۲٪ آب
Shock stage S1-2
Country استرالیا
Region ویکتوریا
Coordinates ۳۶°۳۷′ جنوبی ۱۴۵°۱۲′ شرقی / ۳۶٫۶۱۷°جنوبی ۱۴۵٫۲۰۰°شرقی / -36.617; 145.200مختصات: ۳۶°۳۷′ جنوبی ۱۴۵°۱۲′ شرقی / ۳۶٫۶۱۷°جنوبی ۱۴۵٫۲۰۰°شرقی / -36.617; 145.200[۱]
Observed fall Yes
Fall date ۲۸ سپتامبر ۱۹۶۹
TKW 100 kg
Murchison-meteorite-stardust.jpg
Pair of grains from the Murchison meteorite
Commons page Related media on Wikimedia Commons
بزرگ‌ترین پاره از شهاب‌سنگ مارکیسون در موزه ملی تاریخ طبیعی (آمریکا)
بسیاری از پاره‌های شهاب‌سنگ مارکیسون در جنوبی‌ترین بخش جنوب شرقی استرالیا در ناحیه‌ای به وسعت ۱۳ کیلومتر پراکنده شد
Murchison meteorite 0.459g

شهاب‌سنگ مارکیسون (به انگلیسی: Murchison meteorite)، شهاب‌سنگ بزرگی‌است که در سال ۱۹۶۹ در نزدیکی مارکیسون، ویکتوریا، در استرالیا، با زمین برخورد کرد. این یکی از شناخته‌شده‌ترین شهاب‌سنگ‌هاست؛ یکی به سبب جرم جمع‌آوری شدهٔ آن؛ که به بیش از ۱۰۰ کیلوگرم می‌رسد، و این واقعیت که سقوط آن مشاهده شده، و نیز به خاطر پیوستگی گروهی آن، به آن گروه از شهاب‌سنگ‌هایی که از ترکیبات آلی غنی هستند.

پیشینه[ویرایش]

در ۲۸ سپتامبر ۱۹۶۹ در حدود ساعت ۱۰:۵۸ به وقت محلی، در نزدیکی شهر مارکیسون، ویکتوریا، در استرالیا، یک سنگ آسمانی افروخته در آسمان دیده شد که پیش از ناپدید شدن، به سه قطعه تقسیم شده و ابری از دود را پدیدآورده‌بود. حدود ۳۰ ثانیه بعد، لرزه‌هایی شنیده و احساس شدند. بسیاری از پاره‌های این شهاب بر روی یک منطقهٔ گسترده‌تر از ۱۳ کیلومتر مربع با جرم‌هایی تا ۷ کیلوگرم پیدا شدند که یکی از آن‌ها؛ با وزن ۶۸۰ گرم، از راه شکافتن سقف بر روی کاه سقوط کرد.[۲]وزن مجموع سنگ‌های جمع‌آوری شده بیش از ۱۰۰ کیلوگرم است.

طبقه‌بندی و ترکیب[ویرایش]

شهاب‌سنگ مارکیسون وابسته به گروه (سی‌ام CM) از کندریت‌های کربن‌دار است (دسته‌بندی شهاب‌سنگ‌ها را ببینید). همانند بیشتر کندریت‌های CM، شهاب‌سنگ مارکیسون از دیدگاه سنگ‌شناسی پترولوژی نوع ۲ است؛ به این معنی که این سنگ پیش از فروپاشی و در نهایت رسیدن به زمین، دگرگونی‌های زیادی را تجربه کرده و پیکری که از آن جدا شده؛ در مجاورت مایعاتی که از آب غنی بوده‌اند، قرار داشته‌است.[۳] کندریت‌های CM، همراه با گروه CI، از کربن غنی هستند و در شمار «از نظر شیمیایی ابتدائی‌ترین شهاب‌سنگ‌ها» هستند.[۴] مانند دیگر کندریت‌های CM، شهاب‌سنگ مارکیسون حاوی (CAI)؛ کلسیم و آلومینیوم‌های فراوان‌است. بیش از ۱۵ اسید آمینه؛ بخشی از اجزای اساسی زندگی، در طی بررسی‌های متعدد در شهاب‌سنگ مارکیسون شناسایی شده‌اند.[۵] تمام اسیدهای آمینهٔ موجود در شهاب‌سنگ مارکیسون در آزمایش میلر–یوری؛ آزمایش‌های آزمایشگاهی با عمل تخلیهٔ الکتریکی در مخلوط متان، نیتروژن و آب با آمونیاک سنتز شده‌اند.[۵]

ترکیب‌های ارگانیک[ویرایش]

شهاب‌سنگ مارکیسون حاوی آمینواسیدهای رایج مانند گلیسین، آلانین و گلوتامیک اسید و همچنین موارد غیرمعمول مانند ایزووالین و پسیوولایسین است،[۶] همان‌گونه که در آزمایش میلر–یوری دیده می‌شود، مخلوط پیچیده‌ای از آلکان‌ها نیز به صورت مجزا دیده شده‌است.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. Meteoritical Bulletin Database: Murchison
  2. Meteoritical Bulletin Database: Murchison
  3. Airieau, S. A.; Farquhar, J.; Thiemens, M. H.; Leshin, L. A.; Bao, H.; Young, E. (2005). "Planetesimal sulfate and aqueous alteration in CM and CI carbonaceous chondrites". Geochimica et Cosmochimica Acta. 69 (16): 4167–4172. Bibcode:2005GeCoA..69.4167A. doi:10.1016/j.gca.2005.01.029. 
  4. "Planetary Science Research Discoveries: Glossary". 
  5. ۵٫۰ ۵٫۱ Wolman, Yecheskel; Haverland, William J.; Miller, Stanley L. (April 1972). "Nonprotein Amino Acids from Spark Discharges and Their Comparison with the Murchison Meteorite Amino Acids" (PDF). Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 69 (4): 809–811. Bibcode:1972PNAS...69..809W. doi:10.1073/pnas.69.4.809. PMC 426569Freely accessible. PMID 16591973. 
  6. Kvenvolden, Keith A.; Lawless, James; Pering, Katherine; Peterson, Etta; Flores, Jose; Ponnamperuma, Cyril; Kaplan, Isaac R.; Moore, Carleton (1970). "Evidence for extraterrestrial amino-acids and hydrocarbons in the Murchison meteorite". Nature. 228 (5275): 923–926. Bibcode:1970Natur.228..923K. doi:10.1038/228923a0. PMID 5482102. 

پیوند به بیرون[ویرایش]