شراب

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
فارسیالعربية

شراب یا مِی یک نوشیدنی الکلی است که از تخمیر میوه انگور به‌دست می‌آید.[۱] خاصیت شیمیایی طبیعی انگور به‌گونه‌ای است که می‌تواند بدون افزودن شکر، اسید، آنزیم یا دیگر افزودنی‌ها تخمیر شود.[۲] شراب از تخمیر انگور له شده به وسیلهٔ انواع مخمر که شکر موجود در انگور را به الکل تبدیل می‌کنند بدست می‌آید. برای بدست آوردن انواع شراب، از انواع مختلف انگور با مخمرهای گوناگون استفاده می‌شود.[۳]

اگرچه از میوه‌های دیگر مانند آلبالو، سیب، توت و... و تقریباً از تمامی رستنی‌ها نیز شراب ساخته می‌شود ولی واژهٔ شراب بدون ذکر نام میوه تقریباً همیشه به معنی شراب انگور است و شراب‌های دیگر را با نام آن‌ها می‌آوریم (مانند: شراب سیب یا شراب اقطی).

معمولاً شراب‌هایی که از دیگر رستنی‌ها مانند برنج، گندم، رازک و... به دست می‌آیند که از مواد نشاسته‌ای هستند و برای استفاده به عنوان شراب در نظر گرفته نمی‌شوند بلکه فرایندهای دیگری بر روی آن‌ها انجام می‌شود تا نوشیدنی‌های دیگری از جمله آبجو یا ویسکی به دست آید، در حالی که شراب زنجبیل به همراه کنیاک تقویت می‌شود. در این نمونه‌ها استفاده از لغت شراب علاوه بر مراحل ساخت به منبع شراب غنی تر اطلاق می‌گردد. استفاده تجاری از واژه wine به زبان انگلیسی (و معادل آن در زبان‌های دیگر) در بسیاری از قانونگذاری‌ها ممنوع است.[۴]

ظرف شرابی متعلق به حدود ۴٬۵۰۰ سال پیش از میلاد در تپه حاجی فیروز نقده به عنوان نخستین وسیله شراب‌سازی موجود از دوران نوسنگی کشف شده‌است.[۵]

پیشینه[ویرایش]

پیشینه چند هزار ساله شراب سازی تأیید شده‌است. در سال ۱۹۶۰ در تپه حاجی فیروز شهر نقده ظرف شراب ۷۰۰۰ ساله‌ای یافت شد که در ته آن شراب ته نشین شده پیدا کردند و این کهن‌ترین نمونه یافت شده از فناوری شراب سازی در جهان است که به نام ایرانیان ثبت شده‌است. برخی از باستان شناسان نیز براین باورند که اولین بار شراب در ایران و در شهر شیراز ساخته شد که مرغوب‌ترین شراب جهان آن روز بود و اکنون هم واژه Shiraz در زبان انگلیسی به معنی شراب شیراز است.

تکنیک مخلوط کردن رزین تربانتین با شراب جهت جلوگیری از ترش شدن شراب بوده‌است. برای فیلیپ مارنیوال (Philippe Marinval)مدیر پژوهش در مرکز مردم شناسی تولوز این مدرکی است دال بر اینکه انسان نو سنگی شراب می‌نوشیده است.[۶]

شراب و مسیحیت[ویرایش]

اولین معجزهٔ عیسی مسیح تبدیل آب به شراب است.[نیازمند منبع] در انجیل یوحنا آمده‌است که عیسی مسیح به همراه مادرش (مریم) به یک عروسی در قانا دعوت شده بودند. در آن عروسی شراب تمام می‌شود. عیسی دستور می‌دهد خمره‌ها را از آب پر کنند. او آب را به شراب تبدیل می‌کند[۷] عیسی در شام آخر نیز نان را به شاگردانش می‌دهد و می‌گوید: «بخورید، این بدن من است.» و جام را برمی‌دارد و شکرگزاری می‌کند و می‌گوید: «بنوشید این است خون من که به خاطر آمرزش گناهان ریخته خواهد شد»[۸] در آیین عشای ربانی نیز که امروزه به یاد شام آخر عیسی در تمام کلیساها برگزار می‌شود از شراب انگور یا آب انگور (برای زیر ۱۸ ساله‌ها) به مقدار کم استفاده می‌شود؛ اما با این حال از مست شدن و افراط در شراب‌خواری به عنوان گناه یاد شده‌است.[۹] پولس رسول نیز می‌گوید:

