رأی‌گیری مخفی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از رأی مخفی)
پرش به: ناوبری، جستجو
لوئیس گییرمو سولیس، رئیس جمهور کوستا ریکا، در حال رای دادن پشت یک صفحه مخفی

رأی‌گیری مخفی[۱] یا رأی‌دهی مخفی[۱] یک شیوهٔ رای‌گیری است که در آن انتخاب‌های یک رای‌دهنده در یک انتخابات یا همه پرسی هم مخفی و هم بی نام و نشان هستند. هدف کلیدی تضمین این مسئله است که با پیش دستی کردن بر تلاش‌ها در جهت تآثیرگذاری بر رای‌دهنده از طریق ارعاب یا رشوه، او انتخاب قلبی خود را انجام دهد. این سیستم یک شیوه برای دستیابی به هدف محرمانگی سیاسی است. به هر حال، رای مخفی در جایی که پرداخت کردن به حامیان برای حضور و مخالفین برای خانه نشستن قانونی است، ممکن است میزان خرید رای را افزایش دهد و نتیجتاً ممکن است هزینه‌های خریدن یک انتخابات را کم کند.

رای‌گیری مخفی برای بسیاری از نظام‌های رای دهی مناسب است. مقدماتی‌ترین شیوه می‌تواند قطعات سفید کاغذ باشد که هر رای‌دهنده بر آن فقط انتخاب خود را می‌نویسد. انتخاب کنندگان بدون برملا کردن رایشان به کسی، آرا را در صندوق‌های مهروموم شده‌ای می‌اندازند که بعداً به منظور شمارش خالی می‌شوند.

در جهان مدرن یکی از رایجترین اشکال رای مخفی کاغذهای رای از پیش چاپ شده‌است که نام کاندیدها یا سوالات و چکباکس‌های متناظر را در برمی گیرد. در محل رای‌گیری برای رای‌دهندگان ملاحظاتی انجام می‌شود تا ترجیحاتشان را مخفیانه ثبت کنند. رای‌گیری‌ها به طور مشخص طراحی می‌شوند تا سوگیری را حذف کرده از پیوند دادن رای‌دهنده به رای‌گیری جلوگیری کنند. در آمریکا این شیوه به رای‌گیری مسچوستس هم معروف است که اولین ایالتی بود که آن را بکار برد. در ایالات متحده رای دادن با رای مخفی در ۱۸۹۲ سرتاسری شد ولی ممنوعیت‌های جنایی علیه پرداخت پول به مردم برای رای دادن به یک کاندیدا در ۱۹۲۵ وضع شد.

حقوق بین‌الملل[ویرایش]

حق برگزاری انتخابات از طریق رأی‌گیری مخفی در معاهده و توافق نامه‌های متعدد بین‌المللی گنجانده شده‌اند که کشورهای عضو را ملزم می‌دارند:

  • ماده ۲۱٫۳ اعلامیه جهانی حقوق بشر اظهار می‌دارد، «ارادهٔ مردم باید … باید از طریق انتخابات ادواری و سالمی ابراز شود که … با استفاده از رای مخفی یا روش‌های رای‌گیری آزاد برگزار شود.»[۲]
  • ماده ۲۳ قطعنامه آمریکایی حقوق بشر به هر شهروند کشورهای عضو سازمان کشورهای آمریکایی حق و فرصت "رأی دادن و انتخاب شدن در انتخابات ادواری سالم، که باید از طریق حق رأی همگانی و برابر و رأی گیری مخفی برگزار شوند که ابراز آزاد خواست رأی دهندگان را تضمین می‌کند» را اعطا می‌کند.[۳]

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ «رأی‌گیری مخفی، رأی‌دهی مخفی» [علوم سیاسی و روابط بین‌الملل] هم‌ارزِ «ballot2, secret voting, ballot box2, secret ballot»؛ منبع: گروه واژه‌گزینی و زیر نظر غلامعلی حداد عادل، «فارسی»، در دفتر یازدهم، فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان، تهران: انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی، شابک ‎۳-۴۵-۶۱۴۳-۶۰۰-۹۷۸ (ذیل سرواژهٔ رأی‌گیری مخفی) 
  2. https://www.un.org/en/universal-declaration-human-rights/index.html
  3. American Convention on Human Rights, "Pact of San Jose", Costa Rica, Organization of American States, Nov. 22, 1969.

http://en.wikipedia.org/wiki/Secret_ballot