ریتوکسی‌مب

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
?
پادتن‌های تک‌تیره
Type Whole antibody
Source Chimeric (موش/انسان)
نشان CD20
داده‌های بالینی
نام تجاری Rituxan, MabThera, others[۱]
AHFS/Drugs.com monograph
Licence data EMA:Link
رده بارداری C(US) (اطلاعات کافی در دست نیست)
تجویز فقط تزریق داخل‌وریدی (حتماً باید انفوزیون آهسته باشد)
داده‌های فارماکوکینتیکی
فراهمی زیستی ۱۰۰٪ (وریدی)
نیمه‌عمر ۳۰ تا ۴۰۰ ساعت (بر حسب دوز و طولِ درمان متفاوت است)
دفع نامشخص
شناسه
شماره سی‌ای‌اس 174722-31-7 ✔Y
کد ATC L01XC02
بانک‌دارو DB00073
کم‌اسپایدر ندارد N
UNII 4F4X42SYQ6 ✔Y
KEGG D02994 ✔Y
ChEMBL CHEMBL1201576 N
داده‌های شیمی
فرمول C6416H9874N1688O1987S۴۴ 
وزن مولکولی 143859.7 g/mol
 N(what is this?)  (verify)

ریتوکسی‌مَب (انگلیسی: Rituximab) با نام تجاری «ریتوکسان» و «مَـب‌ترا» و «زیتاکس» دارویی است که جهت درمان برخی انواع بیماری‌های خودایمنی و سرطان‌ها بکار می‌رود.[۲]

این دارو یک پادتن تک‌تیره کایمریک علیه پروتئین CD20 است که عموماً بر روی سطحِ لنفوسیت‌های B یافت می‌شود. ریتوکسی‌مب با اتصال به «CD20»، موجب مرگ سلولی می‌شود.[۲]

این دارو در درمان لنفوم غیرهوچکینی، لوسمی مزمن لنفاوی (CLL)، روماتیسم مفصلی، پورپورای ناشناس کاهش پلاکت (ITP)، پمفیگوس ولگاریس و میاستنی گراویس کاربرد دارد[۲][۳] و به‌طریقهٔ تزریق وریدی بسیار آهسته تجویز می‌شود.[۲] از این دارو گاهی در دریافت‌کنندگان کلیهٔ پیوندی هم استفاده شده‌است.

ریتوکسی‌مب در سال ۱۹۹۷ میلادی برای مصارف پزشکی مورد تأیید واقع شد.[۴] این دارو جزءِ داروهای ضروری سازمان جهانی بهداشت است که در واقع داروهای بسیار مؤثر و کم‌خطر در سیستم بهداشتی محسوب می‌شوند.[۵] قیمت عمده‌فروشی این دارو در کشورهای در حال توسعه در سال ۲۰۱۴ میلادی، بین ۱۴۸ تا ۴۹۶ دلار آمریکا برای هر ۱۰۰ میلی‌گرم دارو بود.[۶] در بریتانیا، همین میزان دارو حدود ۱۸۲ پوند استرلینگ برای سرویس سلامت همگانیِ (NHS) این کشور هزینه دربرداشت.[۷] قیمت عمده‌فروشی همین دارو در سال ۲۰۱۴ میلادی در ایالات متحده آمریکا، برای درمان روماتیسم مفصلی (RA) به صورت ۱۰۰۰ میلی‌گرم وریدی هر دو هفته یکبار، حدود ۱۴٬۱۰۰ دلار آمریکا در ماه بود.[۸]

عوارض نسبتاً شایع که ظرف ۲ ساعت از آغاز تزریق به وجود می‌آیند، شامل راش پوستی، خارش، فشار خون پایین و تنگی نفس است.[۲]

برخی عوارض شدید دیگر عبارتند از: «فعال‌شدنِ دوبارهٔ هپاتیت ب» در آن‌هایی که سابقهٔ ابتلا به این بیماری را داشته‌اند، «لکوانسفالوپاتی مولتی‌فوکال پیشرونده» (PML) و «نکرولیز سمی پوستی» (TEN).[۲]

هنوز معلوم نیست که مصرف این دارو در دوران بارداری چه تأثیراتی بر جنین دارد.[۲]

منابع[ویرایش]

  1. Drugs.com International brand names for rituximab Page accessed April 1, 2016
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ ۲٫۴ ۲٫۵ ۲٫۶ "Rituximab". The American Society of Health-System Pharmacists. Retrieved 8 December 2016.
  3. Tandan, Rup; Hehir, Michael K.; Waheed, Waqar; Howard, Diantha B. (August 2017). "Rituximab treatment of myasthenia gravis: A systematic review". Muscle & Nerve. 56 (2): 185–196. doi:10.1002/mus.25597. ISSN 1097-4598. PMID 28164324.
  4. Bosch, Xavier; Ramos-Casals, Manuel; Khamashta, Munther A. (2013). Drugs Targeting B-Cells in Autoimmune Diseases. Springer Science & Business Media. pp. 1–4. ISBN 978-3-0348-0706-7.
  5. "WHO Model List of Essential Medicines (19th List)" (PDF). World Health Organization. April 2015. Retrieved 8 December 2016.
  6. "Rituximab".[پیوند مرده]|website=International Drug Price Indicator Guide|accessdate=28 November 2015}}
  7. British national formulary: BNF 69 (69 ed.). British Medical Association. 2015. p. 638. ISBN 978-0-85711-156-2.
  8. "Drugs for Rheumatoid Arthritis". The Medical Letter. 56 (1458): 127-32. 22 December 2014. (نیاز به اشتراک (کمک)).

پیوند به بیرون[ویرایش]