مست شراب مشوید که شما را به هرزگی می‌کشاند؛ بلکه از روح پر شوید.[۱۰]

انواع شراب[ویرایش]

بر اساس محل تولید[ویرایش]

مناطق مهم شراب‌سازی دنیا[ویرایش]

بوته‌های موی رسیده، در یکی از تاکستان‌های درهٔ نَپا در ایالت کالیفرنیای آمریکا. درهٔ نَپا، یکی از مهم‌ترین مناطق کشت انگور و شراب‌سازی در جهان محسوب می‌شود.[۱۱][۱۲]

به ترتیب میزان تولید:

و در ایران:

اثرات پزشکی[ویرایش]

شراب قرمز
مواد مغذی در هر ۱۰۰ گرم (۳٫۵ اونس)
انرژی ۳۵۵ کیلوژول (۸۵ کیلوکالری)
کربوهیدرات‌ها ۲٫۶ g
قندها ۰٫۶ g
چربی ۰٫۰ g
پروتئین ۰٫۱ g
اتانول ۱۰٫۶ g
الکل ۱۰٫۶ g از لحاط حجمی ۱۳٪است
۱۰۰ g شراب تقریباً ۱۰۰ ml (۳٫۴ fl اونس)
شکر و الکل متغیرند.
منبع: پایگاه اطلاعاتی مواد غذایی آمریکا
فواید (رنگ سبز) و مضرات (رنگ قرمز) شراب در مقایسه مقدار مصرف (روی تصویر کلیک کنید)

زیاده روی در نوشیدن شراب و مخصوصاً شرابی که الکل زیاد داشته باشد به سلول‌های استخوان‌ها صدمه می‌زند، سرطان‌زا ست،[۱۳] و ارتباط قوی میان مصرف بیش از حد مشروبات الکلی و سرطان‌های پستان، مری، دهان، نای، حنجره و حلق وجود دارد.[۱۴][۱۳] الکل به سیستم عروقی و قلب صدمه می‌زند، مصرف زیاد آن باعث زوال عقل[۱۵] و ایجاد اختلالات مغزی می‌شود، خطر ایجاد دیابت نوع ۱ را دارد و در بینایی تأثیر سو دارد.[۱۶][۱۷][۱۸] بر اساس گزارشی که «کمیته علمی مستقل در مورد داروها» در بریتانیا تهیه کرده زیان مصرف افراطی الکل در جامعه سه برابر زیان مصرف کوکائین یا کشیدن سیگار برآورد شده‌است. دیوید نات، می‌گوید کراک از الکل اعتیاد آورتر است ولی از آن جا که عده بیشتری الکل مصرف می‌کنند در کل زیان آن بیشتر است.[۱۹]

مسمومیت با الکل چوب (متانول)[ویرایش]

در صورت آلودگی شراب به متانول یا الکل چوب فرد دچار کوری و حتی مرگ می‌گردد.[۲۰] مصرف ۱۰ میلی‌لیتر از متانول می‌تواند با تأثیر بر دستگاه عصبی منجر به کوری و مصرف ۱۰۰ تا ۲۰۰ میلی‌لیتر منجر به مرگ در بزرگسالان گردد.[۲۱]

تأثیرات بر زیبایی[ویرایش]

نظر پزشکان بر این است که افزایش مقدار نوشیدن شراب بیشتر از دو لیوان در روز اثرات زیر را بر زیبایی دارد[۲۲]

