دوکمانان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
دیاپسید
محدودهٔ زمانی: پنسیلوانین تا دوران اخیر
۳۰۷ تا ۰ میلیون سال پیش
Skull diapsida 1.png
مهم‌ترین ویژگی دوکمانان داشتن دو حفره در قسمت گیجگاهی و پشت هر چشم است
آرایه‌شناسی
فرمانرو: جانوران
شاخه: طنابداران
رده: خزنده‌چهرگان
زیررده: دوکمانان
آزبرن، ۱۹۰۳

دوکمانان یا دیاپسید (نام علمی: Diapsida) در طبقه‌بندی علمی جانداران، نام زیررده‌ای از خزنده‌چهرگان است که شامل تمساح‌سانان، مارمولک‌ها، مارها، توآتاراها، پرندگان و خویشاوندان منقرض‌شده‌شان می‌شود. بیشتر این جانوران در هر دو سوی جمجمه خود دو حفره قوسی در قسمت گیجگاهی دارند. پیدایش این حفره‌های جمجمه‌ای بیش از ۳۰۰ میلیون سال پیش یعنی در دورهٔ کربونیفر پسین انجام شد. دوکمانان مهم‌ترین جانوران خشکی، دریا و آسمان در دوران میانه‌زیستی محسوب می‌شدند.

درخت تبارزایی

Diapsida

کم‌اندام‌سانان

نودوکمانان

Orovenator

Lanthanolania

تانگاخزندگان

Younginidae

Claudiosaurus

Palaeagama

Saurosternon

تهی‌خزنده‌نیا

Thalattosauria

هوپه‌سوسمارسانان

ماهی‌بالگان

Sauria

منابع

*Benton M. J. 1985. Classification and phylogeny of the diapsid reptiles. Zoological Journal of the Linnean Society 84: 97-164.

    • Diapsida. Michel Laurin and Jacques A. Gauthier. Tree of Life Web Project. بازبینی: ۲۴ ژوئیه ۲۰۰۸.