دریای مرمره

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
فارسیEnglish
دریای مرمره
Marmara Denizi
Sea of Marmara map.png
Map of the Sea of Marmara
موقعیتاروپا و آسیا
مختصات۴۰°۴۱′۱۲″ شمالی ۲۸°۱۹′۷″ شرقی / ۴۰٫۶۸۶۶۷°شمالی ۲۸٫۳۱۸۶۱°شرقی / 40.68667; 28.31861مختصات: ۴۰°۴۱′۱۲″ شمالی ۲۸°۱۹′۷″ شرقی / ۴۰٫۶۸۶۶۷°شمالی ۲۸٫۳۱۸۶۱°شرقی / 40.68667; 28.31861
گونهدریای داخلی
درون‌شارش‌های کلانSimav River, بیگاچای، Nilüfer River
برون‌شارش‌های کلانTurkish Straits
حوضهٔ آبریز۱۱٬۵۰۰ کیلومتر مربع (۴٬۴۰۰ مایل مربع)
کشورهای حوضهترکیه
مساحتِ رو۱۱٬۳۵۰ کیلومتر مربع (۴٬۳۸۰ مایل مربع)
میانگین عمق۴۹۴ متر (۱٬۶۲۱ فوت)
بیشترین عمق۱٬۳۷۰ متر (۴٬۴۹۰ فوت)
حجم آب۳٬۳۷۸ کیلومتر مکعب (۸۱۰ مایل مکعب)
جزیره‌هاMarmara Island, Avşa, İmralı, جزایر پرنس، Paşalimanı و Ekinlik Island
جاهای مسکونیاستانبول، بورسا، ازمیت، تکیرداغ، بالیکسیر، چناق‌قلعه و یالوا

دریای مَرمَرِه (ترکی استانبولی: Marmara Denizi, یونانی: Θάλασσα του Μαρμαρά or Προποντίς, بلغاری: Мраморно море=مرآمُرنُ مُرِ) دریای اندرونی است که در جنوب خاور اروپا و شمال باختر ترکیه قرار دارد و پیوندگاه دریای سیاه و دریای اژه است؛ و جداکننده بخش اروپایی ترکیه از بخش آسیایی آن است. تنگه بُسفُر آن را به دریای سیاه و تنگه داردانل آن را به دریای اژه پیوند می‌دهد. پهناوری دریای مرمره ۱۱٬۳۵۰ کیلومتر مربع است و ژرفترین نقطه آن ۱۲۶۱ متر است.

دریای مرمره به‌طور کامل در ترکیه واقع شده و بزرگ‌ترین شهر کناره آن استانبول است.

نام[ویرایش]

دریای مرمره را در روزگار باستان پروپونتیس می‌نامیدند. نام کنونی آن برگرفته از نام جزیره مرمره است که در آن سنگ مرمر زیادی یافت می‌شود.

نام پروپونتیس به معنای «پیش‌دریا» است و از آن‌جا که یونانی‌های پیش از رسیدن به دریای سیاه از مرمره می‌گذشتند این نام را به آن داده بودند. در اساطیر یونانی توفانی که از این «پیش‌دریا» آغاز شد، آرگونوت‌ها را به جزیره‌ای بازافکند و این باعث درگرفتن نبردی شد که در آن یاسون یا هرکول، شاه سیزیکوس را کشتند؛ سیزیکوس آن‌ها را اشتباهاً از دشمنان پلاسگی خود پنداشته بود.

جغرافیا[ویرایش]

دریای مرمره در این نگاره، بخش کمرنگ‌تر است.

میانگین شوری دریای مرمره حدود ۲۲ بخش در هزار است که کمی بیشتر از دریای سیاه می‌باشد، اما تنها در حدود دو سوم بسیاری از اقیانوس‌ها است. با این حال، آب در نواحی کف این دریا بسیار شورتر است، و میانگین شوی آن حدود ۳۸ بخش در هر هزار است که با شوری دریای مدیترانه همسان می‌باشد.