  1. سرخی چشمان: نوشیدن شراب سبب گشادی رگها می‌شود که به سرخی چشمان می‌انجامد.
  2. درشتی رگ‌های صورت: افرادی هم که دارای چهره برافروخته هستند با نوشیدن شراب به آن شدت می‌بخشند و باعث برجاماندن اثر دائمی رگ‌ها بر روی صورت می‌شوند.
  3. برجسته شدن خطوط پیشانی: شرابخواری باعث خشکی پوست و برجسته شدن خطوط پیشانی می‌گردد.
  4. چین و چروک صورت: نوشیدن زیاد شراب به کمبود ویتامین آ می‌انجامد که برای ساختن کلاژن و الاستین در بدن ضروری است. در نتیجه چین و چروک صورت افزایش می‌یابد.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. Wine, Encyclopedia Britannica online, Retrieved 24 February ۲۰۰۷.
  2. H. Johnson Vintage: The Story of Wine pp. 11–6 Simon & Schuster 1989 ISBN 0-671-79182-6
  3. Introduction to Wine”. 2basnob.com ed. 
  4. Barley Wine, The Brewer's Corner, Retrieved February 24، ۲۰۰۷.
  5. CHRONOLOGY OF IRANIAN HISTORY PART 1 iranicaonline.org
  6. [André Tchernia et Jean-Pierre Brun, op. cit. , p. 6]
  7. انجیل یوحنا، باب ۲، آیهٔ ۹–۱
  8. انجیل متی، فصل ۲۶، آیهٔ ۲۸–۲۶
  9. کتاب مقدس، عهد جدید، غلاطیان، فصل ۵، آیهٔ ۲۱
  10. کتاب مقدس، عهد جدید، افسسیان، فصل ۵، آیهٔ ۱۸
  11. [ http://www.bbc.com/persian/world/2014/10/141004_l13_winery_usa_vid تأثیر زلزله بر شراب‌سازی‌های کالیفرنیا]، بی‌بی‌سی فارسی
  12. Robinson, Jancis (September 6, 2008). "California - Tasting Notes & Wine Reviews from Jancis Robinson:". jancisrobinson.com. Retrieved January 2, 2011. 
  13. ۱۳٫۰ ۱۳٫۱ Alcohol and Cancer - Alcohol Alert No. 21-1993
  14. Review Of Alcohol: Association With Breast Cancer
  15. http://en.wikipedia.org/wiki/Alcohol_dementia
  16. http://en.wikipedia.org/wiki/Wine_and_health
  17. http://en.wikipedia.org/wiki/Alcohol_and_cancer
  18. http://en.wikipedia.org/wiki/Alcohol_and_cardiovascular_disease
  19. [۱]
  20. «مسمومیت با الکل». دانشگاه علوم پزشکی اصفهان. بازبینی‌شده در ۱۹ مرداد ۱۳۹۱. 
  21. «اطلاعات فنی و حفاظت ایمنی مواد». شرکت ملی صنایع پتروشیمی. بازبینی‌شده در ۱۹ مرداد ۱۳۹۱. 
  22. Magee, Anna. “What TWO glasses of wine a day can do to your face in ten years”. Daily Mail, 20 October 2011. Retrieved 21 October 2011. 

پیوند به بیرون[ویرایش]

نبيذ أحمر.

النبيذ (بالفرنسية: vin) هو مشروب كحولي يتم إنتاجه بتخمير العنب.[1][2][3] وعلى الرغم من أنه يمكن إنتاج النبيذ بتخمير الفواكه الأخرى، إلا أن أشهر أنواعه تكون من العنب.

يعتبر نبيذ العنب أحد أقدم أنواع الخمور، حيث وجدت أوان فخارية فيها آثار للنبيذ تَعود للعصر الحجري الحديث في (5400 ق.م - 5000 ق.م) كما وجِد في المقابر الفرعونية آثار له كذلك، بالإضافة إلى رسوم على الجدران لكيفية صُنعه.

أنواع النبيذ[عدل]

يوجد عدة أنواع من النبيذ منها النبيذ الأبيض، والنبيذ الأحمر، والنبيذ الوردي. النبيذ الغازي يصنع من النبيذ الأبيض أو النبيذ الوردي، وبعض النبيذ الغازي ذو جودة عالية، يصنع مؤخراً من النبيذ الأحمر الأسترالي (شيراز).

