سیمبیان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
فارسیpolski
سیمبیان
Symbian logo.svg
وضعیت توسعه هیچ گوشی جدیدی مبتنی برآن ارائه نمی‌شود.
نوع منبع مشترک
نوع هسته Real Time
پروانه نرم‌افزار مالکیتی
وضعیت پشتیبانی عدم پشتیبانی

سیمبیان نام سیستم‌عاملی برای گوشی‌های تلفن همراه است. سیمبیان را پیش از این گروهی از شرکت‌ها مانند نوکیا، اریکسون، سونی اریکسون، پاناسونیک و سامسونگ پشتیبانی می‌کردند، ولی در ۲۴ ژوئن ۲۰۰۸ نوکیا همهٔ سهام آن را خرید.

مقدمه‌ای بر symbian[ویرایش]

سیمبیان یک سیستم عامل منبع بسته موبایل بود و محاسبات پلتفورم و حفظ حالت کنونی برای گوشی‌های هوشمند به وسیله شرکت Accenture طراحی شده بود.

سیمبیان در اصل توسط Symbian Ltd. ساخته شد. به عنوان یک نسل از Psion's EPOC به‌طور انحصاری بر روی پردازنده‌های ARM اجرا می‌شوند اگر چه پورتهای انتشار نیافته X86 وجود نداشت. شکل فعلی پلتفورم سیمبیان منبع باز توسط بنیاد سیمبیان در سال ۲۰۰۹ توسعه یافت و جانشین سیستم عامل اصلی سیمبیان شد.

سیمبیان توسط مارکهای بزرگ تلفن همراه مانند: سامسونگ، موتورولا، سونی اریکسون و از همه بالاتر مورد استفاده نوکیا قرار گرفت. این (سیمبیان) محبوب‌ترین سیستم عامل گوشی‌های هوشمند متوسط سرار جهان تا پایان سال ۲۰۱۰ بود تا زمانی که اندروید از آن (سیمبیان) پیشه گرفت.

سیمبیان از استفاده از پلتفورم S60 ساخته توسط نوکیا به شهرت رسید و یرای اولین بار در سال ۲۰۰۲ منتشر شد و بیشتر گوشی‌های هوشمند نوکیا را نیرومند کرد.UIQ یکی دیگر از پلتفورم سیمبیان که به موازات زد اما این دو سیستم عامل با هم سازگار نیستند. Symbian^3 رسماً در Q4 2010 به عنوان جانشین S60 و UIQ معرفی شد، برای اولین بار در نوکیا N8 استفاده شد، برای استفاده از یک پلتفورم واحد برای سیستم عامل. در ماه مه ۲۰۱۱ به روزرسانی سیمبیان انا رسماً اعلام شد پس از نوکیا belle (قبل از سیمبیان belle) در ماه اوت ۲۰۱۱.

در ۱۱ فوریه ۲۰۱۱ نوکیا اعلام کرد که می‌خواهد از سیستم عامل ویندوز فون ماکروسافت به عنوان پلتفورم اصلی گوشی‌های هوشمند خود استفاده کند و سیمبیان آزاد خواهد بود[clarification needed , حذف سیمبیان به عنوان سیستم عامل از گوشی‌های هوشمند اصلی آن از انتخاب .در ۲۲ ژوئن ۲۰۱۱ نوکیا با شرکت Accenture توافق کرد برای ساخت یک برنامه برون سپاری.شرکت Accenture توسعه نرم‌افزار مبتنی بر سیمبیان و خدمات پشتیبانی به نوکیا تا سال ۲۰۱۶ , حدود ۲۸۰۰ نفر از کارمندان نوکیا در اکتبر ۲۰۱۱ به عنوان کارمندان Accenture شدند.انتقال در ۳۰ سپتامبر تکمیل شد. نوکیا 808 PureView رسماً آخرین گوشی هوشمند با سیستم عامل سیمبیان است.

