رود نور

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

رودخانه نور یکی از شاخه‌های رودخانه هراز می‌باشد و حدود یک سوم مساحت آن را تشکیل می‌دهد. رودخانه در داخل یک دره تکتونیکی با روند غربی–شرقی جریان یافته است. در این منطقه به علت عدم شرایط تشکیل خاک، خاک تکامل نیافته و به صورت نارس (مخلوطی از سنگریزه و قلوه سنگ) می‌باشد.

قسمت اعظم حوضه تحت تاثیر سیستم فرسایش مجاور یخچالی قرار گرفته (ارتفاعات بالای ۲۵۵۰ متر) و از ارتفاع ۲۵۰۰ متر به پائین تحت تاثیر فرسایش آبهای جاری می‌باشد.

متوسط دمای سالانه حوضه 68% درجه سانتیگراد می‌باشد که دی با 75/12- سردترین و مرداد با 75/13 گرمترین سال می‌باشد. به علت پائین بودن درجه حرارت سالانه و یخبندان در شش ماه از سال میزان تبخیر کم می‌باشد.

حوضه نور در دامنه‌های شمالی البرز از کمترین میزان بارش برخوردار می‌باشد و میانگین بارندگی سالانه ۳۸۳ میلیمتر با استفاده از روانات سطحی و بارندگی مؤثر محاسبه گردید. علت اصلی کمبود بارش محاط شدن حوضه بوسیله کوههای مرتفع و جهت ناهمواری‌ها می‌باشد که مانع نفوذ توده‌های باران آور به منطقه می‌گردد. به دلیل اینکه اکثر بارندگی حوضه به صورت برف می‌باشد و پائین بودن درجه حرارت حوضه در تقسیم‌بندی کوپن به علامه Dsc مشخص می‌گردد که دارای اقلیم جنب یخچال می‌باشد.

حوضه رودخانه نور به صورت مستطیل کشیده‌ای می‌باشد که عرض آن ۱۵ کیلومتر و طول آن حدود ۷۸ کیلومتر می‌باشد. ماکزیممم ارتفاع حوضه ۴۳۷۵ متر و مینیمم ارتفاع آن ۱۱۸۰ متر می‌باشد. شیب متوسط حوضه ۲۲ درصد و شیب رودخانه اصلی آن 6/2 درصد می‌باشد طول رودخانه اصلی 5/84 کیلومتر می‌باشد که به علت شیب زیاد نیروی زیاد برای فرسایش و حمل مواد در اختیار دارد. بین بارندگی و دبی هیچگونه رابطه‌ای وجود ندارد که عامل اصلی آن پراکندگی مکانی بارش در حوضه می‌باشد و بارندگی ثبت شده در دو ایستگاه موجود نمی‌تواند نشان دهنده بارندگی کل حوضه باشد. زمان تمرکز حوضه 20/65 ساعت می‌باشد علت اصلی زیاد بودن تمرکز - کشیدگی حوضه و نفوذ پذیری بالای خاکهای حوضه می‌باشد به همین دلیل بازوی بالا رونده هیدروگراف واحد حوضه بسیار ملایم می‌باشد.