شاهرخ‌میرزا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از شاهرخ میرزا)
پرش به ناوبری پرش به جستجو
Shir & Khorshid1.svg شاهرخ‌میرزا Shir & Khorshid1.svg
Shahrokh Afshar coin, struck at the Mashhad mint.jpg
سکه ای از شاهرخ
دورانچهارمین پادشاه افشاریه
از ۱۱۲۷ تا ۱۱۲۹ خورشیدی
حاکم مشهد
از ۱۱۲۹ تا ۱۱۷۴ خورشیدی
تاجگذاری۸ شوال ۱۱۶۱ ه‍.ق
زادروز۱۱۱۲ خورشیدی
درگذشت۱۱۷۵ خورشیدی
محل درگذشتمازندران
پس ازابراهیم‌شاه
همسرگوهرشاه خانم
دودمانافشاریان
پدررضاقلی میرزا افشار
مادرفاطمه سلطان بیگم
فرزنداننصرالله میرزا
نادر میرزا
امامقلی میرزا
عباس میرزا
گوهرشاد بیگم
دولتشاه بیگم
گلرخ بیگم
شاه‌زنان بیگم
گوهرنسا بیگم
خیرالنسا بیگم
دیناسلام شیعه

شاهرُخ‌میرزا یا شاهرخ افشار (۱۱۱۲ تا ۱۱۷۵) چهارمین پادشاه دودمان افشاریان ایران بود.

زندگی‌نامه[ویرایش]

وی بزرگترین فرزند رضاقلی میرزا؛ ولیعهد نادرشاه و نوهٔ دختری شاه سلطان حسین صفوی بود. شاهرخ‌میرزا که از ۱۱۲۷ تا ۱۱۲۹ خورشیدی (۲ سال) بر ایران پادشاهی کرد، جانشین ابراهیم‌شاه بود. همچنین شاهرخ‌میرزا از ۱۱۲۹ تا ۱۱۷۴ خورشیدی (۱۲۱۰ ق) فقط حاکم مشهد بود.

پس از قتل نادرشاه در قوچان به سال ۱۱۲۶، عادل‌شاه برادرزادهٔ نادر به تخت پادشاهی نشست. وی تمام فرزندان و بازماندگان نادر - به استثنای شاهرخ - را کشت. علت در گذشتن از شاهرخ زیبایی بی نظیر او بود که دختر عادل شاه را شیدا و عاشق او کرده و تهدید به خودکشی در صورت قتل شاهرخ کرده بود. عادل‌شاه یکسال حکومت کرد تا اینکه برادرش ابراهیم شاه او را کنار زد. ابراهیم شاه نیز برکنار شد و شاهرخ جوان جای او را گرفت ولی او چندان خوش‌اقبال نبود چرا که پس از مدتی کوتاه به خاطر شورشی در مشهد دستگیر و نابینا شد ولی دوباره نجات یافت و با حالت کوری تا آغاز حکومت آغا محمدخان قاجار به حکومت محدود و ظاهری خود در مشهد ادامه داد. در سال ۱۱۶۳ ه‍.ق سپاه پنجاه‌هزارنفری افشاریه در جنگ کهیز از سپاهیان تحت امر علی‌مردان خان بختیاری که از سرداران نادرشاه بود شکست خوردند و اصفهان به دست بختیاری‌ها افتاد. در سال بعد نیز نیروهای دوازده‌هزارنفری افشاریه در منطقهٔ کامفیروز فارس از بختیاری‌ها به فرماندهی علی‌مردان خان شکست خوردند و فارس و بنادر خلیج فارس نیز به تصرف بختیاری‌ها درآمد و مناطق تحت تسلط افشاریان به خراسان محدود شد.[۱] وی سرانجام به خاطر شکنجه‌های آغا محمدخان که برای فاش کردن جواهرات نادری صورت گرفت، جان سپرد. از فرزندان او نادر میرزا و نصرالله میرزا بودند.

پادشاه پیشین:
ابراهیم شاه
آخرین شاهنشاه افشاری
شاهرخ میرزا
شاهنشاه ایران

۱۷۴۸ – ۱۷۵۰

جانشین:
بنیانگذاران قاجاریه و زندیه
کریم خان زند و آغا محمدخان قاجار

منابع[ویرایش]

  1. مجمل التواریخ.

پیوند به بیرون[ویرایش]