تاریخچه[ویرایش]

سیمبیان نشات گرفته ازEPOC یک سیستم عامل ساخته شده توسط Psion در دهه ۱۹۸۰. در ژوئن 1998 Psion نرم‌افزار Symbian Ltd شد. یک سرمایه‌گذاری بزرگ مشترک بین Psion و تولیدکنندگان تلفن اریکسون، موتورولا و نوکیا. پس از آن، نرم‌افزار پلتفورم‌های مختلف برای سیمبیان ساخته شدند. حمایت به وسیله گروه‌های مختلف از تولیدکنندگان تلفن همراه. آنها شامل S60 (نوکیا، سامسونگ و ال جی) , UIQ (سونی اریکسون، موتورولا) و MOAP(S) (ژاپنی تنها مانند فوجیتسو، شارپ و…). در ژوئن سال ۲۰۰۸ نوکیا اعلام تملک Symbian Ltd کرد؛ و یک سازمان غیرانتفاعی و مستقل جدید به نام بنیاد سیمبیان تأسیس شد. سیستم عامل سیمبیان مرتبط با رابط کاربری S60 , UIQ , MOAP(S) کمک شد توسط صاحبان نوکیا، NTT DOCOMO و سونی اریکسون و Symbian ltd , به بنیاد با هدف ایجاد بسترهای نرم‌افزاری سیمبیان به عنوان یک نرم‌افزار منبع باز و حق امتیاز رایگان، تحت OSI –و FSF-تایید مجوز گرفتن عمومی (EPL) , پلتفورم طراحی شده‌است به عنوان جانشین سیستم عامل سیمبیان، پس از راه اندازی رسمی از بنیاد سیمبیان در آوریل ۲۰۰۹ پلتفورم سیمبیان رسماً به عنوان کد منبع باز در فوریه ۲۰۱۰ در دسترس قرار گرفت. نوکیا بزرگترین شرکت‌کننده کد سیمبیان شد و از آن پس منابع توسعه برای هر دو هسته سیستم عامل و رابط کاربری در اختیار گذاشت. از آن زمان نوکیا بوده که مخزن کد خود را برای توسعه یک پلتفورم حفظ کرده‌است، انتشار به‌طور منظم و توسعه آن به مخزن عمومی است.

سیمبیان در نظر گرفته شده بود توسعه داده شود به وسیله عموم به رهبری بنیاد سیمبیان که برای اولین بار در ژوئن ۲۰۰۸ اعلام شد که رسماً در آوریل ۲۰۰۹ راه اندازی می‌شود. هدف آن انتشار کد منبع برای تمامی پلت‌فرمهای سیمبیان تحت OSI-تایید شدن مجوز عمومی FSF(EPL). کد در ۴ فوریه ۲۰۱۰ تحت EPL منتشر شد. بنیاد سیمبیان گزارش داد این رویداد بزرگترین پایگاه کد است که در تاریخ به منبع باز نقل مکان کرده.

با این حال برخی از اجزای مهم سیستم عامل سیمبیان از سوی شرکت سومی لایسنس شده‌اند که فوراً جلو بنیاد را از انتشار کامل منبع تحت EPL گرفت. به جای اینکه بیشتر منبع منتشر شود تحت محدودیت بیشتر لایسنس بنیاد سیمبیان و دسترسی کامل منبع کد فقط به اعضای کمپانی محدود شده بود اگر چه عضویت به هر سازمان باز بود.

ورژن‌های سیمبین[ویرایش]

