شنگل در شاهنامه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
شنگل در شاهنامه
اطلاعات کلی
نام شنگل
منصب شاه هند
لقب شنگل‌جنگی
سایر اطلاعات
شناخته شده هم‌پیمان افراسیاب
جنگ‌ها جنگ هماون
محل جنگ کوه هماون
نتیجه جنگ شکست تورانیان

شنگل در دوران پادشاهی کیخسرو در صحنه سیاسی نظامی ایران به منصه‌ظهور می‌رسد. زمانی‌که جنگ هماون آغاز شد و پیران از افراسیاب کمک نظامی خواست تا بهتر به مقابله با سپاه ایرانیان در محاصره بپردازد. در این راستا افراسیاب از کشورهای تحت انقیاد خویش که اغلب از صحراگردان و چادرنشینان بشمار می‌آمدند نیروی قابل توجهی گردآوری کرده به جنگ هماون گسیل کرد:

به پیران فرستاده آمد ز شاه که آمد ز هر جای بی‌مر سپاه

شنگل در شاهنامه[ویرایش]

اقوام و قبایل تحت فرمان پادشاه توران از مرز سپیجاب تا دشت روم گسترده بود. احتمالاً منظور شاهنامه از عناوین فوق، از شرقی‌ترین نقطه آسیای میانه گرفته تا غربی‌ترین نقطه آسیای مقدم را شامل می‌شد؛ به عبارت دیگر از اراضی شرق دریای خزر تا ارضی غرب دریای خزر مشمول گفته‌های شاهنامه است. لشکری انبوه از ترکان وارد گیرودار جنگ هماون شدند که شمار طرف‌های درگیر یک به سیصد رسید و طوس سپهسالار را وارد مرحله‌ای خطرناک نمود.[۱] از همهٔ نواحی تحت فرمان افراسیاب تا جایی‌که میسر بود نیرو به میدان آمده بود رؤسای قبایل به حضور پیران شرف‌یاب شده ارادت و فرمانبرداری خویش را یکایک به او ابراز کرده آمادگی هر نوع فرمان را پذیرا شدند.

از کسان و سرانی‌که پیش از سایرین نزد پیران آمدند خاقان، منشور و کاموس بود. سالار ترکان و برادرش هومان دست‌یار وی از ورود لشکر بیشمار خرسند شدند ظاهراً باید فرماندهی جنگ زین پس به بخ‌بخ خاقان‌چین واگذار می‌شد. نبردهای آتی که از ساحل رود شهد آغاز گشته بود ظرف پنج‌ماه گذشته برای طرفین هیچ نتیجه‌ای نداشت اکنون با فرماندهی خاقان‌چین امید می‌رفت سریعتر نتایج تعریف شده که همان تصرّف تمام اراضی ایران و نابودی تاج و تخت کیان بود، عملی گردد. شنگل نیز مانند سایر رؤسای قبایل با جنگجویانش در نبرد هماون مشارکت داشت:

چو سگسار غرچه، چو شنگل ز هند هوا پر درفش و زمین پُر پرند
چغانی چو فرطوس لشکر فروز گهار گهانی گو گردسوز
شمیران شگنی و گردوی وهر پراکنده بر نیزه و تیغ زهر[۲]

پانویس[ویرایش]

  1. آغازگر این جنگ ایرانیان به فرماندهی طوس بود ولی در نهایت به عقب‌نشینی منجر گشت
  2. شاهنامه نسخه مسکو. جلد چهارم. رزم کاموس‌کشانی، ص ۲۱۰

منابع[ویرایش]