گنجشک‌سانان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از سبک‌بالان)
گنجشک‌سانان
Parus caeruleus1.jpg
چرخ‌ریسک سرآبی
آرایه‌شناسی
فرمانرو: جانوران
شاخه: طنابداران
رده: پرندگان
بالاراسته: گنجشک‌ریختان Passerimorphae
راسته: گنجشک‌سانان
لینه، ۱۷۵۸
زیرراسته‌ها

الیکایی‌سانیان نیوزلندی
شاه‌مرغ‌سانیان
گنجشک‌سانیان

Pardalotus with nesting material.jpg


گنجشک‌سانان (نام علمی: Passeriformes) راسته‌ای از پرندگان است که بیش از نیمی از تمام پرندگان را دربر می‌گیرد. به راسته گنجشک‌سانان، پرندگان گنجشک‌سان (Passerines)، پرندگان آوازخوان (Songbirds)، شاخه‌نشین‌ها (Perching birds) و سبک‌بالان نیز گفته می‌شود. گاهی به اعضای این راسته به صورت نادقیق، پرندگان آوازخوان هم می‌گویند.

گنجشک‌سانان با داشتن بیش از ۵۰۰۰ گونهٔ شناخته شده، یکی از پرتنوع‌ترین مهره‌داران ساکن خشکی است.[۱] برای نمونه جوندگان دومین راستهٔ بزرگ مهره‌داران در خشکی، تنها ۱۱۰ خانواده دارد. (پیش از جوندگان سوف‌ماهی‌سانان بزرگترین راسته‌اند.)

ویژگی‌ها

گنجشک‌سانان به سه زیرراسته الیکایی‌‌سانیان نیوزلند Acanthisitti (بومی نیوزیلند)، شاه‌مرغ‌سانیان یا پرندگان نیمه‌آوازخوان Tyranni (عمدتاً در آمریکای جنوبی) و گنجشک‌سانیان یا پرندگان آوازخوان Passeri تقسیم می‌شوند. اعضای زیرراسته پرندگان آوازخوان بالاترین تسلط را بر سوتک خود دارند و می‌توانند گسترهٔ وسیعی از آوازها را تولید کنند. البته برخی از آن‌ها مانند کلاغ از این توانایی بی‌بهره‌اند و صدای آن‌ها برای نوع انسان، گوش‌نواز نیست. بیشتر گنجشک‌سانان در برابر دیگر پرنده‌ها اندام کوچکی دارند. بزرگترین پرنده از این گروه غراب معمولی است که وزنی بیش از ۱٫۵ کیلوگرم (۳٫۳ پوند) و طول ۷۰ سانتی متر (۲۸ اینچ) دارد. البته گنجشک‌سانان دیگری هم هستند که طولی به اندازهٔ طول غراب معمولی داشته باشند اما این‌ها بیشتر به دلیل دم کشیده‌شان هم طول به نظر می‌آیند. کوچکترین پرندهٔ گنجشک‌سان هم طولی برابر با ۶٫۵ سانتی متر (۲٫۶ اینچ) و وزنی برابر با ۴٫۲ گرم دارد.

ماهیچه‌های پای شاخه نشین‌ها طراحی ویژه‌ای دارد. این پرنده هنگامی که بر روی شاخه‌ای می‌نشیند به‌طور خودکار پاهایش محکم شاخه را می‌گیرد و سفت می‌شود. این توانایی به پرنده امکان می‌دهد تا بتوانند بر روی شاخه‌ها بخوابند بدون آنکه از روی شاخه بیفتند چون پاهایشان خود به خود به شاخه قفل شده‌است. این ویژگی برای گنجشک‌سانانی که زندگی شبانه دارند بسیار مهم است.[۲]

نگارخانه


منابع

  1. «Ernst Mayr, "The Number of Species of Birds", The Auk, Volume 63, Number 1 (January, 1946), p.67» (PDF). بایگانی‌شده از اصلی (PDF) در ۱ سپتامبر ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۵ فوریه ۲۰۱۲.
  2. Rebecca Stefoff(2008), "The Bird Class", Marshall Cavendish Benchmark