روز کوروش بزرگ

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو


روز کوروش بزرگ، در ۷ آبان (۲۹ اکتبر) یک روز غیررسمی در گرامی‌داشت کوروش بزرگ، مشهور به کوروش کبیر، بنیان‌گذار و نخستین پادشاه شاهنشاهی هخامنشی است.[۱][۲][۳][۴][۵][۶][۷][۸][۹][۱۰][۱۱][۱۲][۱۳] بر اساس رویدادنامه نبونعید، هفتم آبان، سالروز ورود کوروش بزرگ به بابل می‌باشد.[۱۴] روز کوروش در هیچ تقویم رسمی ثبت نشده است، با این‌حال گروه‌های مختلفی از مردم ایران خواهان ثبت این روز در تقویم ملی ایران بوده‌اند.[۱۵][۱۶][۱۷][۱۸][۱۹][۲۰][۲۱][۲۲] رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری ایران در دولت اول محمود احمدی‌نژاد، اسفندیار رحیم مشایی دربارهٔ این روز گفته بود: «در نظر گرفتن روزی به نام کوروش تا کنون در دستور کار ما نبوده اما این موضوع قابل بررسی است که در تقویم ملی روزی به نام کوروش یا تخت جمشید داشته باشیم.»[۲۳]

خاستگاه[ویرایش]

رویدادنامه نبونعید، بر اساس این رویدادنامه، کوروش بزرگ در ۲۹ اکتبر (۷ آبان) سال ۵۳۹ پیش از میلاد وارد بابل شد.

هفتم آبان، سالروز ورود کوروش بزرگ به بابل می‌باشد. بر اساس رویدادنامه نبونعید، در ۲۹ اکتبر (۷ آبان) سال ۵۳۹ پیش از میلاد کوروش وارد بابل شد. در رویدادنامه نبونعید اینچنین آمده است:

در ماه اَرَخسمنو (Arahsamnu = ماه هشتم)، روز سوم (= هفتم آبان ماه) کوروش به بابل اندر آمد. شاخه‌های سبز در برابر (=زیر پای او) گسترده شد.[۲۴]

مراسم بزرگداشت[ویرایش]

کیک به مناسبت روز کوروش بزرگ در ایران

در این روز علاقه‌مندان به کوروش و تاریخ و تمدن ایران‌زمین برای پاسداشت فرهنگ و تمدن ایرانی به پاسارگاد، مقبره کوروش می‌روند و گردهم جمع می‌شوند تا یاد و نام کوروش را گرامی بدارند.[۲۵]هافینگتن پست، یکی از سایت‌های خبری آمریکا، در مقاله‌ای با اشاره به روز ۲۹ اکتبر، روز کوروش، با توجه به این‌که منشور استوانه‌ای گلی منسوب به کوروش نخستین اعلامیه‌ای است که در آن از حقوق انسان به دفاع برخاسته است؛ بر این عقیده است که بخشی از احترام ایرانیان به این شخصیت تاریخی به خاطر سیاست‌های او در برخورد با ادیان و حقوق مردم است و حتی اشاره می‌کند به گفته‌های محمود احمدی‌نژاد، رئیس جمهور سابق ایران، همزمان با انتقال اصل منشور کوروش از موزه بریتانیا به موزه ملی ایران، که گفته بود: «در این استوانه ذکر شده است که همه افراد بشر در گزینش اندیشه آزادند و باید نسبت به هم با احترام برخورد کنند.»[۲۶]

در ایران مسئولان دولتی در بازدید و یا برگزاری مراسم توسط علاقه‌مندان در روز کوروش در محل پاسارگاد مانع‌تراشی کردند.[۴][۲۷]

همچنین رسانه‌ها گزارش کردند در روز ۷ آبان ۱۳۸۹، همزمان با روز کوروش، بازدید از منشور کوروش که از موزه بریتانیا در لندن به موزه ملی ایران منتقل شده بود طبق گفتهٔ مسئولان موزه به دلیل مشکلات فنی ممنوع است.[۲۸][۲۹] حتی یکی از روزنامه‌ها گزارش کرده که با وجود اعلام تعطیلی موزه و عدم امکان بازدید از منشور در روز کوروش، باز هم بازدیدکنندگان از شهرهای مختلف به موزه مراجعه کرده و با درهای بسته مواجه شده بودند.[۳۰] خبرگزاری‌های ایران هم در گزارش‌هایی به مناسبت روز کوروش، دربارهٔ وضعیت پاسارگاد و آرامگاه کوروش، از بی‌توجهی به این میراث تاریخی انتقاد کردند.[۲۵][۳۱]

ثبت در تقویم ایران[ویرایش]

در زمان دولت نهم و ریاست اسفندیار رحیم مشایی بر سازمان میراث فرهنگی نیز اقداماتی برای بزرگداشت این مناسبت صورت می‌گرفت.[۳۲] اسفندیار رحیم مشایی در آذر سال ۱۳۸۷ در اظهاراتی، از در نظر گرفتن روزی به نام «روز کوروش» در تقویم ملی ایران دفاع کرد.[۳۳]

