سید محمدطاهر هاشمی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از سید محمد طاهر هاشمی)
پرش به: ناوبری، جستجو
سید محمد طاهر هاشمی
زادروز ۱۲۹۴ شمسی دولت‌آباد، روانسر
ملیت ایرانی
نام‌های دیگر طاهر کرمانشاهی، سید طاهر هاشمی
پیشه شاعر، خوشنویس، مورخ

سید محمد طاهر سیدزاده هاشمی (۱۲۹۴، دولت‌آباد روانسر - ۲ تیر ۱۳۷۰، کرمانشاه) شاعر، خوشنویس، عالم و مورخ کُرد ایرانی بود.

زندگی[ویرایش]

وی در روستای دولت‌آباد روانسر از خانواده ای اهل علم و عرفان متولد شد. در شعر «طاهر» تخلص می‌کرد. او فرزند سید قیدار هاشمی سید الدوله است. خاندان وی از سلسله سادات سوله ای از خاندان سادات برزنجیاست. جدش سید شیخ رسول سوله‌ای برزنجی در حدود سال ۱۲۴۷ ه. ق از ولایت بابان عثمانی به ایران آمده ابتدا در ازگله و سرقلعه و جگیران ذهاب توطن و سپس از سال 1271 قمری تا پایان عمر در دولت‌آباد روانسر اقامت می نماید و تکیه و مدرسه علوم دینی دولت‌آباد را بنیاد می نهد. استاد سید طاهر ابتدا نزد خاتون مریم همسر سید عارف لونی شروع به تحصیل و ختم قرآن نمود هم چنین نزد ملا محمد رحیم روحانی سنندجی مدرس دولت آباد – سید شریف کردستانی – استاد بدیع الزمان مهی فرهی سنندجی – ونیز عالم شهیر کردستان استاد شیخ حبیب‌الله روحانی کاشتری پدر مرحوم بابا مردوخ روحانی و نیز مرحوم والدش سید الدوله تلمذ و به تعلیم علوم معقول و منقول پرداخت . پس از فوت پدر در سال 1323 شمسی ، مسئولیت اداره و سرپرستی مدرسه علمیه و تکیه دولت‌آباد را به عهده گرفت . اشعار و مقالات خود را برای چاپ در مجله کردی «گلاویژ» با امضا طاهر کرمانشاهی ارسال می‌کرد، مدتی با بخش کردی رادیو ایران و رادیو کردی کرمانشاه همکاری می‌کرد و برنامه‌های ادبی و تاریخی کردی و فارسی من جمله گلزار ادب ، هه وارگه ی دلان ، مردان و زنان نامی کرد و فارسی سرایان کرد و... را می نوشت واجرا می‌نمود. استاد سید محمد طاهر هاشمی در علوم اسلامی،ادبیات عرب ، تاریخ ایران و اسلام و همچنین علم نسب شناسی ، جداول وفقی و جفر از علوم غریبه , تذهیب ، خطاطی و خوشنویسی صاحب نظر و دارای سبک بودند. درخط نسخ سبک عثمانی تخصص داشت. ایشان قرآن کریم، صحیفه سجادیه، دلایل الخیرات وآثار متعدد دیگری را با خط نسخ و نستعلیق کتابت نموده اند. وی بیش از پانزده هزار بیت شعر به زبان های کردی و فارسی سروده اند که اشعار کردی عرفانی وی به صورت موسیقی عرفانی در تکایای قادری کردستان استفاده می شود .

کنگره ها و بزرگداشت[ویرایش]

در مهر ماه سال ۱۳۷۵ کنگره‌ای در بزرگداشت سید طاهر هاشمی و اساتیدی دیگر من جمله هیمن، هه ژار، قانع و... به مدت ۳ روز در شهر سنندج با شرکت حدود ۱۰۰۰ میهمان ایرانی و خارجی برگزار گردید. در آذر ماه سال ۱۳۷۸ همچنین همایشی تحت عنوان بزرگداشت مقام استاد سید طاهر هاشمی از سوی مرکز نشر فرهنگ و ادبیات کردی وبا همکاری ادره فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کرمانشاه با حضور مهمانان ایرنی و خارجی برگزارشد. در تابستان 1387 مراسم بزرگداشتی از سوی اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کرمانشاه در شهرستان پاوه برگزار گردید .

حضور در رادیو کردی کرمانشاه[ویرایش]

درسال 1349 به همکاری با رادیو ایران و سپس رادیو کردی کرمانشاه دعوت گردید. حاصل این همکاری پربار که تا هنگام تعطیلی این رادیو در سالهای پس از انقلاب ادامه داشت، نوشتن و تهیه برنامه‌های غنی و پر طرفدار به زبان کردی بود. وی با نوشتن و اجرای برنامه‌هایی چون هه وار گه ی دلان - گلزار ادب -مردان و زنان نامی کرد - عرفان و عرفا در غرب ایران بود که بر شهرتش در سرتاسر کردستان ایران و عراق افزود. سید محمد طاهر هاشمی با مجمع علمی کرد در بغداد ارتباط و همکاری مستمر داشت و مشاوره صاحب نظر آن آکادمی بود.

مراوده با چهره‌های سرشناس[ویرایش]

وی با بسیاری از چهره‌های سرشناس ومعروف دوستی و مراوده و مکاتبه مستمر داشت.. از جمله این افراد: دکتر ابوالقاسم انجوی شیرازی دکتر سید جعفر شهیدی دکتر بهرام فره‌وشی ماموستا ملا عبدالکریم مدرس ، علاء الدین سجادی ، شیخ محمد الخال ، فوزی سالم عفیفی , محمد طاهر الکردی المکی خطاط عربستان ، دکترکریم سنجابی و... هستند.