تاريخ النبيذ[عدل]

الأماكن القديمية لإنتاج زيت الزيتون والنبيذ في العام القديم وتبدو فيه سوريا الكبرى كمركز مهم

يعود تاريخ النبيذ إلى حوالي 8000 سنة، ويعتقد بأن إنتاجه نشأ في مناطق ما بين جورجيا وأرمينيا وإيران، ويعتقد أن النبيذ ظهر في أوروبا قبل حوالي 6500 سنة في بلغاريا واليونان، وكان شائعا في اليونان وروما. لعب النبيذ أيضا دورا هاما في الدين منذ العصور القديمة (اليونانية والرومانية). ولعب أيضا دورا هاما في الطقوس الكاثوليكية واليهودية.

تشير الدلائل الأثرية إلى أن أقدم إنتاج للنبيذ جاء من مواقع في جورجيا وأرمينيا وإيران، والتي يرجع تاريخها من 6000 إلى 5000 قبل الميلاد. اتضاح الأدلة الأثرية، ونقطة لتدجين من شجرة العنب، في أوائل العصر البرونزي قرب مواقع سومرية في سوريا وفي مصر القديمة[4] من حوالي الألف الثالث قبل الميلاد., وقد تم ذكر النبيذ لأول في ملحمة جلجامش في بلاد الرافدين والشام (سوريا الطبيعية) عندما كسر الملك جلجامش مع إنكيدو الخبز وشرب معه الخمر.

من أقدم الأدلة التي تشير إلى إنتاج النبيذ في أوروبا، والثانية الأقدم في العالم ظهرت في المواقع الأثرية في اليونان وتؤرخ إلى 6500 سنة خلت.

أماكن الإنتاج[عدل]

ينتج النبيذ الفاخر في جنوب فرنسا وإيطاليا، حيث مزارع العنب، وتعتبر الولايات المتحدة الأمريكية من أكبر الدول المصدرة له نتيجة لصناعة النبيذ الضخمة في ولاية كاليفورنيا حيث تقدر كمية الإنتاج ب 89% من إجمالي الناتج المحلي للنبيذ و ذلك نظرا لمناخ الولاية المتوسطي المشابه لدول البحر الأبيض المتوسط و الملائم لنمو العنب ، كما تتميز جزيرة سانتوريني في اليونان بإنتاج النبيذ الأبيض.

الاستهلاك[عدل]

بيانات استهلاك النبيذ من قائمة الدول حسب استهلاك المشروبات الكحولية مقاسةً بالليتر من الإيثانول النقي المستهلك للفرد الواحد في سنة ما، وفقاً لبيانات منظمة الصحة العالمية. تشمل القائمة الأشخاص الذين بلغوا 15 سنة من العمر وما فوق.[5]

النبيذ في العالم العربي[عدل]

ويصنع أيضاً حالياً في بعض دول المنطقة مثل العراق، سوريا، المغرب، تونس، مصر، لبنان والأردن. تشهد صناعة النبيذ ازدهارا وتوسعا في المغرب وتونس والجزائر ومصر ولبنان والأردن وسوريا. ووفقا لإحصائية أجرتها وكالة الأنباء الفرنسية فإن إيرادات هذه الصناعة في الدول العربية تبلغ 340 مليون دولار، ويعمل فيها نحو 50 ألف شخص.

سوريا[عدل]

متذوق نبيذ في بيت ياشوط سوريا

تعتبر سوريا موطن طبيعي للعنب ولذلك عرفت الخمور في هذه المنطقة، ولا سيما في منطقة الأندرين [6]وتقع مدينة الأندرين إلى الشمال الشرقي من مدينة حماة حيث ذكرت في مطلع معلقة الشاعر الجاهلي عمرو بن كلثوم:

ألا هُـبَّي بِصَحْنِكِ فأصْبَحِينا ولا تُـبْقِي خُـمورَ الآنْدَرِينا

أما في وقتنا الحالي فهناك خمر الريان من نوعية شعبية منتجة من معمل تابع للحكومة السورية، أما الخمر المسوق عالمياً والمعروف في المطاعم الكبرى في باريس ولندن بحسب فرانس 24[7] فهو بارجيلوس [8] . وتقع كروم هذا الخمر في منطة جبال العلويين بين مدينة جبلة واللاذقية.