ماکت آرامگاه کوروش در حیاط دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران به بهانه روز کوروش (آبان ۱۳۹۲)[۳۴]

در آبان ماه ۱۳۹۰ در پی همایشی با عنوان «روز جهانی کوروش» که در دانشکده ادبیات دانشگاه تهران و به مناسبت روز کوروش برگزار شد، در شروع آن یکی از برگزارکنندگان این همایش به نمایندگی از دانشجویان گفت: «برگزاری این همایش با چنین تأخیری به‌دلیل وجود پروسه‌ای طولانی برای گرفتن مجوز بود؛ ولی با این حال، جای این روز جهانی فقط در سالنامهٔ کشور ایران به‌عنوان کشوری که زادگاه کوروش است، خالی است. به همین دلیل، خواهان ثبت این روز به‌عنوان یک روز ملی در سالنامهٔ ملی ایران هستیم.»[۳۵] سپس سخنرانان همایش، حکمت‌الله ملاصالحی، ژاله آموزگار، عبدالمجید ارفعی، جلال‌الدین کزازی و کامیار عبدی هر یک سخنانی دربارهٔ اهمیت دوران هخامنشی، نقش کوروش و منشور کوروش برای حاضرین در همایش ارائه کردند.[۳۵][۳۶]

همچنین در ۷ آبان سال ۱۳۹۲ همایش دیگری با عنوان «یادبود استوانه کورش» توسط انجمن علمی دانشجویان تاریخ دانشگاه تهران در دانشکده ادبیات دانشگاه تهران برگزار شد که بار دیگر درخواست ثبت روز کوروش در تقویم ملی ایران مطرح شد. دبیر این همایش به نمایندگی از دانشجویان گفت: «هدف انجمن علمی دانشجویان گروه تاریخ از برگزاری گرامیداشت برای منشور کورش، تعیین روزی در تقویم ملی برای پاسداشت نخستین منشور حقوق بشر بوده است».[۳۷] در این همایش محمد رضا کارگر، دکتر محمدتقی ایمان‌پور، دکتر روزبه زرین کوب و دکتر شاهرخ رزمجو سخنرانی کردند.[۳۸]

برنامه ۷ آبان ۱۳۹۵[ویرایش]

