زبان‌های فینی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
Finnic
Fennic
Baltic Finnic
اقوام: Finnic peoples
پراکنش: Northern Fennoscandia, Baltic states, Northwestern Russia
تبار: زبان‌های اورالی
  • Finnic
نیا: Proto-Finnic
زیرگروه‌ها:
Lenguas fino-bálticas.png

زبان‌های فینی یا زبان‌های فینی بالتیک (بالتو-فینیک) [nb ۱] شاخه ای از خانواده زبان اورالی هستند که در سرتاسر دریای بالتیک توسط مردم فینی، عمدتاً در فنلاند و استونی، در حدود ۷ میلیون نفر صحبت می‌شود.

به‌طور سنتی هشت زبان فینی شناخته شده‌است.[۶] نمایندگان مدرن خانواده زبان فنلاندی و استونیایی هستند که زبان رسمی کشورهای مادری آنها است.[۷] سایر زبان‌های فینی در منطقه دریای بالتیک اینگریایی و ووتی، در اینگریا در کناره خلیج فنلاند صحبت می‌شوند؛ و زبان لیوونیایی که زمانی در اطراف خلیج ریگا صحبت می‌شده‌است. زبان‌های دورتر شمالی کارلیایی، لودیک و وپس در منطقه دریاچه اونگا و لادوگا هستند.

علاوه بر این، از دهه ۱۹۹۰، تعدادی از گروه‌های اقلیت فینی‌زبان ظهور کرده‌اند که به دنبال به رسمیت شناختن به عنوان زبان‌های متمایز هستند و زبان‌هایی با استاندارد ادبی جداگانه را ایجاد کرده‌اند.[۶] کارلین شمالی، کارلین تور و لیوی-کارلین نشان دهنده سه گویش اصلی کارلین هستند، که قبلاً تنها یک زبان شفاهی بود. زبان وورو و ستو (نوادگان مدرن استونیایی جنوبی) در جنوب شرقی استونی صحبت می‌شوند و پیش از آن گویش‌های استونیایی بودند. گویش‌های مانکیلی (Meankkieli) و کوِن (Kven) در شمال سوئد و نروژ صحبت می‌شوند و وضعیت قانونی زبان‌های اقلیت‌های مستقل را دارند. این زبان‌ها قبلاً به گویش‌های فنلاندی شناخته شده بودند و دارایفهم متقابل هستند.

زبان‌های کوچکتر در معرض خطر قرار دارند. آخرین سخنوری که زبان مادری‌اش لیوونی (Livonian) بود در سال ۲۰۱۳ فوت کرد، و تنها در حدود دوازده نفر با زبان مادری ووتی باقی مانده‌است. صرفنظر از این، حتی برای این زبان‌ها، شکل‌دادن به زبان استاندارد و آموزش در آن ادامه دارد.[۸]

منابع[ویرایش]

  1. "The languages of Europe". Encyclopedia of European peoples, Volume 1. Infobase Publishing. 2006. p. 888.
  2. Ruhlen, Merritt (1991). "Uralic-Yukaghir". A Guide to the World's Languages: Classification. Stanford University Press. p. 69. ISBN 0-8047-1894-6.
  3. Laakso 2001, p. 180.
  4. Daniel Abondolo, ed. (1998). The Uralic Languages. Routledge Language Family Descriptions. Taylor & Francis.
  5. "Language Family Trees, Uralic, Finnic". Ethnologue. Retrieved 28 May 2011.
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ "Itämerensuomen seuraava etymologinen sanakirja" (PDF). Sanoista kirjakieliin. Juhlakirja Kaisa Häkkiselle 17. marraskuuta 2010. Suomalais-Ugrilaisen Seuran Toimituksia. 259. 2010. ISSN 0355-0230.
  7. Pajusalu, Karl (2009). "The reforming of the Southern Finnic language area" (pdf). Mémoires de la Société Finno-Ougrienne. 258. ISSN 0355-0230. Retrieved 2015-03-03.


خطای یادکرد: خطای یادکرد: برچسب <ref> برای گروهی به نام «nb» وجود دارد، اما برچسب <references group="nb"/> متناظر پیدا نشد. ().