  • نسخه ۱ تا ۵ از این سیستم عامل -پیش از تغییر نام- با نام EPOC منتشر می‌شد.
  • اولین نسخه‌ای که سیمبیان نامیده شد نسخه ۶ بود؛ و ۶٫۱ که بروزرسانی اس برای نسخه ۶ بود و در سال ۲۰۰۱ منتشر شد.
  • نسخه ۷٫۰ و 7.0s در سال ۲۰۰۳ منتشر شد. گوشی ۶۶۰۰ از این نسخهٔ سیستم عامل سیمبیان استفاده می‌کرد.
  • نسخه ۸٫۰ در سال ۲۰۰۴ منتشر شد.
  • نسخه ۸٫۱ در سال ۲۰۰۵ منتشر شد.
  • نسخه ۹٫۰ در سال ۲۰۰۴ منتشر شد و کارهای اساسی بر روی کد سیمبیان برای بالابردن امنیت سیستم عامل اجرا شد.
  • نسخه ۹٫۱ در سال ۲۰۰۵ منتشر شد و بازهم تأکید بر روی بالا رفتن امنیت سیستم عامل بود. همچنین پشتیبانی از تکنولوژی بلوتوث ۲٫۰ اضافه شد. رابط کاربری S60 نسخه سوم با این سیستم عامل ارائه می‌شد.
  • نسخه ۹٫۲ در سال ۲۰۰۶ منتشر شد و گوشی‌های Nokia E71, Nokia E90, Nokia N95, Nokia N82, Nokia N81 , Nokia 5700 با این سیستم عامل ارائه شدند.
  • نسخه ۹٫۳ در نیمه دوم سال ۲۰۰۶ ارائه شد و پشتیبانی از wifi به هسته سیستم عامل اضافه شد. گوشی‌های Nokia E72, Nokia 5730 XpressMusic, Nokia N79, Nokia N96, Nokia E52, Nokia E75, Nokia 5320 XpressMusic, Sony Ericsson P1 از این سیستم عامل بهره می‌برند.
  • نسخه ۹٫۴ در سال ۲۰۰۷ منتشر شد و ادعا می‌کند که برنامه‌ها تا ۷۵٪ سریعتر از قبل اجرا می‌شوند. همچنین پشتیبانی از SQLite به سیستم عامل اضافه شد. گوشی‌های Samsung i8910 Omnia HD, Nokia N86 , Nokia N97, Nokia N97 mini, Nokia 5800 XpressMusic, Nokia 5530 XpressMusic, Nokia 5228, Nokia 5230, Nokia 5233, Nokia 5235, Nokia C6-00, Nokia X6, Sony Ericsson Satio, Sony Ericsson Vivaz and Sony Ericsson Vivaz Pro از این سیستم عامل استفاده می‌کنند. این نسخه از سیستم عامل سیمبیان با رابط کاربری s60 نسخه ۵ ارائه شد و نوکیا اسم این ترکیب را پلتفرم symbian^1 گذاشت.
  • نسخه ۹٫۵ در سال ۲۰۰۷ منتشر شد و پشتیبانی از تلویزیون دیجیتال موبایلی با فرمت DVB-H و ISDB-T و نیز پشتیبانی از سرویس GPS به سیستم عامل اضافه شد. این نسخه از سیستم عامل سیمبیان با رابط کاربری s60 نسخه ۵٫۲ ارائه شد و نوکیا اسم این ترکیب را پلتفرم symbian^3 گذاشت. گوشی‌های Nokia C6-01 و Nokia C7-00 و Nokia E7-00 و Nokia N8 از این نسخهٔ سیمبیان استفاده می‌کنند.
  • نسخه AnnA و بعد مدت کوتاهی Belle در سال ۲۰۱۱ منتشر شدند و به روزرسانی ای بر اساس نسخه ۹٫۵ هستند. در این دو نسخه از سیمبیان، هسته سیستم عامل همان نسخه ۹٫۵ است، اما امکانات جدیدی به آن اضافه شده.

امکانات اضافه شده در نسخه آنا: کیبورد کوئرتی در حالت portrait، طراحی آیکون‌های جدید، یک مرورگر وب جدید، نرم‌افزار نقشه جدید (با قابلیت ذخیره نقشهٔ یک کشور بر روی حافظه گوشی از طریق اتصال به WIFI) و پشتیبانی از java Runtime 2.2 به سیستم عامل سیمبیان نسخه ۹٫۵ اضافه شد. گوشی‌های نوکیا ۵۰۰ و X7 و E6 و 702T از نسخه anna استفاده می‌کنند امکانات اضافه شده در نسخه belle: ویجت‌های قابل تغییر سایز، استاتوس بار بهینه شده در بالای صفحه، NFC داخلی، و بهینه‌سازی حالت قفل صفحه نمایش. گوشی‌هایی که از سیستم عامل Anna استفاده می‌کنند می‌توانند گوشی خود را به نسخهٔ Belle ارتقا دهند. هم‌اکنون گوشی‌های Nokia 600 , 603 , 700 , 701 از نسخه belle استفاده می‌کنند. نوکیا در اوایل سال ۲۰۱۳ قرار است سیستم عامل سیمبیان donna و carla را به این مجموعه اضافه کند که در نسخه این سیستم عامل می‌تواند از پردازنده دو هسته‌ای پشتیبانی کند.[۱]