در روز هفتم آبان ١۳۹۵، گروه زیادی از مردم ایران ، به صورت نمادین در آرامگاه کوروش در شهرستان پاسارگاد در استان فارس با گردهمایی، یاد و نام کوروش را گرامی داشتند. در این روز از فاصله سی الی چهل کیلومتری پاسارگاد ترافیک سنگینی از خودروهای مردم که عازم این منطقه بودند حاکم شد[۳۹][۴۰]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «۷ آبان روز جهانی کوروش: پاسارگاد، رها شده بدون تسهیلات گردشگری و رفاهی»
  2. «روز جهانی کوروش بزرگ: روز مشترک میان همه دین‌های جهان»، رادیو فردا، ترجمه فارسی مقاله سایت آمریکایی هافینگتون پست، ۱۳۹۰/۰۸/۰۹.
  3. فرج سرکوهی، «روز کوروش؛ یک چهره و چند تصویر از گذشته و حال»، رادیو فردا، ۱۳۸۶/۰۸/۰۷.
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ «ممنوعیت ورود گردشگران خارجی به پاسارگاد در روز کورش»، رادیو زمانه، ۰۸ آبان ۱۳۹۳.
  5. «روز جهانی کوروش (Cyrus Day)»، سایت خبری نی‌خبر، منتشر شده در ۰۷ آبان ۱۳۹۳، کد خبر: ۵۶۵۳.
  6. «افق ۲۹ اکتبر: روز کوروش: حقوق بشر، میراث فرهنگی ایران؟»، تلویزیون صدای آمریکا، تاریخ انتشار ۱۳۹۲/۰۸/۰۷.
  7. امید کشتکار، «روز کوروش در فیس‌بوک؛ بازگشت به هویت ملی یا تقدیس دیکتاتور؟»، سایت خودنویس، ۰۶/آبان/۱۳۹۰.
  8. «گرامی داشت روز جهانی کوروش در بند ۳۵۰ زندان اوین»، سایت خبری کلمه، دوشنبه ۱۵ آبان ۱۳۹۱.
  9. «امروز، روز جهانی کوروش»، سایت خبری فردانیوز، تاریخ انتشار: ۰۷ آبان ۱۳۸۶، کد خبر: ۳۷۵۵۵.
  10. سیاوش نمیرانیان، «هفته‌نامهٔ امرداد روز کورش بزرگ را گرامی داشت»، سایت خبری امرداد، ۰۸/۰۸/۱۳۹۴.
  11. «یک نکته درباره هفتم آبان و کوروش»، سایت خبری آفتاب، تاریخ انتشار: ۰۷ آبان ۱۳۹۱، کد خبر: ۱۷۶۲۰۱.
  12. «گاهشمار: روز جهانی کوروش»، روزنامه دنیای اقتصاد، شماره ۲۷۷۳، ۸/۸/۹۱، صفحهٔ ۳۱.
  13. «تقویم ایران: ۷ آبان»، روزنامه ایران، شماره ۴۹۲۶، ۷/۸/۹۰، صفحه ۲۸ (صفحه آخر).
  14. ارفعی، عبدالمجید (١۳۸۹). فرمان کوروش بزرگ. تهران: مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی (مرکز پژوهش‌های ایرانی و اسلامی). ص ١۴
  15. «در همایش «روز جهانی کوروش» خواسته شد: روز کوروش در سالنامه‌ی ایران ثبت ملی شود»، خبرگزاری ایسنا، سرویس: فرهنگی و هنری، دوشنبه ۳۰ آبان ۱۳۹۰، کد خبر: ۹۰۰۸–۱۹۹۱۱.
  16. «درخواست از رئیس جمهور برای نام گذاری رسمی هفتم آبان در تقویم به نام کوروش»، سایت خبری کلمه، دوشنبه، ۴ آبان، ۱۳۹۴.
  17. «درخواست از رئیس‌جمهور برای نام‌گذاری رسمی هفتم آبان در تقویم به نام کوروش بزرگ»، اعتماد ملی، تاریخ انتشار:۰۶ آبان ۱۳۹۴، کد خبر:۱۶۹۰.
  18. «پیشنهاد ثبت روز کوروش در تقویم رسمی کشور»، روزنامه قانون، شماره ۶۴۹، ۱۳۹۴ پنج شنبه ۷ آبان.
  19. International Days
  20. روزی به نام «روز کوروش» در هیچ تقویم بین‌المللی نیست
  21. International Days observed at UNESCO
  22. فرزانه خسروی، «جای کورش بزرگ در تقویم خالی است»، سایت خبری امرداد، ۲۹/۰۷/۱۳۹۴.
  23. «مشایی: روز کوروش در تقویم قابل بررسی است»، سایت خبری فردا نیوز به نقل از خبرگزاری ایرنا، تاریخ انتشار: ۰۱ آذر ۱۳۸۷، کد خبر: ۶۶۷۴۱.
  24. ارفعی، عبدالمجید (١۳۸۹). فرمان کوروش بزرگ. تهران: مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی (مرکز پژوهش‌های ایرانی و اسلامی) ص ١۴
  25. ۲۵٫۰ ۲۵٫۱ «۷ آبان روز کوروش: پاسارگاد، رها شده بدون تسهیلات گردشگری و رفاهی»، خبرگزاری میراث فرهنگی، زمان مخابره: ۱۳۹۲/۸/۶، کد خبر: ۱۰۷۲۵۰.
  26. Kristin M. Swenson, «International Cyrus the Great Day: Common Ground for World Religions?»,The Huffington Post, 10/28/2011.
  27. صدرا محقق، «۷ آبان روز جهانی کوروش نیست: با جود تبلیغات چندسال گذشته»، روزنامه شرق، شماره ۱۳۸۰، ۷/۸/۹۰، صفحه ۱۱ (جامعه).
  28. «دیدار از منشور کوروش بزرگ در روز جهانی کوروش تعطیل شد»، سایت خبری آفتاب، تاریخ انتشار: ۰۴ آبان ۱۳۸۹، کد خبر: ۱۱۱۷۳۳.
  29. «به‌دلیل به‌روز رسانی سیستم امنیتی موزه: تعطیلی موزه ملی ایران در روز جهانی کوروش»، رادیو کوچه، ۱۳۸۹ آبان ۰۷.
  30. سایت ایرانشهر به نقل از «تنهایی منشور در روز جهانی کوروش»، روزنامه شرق، شماره پیاپی ۱۰۹۹، شنبه هشتم آبان ۱۳۸۹.
  31. «سهم پاسارگاد از کوروش: هیچ/ گزارشی از وضعیت شهر پاسارگاد در روز جهانی کوروش»، خبرگزاری تحلیلی خبرآنلاین، چهارشنبه ۷ آبان ۱۳۹۳.
  32. http://www.magiran.com/npview.asp?ID=2387745
  33. «ثبت روز کوروش در تقویم ملی ایران». 
  34. مقبره کوروش در مرکز تهران قرار گرفت!، ایسنا، ۷ آبان ۱۳۹۲، کد خبر: 92080703830
  35. ۳۵٫۰ ۳۵٫۱ «روز کوروش در سالنامه ثبت ملی شود» سایت خبری تابناک به نقل از خبرگزاری ایسنا، آبان ۱۳۹۰.
  36. باستان‌شناسان خواستار ثبت روز جهانی کوروش شدند، همشهری آنلاین، سه شنبه ۱ آذر ۱۳۹۰، کد مطلب: ۱۵۱۸۲۸.
  37. «نگاهی به رویدادها و سخنرانی‌های سومین همایش یادبود استوانه کورش»، پردیس اهورا، ۱۱ آبان ۱۳۹۲
  38. همان
  39. «بزرگداشت در پاسارگاد». روزنامه کارون. شنبه ۸ آبان ١۳۹۵. شماره ٣٨١٢. ص ١.
  40. «اقبال گسترده به روز کوروش؛ آیا ایران شاهد «جنبش باستان‌گرایی» است؟». رادیو فردا. بازبینی‌شده در 2016-11-02.