آثار و تالیفات[ویرایش]

۱-دیوان و غزلیات فارسی

۲-دیوان و غزلیات کردی

۳-مجموعهٔ شعر کردی «هه وار گهٔ دلان»

۴-مناقب اهل بیت (ع) از دیدگاه اهل سنت.

۵-مولانا خالد و طریقت نقشبندی

۶-دلائل الخیرات در دو نسخه ی متفاوت

۷-کتابت و خوشنویسی قرآن کریم به خط نسخ

۸-کتابت و خوشنویسی صحیفه سجادیه

۹-عروض و بدیع وقافیه به زبان کردی

۱۰- دلائل الخیرات و مجموعه ادعیه اهل سنت-خوشنویسی

۱۱-مجموعهٔ گنجواره شعر ونثر کردی هه وارگهٔ دلان برای رادیو کردی کرمانشاه

۱۲-منظومه شیوا و مهدخت

۱۳-لیلی و مجنون به زبان کردی سروده خود استاد.

۱۴-منبع الانوار در احوال و حالات سیدشیخ حسن قازانقایی برزنجی معروف به پیر قره چیوار.

۱۵-تصحیح دیوان شاعران بزرگ کردستان از جمله مولوی کرد (معدوم) - ملا مصطفی بیسارانی و میرزا محمد (ولی دیوانه)

۱۶-تصحیح خسرو شیرین خانای قبادی و سرایش نواقص آن.

۱۷-گرد آوری و تصحیح دیوان شاعر بزگ کرد مولوی (سید عبدالرحیم تایجوزی)

۱۸-خوشنویسی قرآن کریم

۱۹-گرد آوری و تصحیح دیوان شاعر بزرگ کرد ملا مصطفی بیسارانی

۲۰-نگاهی به تاریخچه نقشبندیه در کردستان به انضمام گلچینی از سروده‌های شاعر فارسی سرای کرد "وفا

۲۱-مناقب و فضائل سید شیخ عبدالقادر گیلانی (غوث الاعظم)

۲۲-تصحیح و گردآوری و خوشنویسی مناجات نامه غلامرضا خان ارکوازی

۲۳-خوشنویسی و مقدمه و نظارت بر جلد اول حدیقه سلطانی چاپ ۱۳۶۴

۲۴-سه هفت بند، از سه شاعر خانای قبادی، سید وجیه الدین هاشمی، سیدمحمد طاهر هاشمی چاپ امیر کبیر ۱۳۶۲

۲۵-و ده‌ها رساله ومقاله ادبی ، تاریخی ، دینی و عرفانی

خوشنویسی[ویرایش]

وی از خطی خوش و بسیار زیبا بهره‌مند بود.[۱] سبک وی در خط نسخ و در سبک عثمانی بود. هنگام در گذشت او انجمن خوشنویسان مرگ آخرین بازمانده و استاد مسلم خط نسخ به سبک عثمانی را تسلیت گفت.

درگذشت[ویرایش]

سید محمد طاهر هاشمی در دوم تیرماه ۱۳۷۰ شمسی در سن ۷۶ سالگی مصادف با عید قربان در کرمانشاه وفات نموده و با تجلیل فراوان و تشییعی کم‌نظیر در دولت‌آباد روانسر در مقبره خانوادگی و جوار نیاکان پاک سرشتش به خاک سپرده شد.


پانویس[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  • تاریخ تصوف در کرمانشاه-تالیف محمد علی سلطانی (صفحات ۲۶۸ تا ۲۷۶)
  • تاریخ تسنن در کرمانشاه-تایف محمد علی سلطانی
  • مجموعه مصاحبه‌های «میراث ماندگار» کیهان فرهنگی سال سوم و چهارم شماره ۱۳۶۵/۲
  • کتاب حدیقهٔ سلطانی تالیف محمد علی سلطانی جلد دوم-بهار ۱۳۶۹-مرکز نشر فرهنگ و هنر ادبیات کردی
  • «مناجات نامه» به کوشش اسماعیل ططری و با خط و خوشنویسی استاد سید طاهر هاشمی
  • «سه هفت بند» به کوشش مرحوم سید محمد فاتح سیدزاده هاشمی وبه خط و خوشنویسی استاد سید محمد طاهر هاشمی-موسسه انتشارات امیر کبیر-تهران ۱۳۶۵
  • تذکره مختصر شعرای کرمانشاه وانجمن‌های ادبی-مطبوعات-تالیف باقر شاکری-(صفحه ۷۹)
  • گلزار شاعران کردستان-تالیف عبدالحمید حیرت سجادی (صفحه۱۷۵)
  • باغ هزارگل-تذکره سخنوران کرمانشاه-تالیف فرشید یوسفی صفحه ۴۳۲
  • مجله سروه- سال هفتم-شماره۶۰-تیر ۱۳۷۰
  • مجله ماموستای کورد-شماره ۱۳ زمستان ۱۹۹۱-۱۹۹۲-صفحات ۲۴ و۲۵ چاپ سوئد
  • مجله «ئاوینه» شماره ۹ سال ۱۳۷۰
  • مجله سروه-ویژه کنگرهٔ فرزانگان کرد-پائیز ۱۳۷۵-سنندج-
  • وب‌گاه محمد علی سلطانی