پیوند به بیرون[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. http://en.wikipedia.org/wiki/History_of_Symbian ویکی‌پدیای انگلیسی
Symbian OS
Interfejs
Interfejs użytkownika
Producent Symbian Ltd.
Architektura ARM (może być emulowany na x86)
Aktualna wersja 10.1 (Nokia Belle Feature Pack 2; dla telefonów z ekranem dotykowym)
9.3 (dla telefonów bez ekranu dotykowego)
(12 października 2012; ponad 6 lat temu (dla telefonów z e. dotykowym))
Jądro mikrojądro EKA2
Środowisko pracy UIQ, Series 60, Series 80, Series 90
Licencja komercyjna, w przeszłości EPL
Typ pakietów .sis, .sisx, .jar, .jad
Wersja Live N niedostępna

Symbian – nazwa systemu operacyjnego, dołączonych do niego bibliotek, rozwiązań interfejsu użytkownika oraz specyfikacji dla programów narzędziowych wyprodukowanych przez konsorcjum Symbian, w skład którego wchodzili najwięksi producenci telefonów komórkowych (Nokia, Motorola, Siemens, Sony Ericsson). W późniejszych latach w konsorcjum została wyłącznie Nokia. Symbian został stworzony w oparciu o system EPOC, wykorzystywany w PDA firmy Psion PLC.

Ten system operacyjny jest stosowany w wielu rodzajach urządzeń przenośnych, m.in. w telefonach komórkowych (pierwszy raz na telefonie Ericsson R380) i palmtopach.

Aplikacje na platformę Symbian można pisać w wielu językach (głównie C++ i Java), dzięki udostępnianemu na stronie producenta SDK.

Po rezygnacji z Symbiana (wymuszonej przejęciem firmy)[1] akcje Nokii spadły o ponad 70 proc. Ostatnim telefonem używającym systemu Symbian jest Nokia 808 PureView[2]

Interfejs użytkownika[edytuj | edytuj kod]

Na bazie systemu Symbian powstało kilka platform interfejsu użytkownika np.: najpopularniejszy Series 60 dla urządzeń dotykowych i Series 40 dla urządzeń bez ekranu dotykowego, a ponadto Series 80 (inaczej Communicator), Series 90 i UIQ.

Przeglądarka internetowa[edytuj | edytuj kod]

Symbian 3 i wersje starsze oparte są na WebKit. Symbian był pierwszą mobilną platformą korzystającą z WebKit (w czerwcu 2005 r.).[potrzebny przypis]

Symbian obecnie[edytuj | edytuj kod]

Pomimo tego, że Nokia oficjalnie porzuciła platformę i ograniczyła wsparcie poprzez zablokowanie dla nowej zawartości (od 01.01.2014)[3], a później całkowite zamknięcie Sklepu Nokia[4][5], część programistów dalej wspiera ostatnie wersje systemu: Symbian^3/Anna (S60 v5.2, Symbian OS v9.5) oraz Nokia Belle w pierwotnej wersji (S60 v5.3, Symbian OS v101), jak i z dodatkami Feature Pack 1 (S60 v5.4, Symbian OS v101) i Feature Pack 2 (S60 v5.5, Symbian OS v101). Grupa deweloperów zebrana jest głównie wokół witryny All About Symbian i alternatywnych sklepów z oprogramowaniem AppList i SIStore. Pojawiają się nowe aplikacje wykonane przez strony trzecie wspierające serwisy takie jak Instagram (InstaPro for Symbian[6]) czy Facebook (fMobi), jak i aktualizacje już istniejących (np. StarBrowser[7][8]). Dział Nokii odpowiedzialny za mapy Here dalej wydaje aktualizacje dla aplikacji Mapy Nokia dla Symbiana[9].

Ze względu na to, że Nokia zakończyła na początku roku 2014 program wydawania podpisów cyfrowych, nowe aplikacje są często niepodpisane. Ich instalacja wymaga złamania zabezpieczeń systemu.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]