لبنان[عدل]

ومن أنواع النبيذ في لبنان كسارا، كفريا، وموزار.

مصر[عدل]

نقش صانعي الخمر على قبر أحد الفراعنة وهو نخت

رغم القيود المفروضة على إعلانات الخمور في مصر إلا أن النبيذ يجلب حوالي خمس الإيرادات السنوية لشركة الأهرام للمشروبات، والتي تبلغ ملياري جنيه مصري، في حين يأتي الباقي من البيرة، ويلاحظ أن 90 % من مبيعات النبيذ مصدرها أجانب.

تونس[عدل]

يُرد صنع النبيذ في تونس إلى العهد الفينيقي وتأسيس قرطاج، ويشكل إنتاج النبيذ الوردي جزء كبير من إنتاج النبيذ في تونس، في 2008، كان هناك 31,000 هكتار (77,000 أكر) من كروم العنب في تونس[9] أكثر من نصفها بقليل مخصص لإنتاج النبيذ، والباقي يذهب في معظمه لاستهلاك العنب كفاكهة. في أوائل الألفينات، كان 60-70 بالمئة من الإنتاج نبيذا ورديا، و25 - 30 بالمئة نبيذا أحمرا، بينما كان إنتاج النبيذ الأبيض أقل من 10 بالمئة.[10]


مصر[عدل]

تنتج مصر في السنة نصف مليون جالون من النبيذ. النبيذ المصري يصنع في شركة جناكليس في الإسكندرية ومن أهم الأنواع التي تنتجها:

  • نبيذ البطالسه
  • نبيذ عمر الخيام
  • نبيذ جراند ماركيز
  • نبيذ روبي دو ايجيبت.

الأردن[عدل]

ينتج في الأردن نبيذ عضوي من قبل مصانع زعمط و حداد. و قام مصنع زعمط بالفوز بالعديد من الجوائز و أصبح ينافس عالمياً.[11][12]

مراجع[عدل]

  1. ^ [1]. Prehistoric China – The Wonders That Were Jiahu The World’s Earliest Fermented Beverage. Professor Patrick McGovern the Scientific Director of the Biomolecular Archaeology Project for Cuisine, Fermented Beverages, and Health at the University of Pennsylvania Museum in Philadelphia. Retrieved on 3 January 2017. نسخة محفوظة 23 يناير 2018 على موقع واي باك مشين.
  2. ^ Berkowitz، Mark (1996). "World's Earliest Wine". Archaeology. Archaeological Institute of America. 49 (5).  نسخة محفوظة 27 ديسمبر 2012 على موقع واي باك مشين.
  3. ^ "Isis & Osiris". University of Chicago. 
  4. ^ Johnson, Hugh (1989). Vintage: The Story of Wine. Simon and Schuster. صفحة 32. 
  5. ^ http://www.who.int/substance_abuse/publications/global_alcohol_report/msbgsruprofiles.pdf
  6. ^ syriandays - syrianews - سيريانديز- أخبار سورية | الأندريـن مدينة الخمور العجيبة...قساطل الصرف الصحي لا تزال موجودة وبعد 1500 عام...كنائسها الكثيرة دليل عدد سكانها!! نسخة محفوظة 04 مارس 2016 على موقع واي باك مشين.
  7. ^ سوريا: محاولات لإعادة إنتاج النبيذ في اللاذقية - فرانس 24
  8. ^ Bargylus | Grand vin de Syrie نسخة محفوظة 26 أغسطس 2017 على موقع واي باك مشين.
  9. ^ Stat OIV extracts[وصلة مكسورة] نسخة محفوظة 01 فبراير 2016 على موقع واي باك مشين.
  10. ^ Jancis Robinson, المحرر (2006). "Tunisia". Oxford Companion to Wine (الطبعة 3rd). Oxford: Oxford University Press. صفحة 714. ISBN 0-19-860990-6. 
  11. ^ !!النبيذ الأردني حينما يفوز بجوائز عالمية
  12. ^ الزراعة الطبيعية في الأردن تنتج نبيذاً مميزاً « عمان نت نسخة محفوظة 30 أكتوبر 2017 على موقع واي باك مشين.

وصلات خارجية[عدل]