این آب شور، با چگالی بالا مانند آب شور دریای سیاه، به سطح نمی‌رسد و آب واردشده از رودخانه‌های سوسورلوک، بیگاچای و گونن نیز باعث کاهش شوری این دریا می‌شود. در سمت تراکیه آب کمی به سوی جنوب روان است و تقریباً همه رودخانه‌ها از سوی آناتولی وارد دریای مرمره می‌شوند.

دو گروه جزیره بزرگ در این دریا وجود دارد که یک گروه جزایر شاهزادگان و دیگر جزایر مرمره (شامل اوشه و پاشالیمانی) نامیده می‌شوند.

کرانه‌های جنوبی این دریا تورفتگی‌های زیادی دارد و شامل خلیج ایزمیت، خلیج گملیک، و خلیج اَردَک می‌شود.

در تاریخ ۲۹ دسامبر ۱۹۹۹ یک کشتی نفت‌کش روسی به نام ولگونفت به خاطر وقوع توفان در دریای مرمره غرق شد و بیش از ۱۵۰۰ تن نفت به آب ریخته شد.

گسل آناتولی شمالی، است که بسیاری از زمین‌لرزه‌های بزرگ را در سال‌های اخیر باعث شده‌است، ازجمله زمین‌لرزه سال ۱۹۹۹ ایزمیت، از زیر دریای مرمره می‌گذرد.

پیوند به بیرون[ویرایش]

نگارخانه[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  • Wikipedia contributors, "Sea of Marmara," Wikipedia, The Free Encyclopedia, (accessed May 20, 2012).
Sea of Marmara
Sea of Marmara map.png
Map of the Sea of Marmara
LocationEurope and Asia
Coordinates40°41′12″N 28°19′7″E / 40.68667°N 28.31861°E / 40.68667; 28.31861Coordinates: 40°41′12″N 28°19′7″E / 40.68667°N 28.31861°E / 40.68667; 28.31861
TypeInland Sea
Native nameMarmara Denizi
Primary inflowsSimav River, Biga Çayı, Nilüfer River
Primary outflowsTurkish Straits
Catchment area11,500 km2 (4,400 sq mi)
Basin countriesTurkey
Surface area11,350 km2 (4,380 sq mi)
Average depth494 m (1,621 ft)
Max. depth1,370 m (4,490 ft)
Water volume3,378 km3 (810 cu mi)
IslandsMarmara Island, Avşa, İmralı, Prince Islands, Paşalimanı and Ekinlik Island
SettlementsIstanbul, Bursa, İzmit, Tekirdağ, Balıkesir, Çanakkale, and Yalova
Photograph of the Sea of Marmara from space (STS-40, 1991). The sea is the light-colored body of water.
This astronaut photograph highlights the metropolitan area of Izmit along the northern and eastern shores of the Sea of Marmara, at the end of the Gulf of Izmit.
Sea of Marmara – From the dining room of the Rákóczi exile

The Sea of Marmara (/ˈmɑːrmərə/; Turkish: Marmara Denizi; Greek: Θάλασσα του Μαρμαρά, Ancient Greek: Προποντίς, Προποντίδα), also known as the Sea of Marmora or the Marmara Sea, and in the context of classical antiquity as the Propontis, is the inland sea, entirely within the borders of Turkey, that connects the Black Sea to the Aegean Sea, thus separating Turkey's Asian and European parts. The Bosphorus strait connects it to the Black Sea and the Dardanelles strait to the Aegean Sea. The former also separates Istanbul into its Asian and European sides. The Sea of Marmara is a small sea with an area of 11,350 km2 (4,380 sq mi), and dimensions 280 km × 80 km (174 mi × 50 mi).[1] Its greatest depth is 1,370 m (4,490 ft).

Name

The sea takes its name from Marmara Island, which is rich in sources of marble, from the Greek μάρμᾰρον (mármaron), "marble".[2]

The sea's ancient Greek name Propontis derives from pro- (before) and pontos (sea), deriving from the fact that the Greeks sailed through it to reach the Black Sea, Pontos. In Greek mythology, a storm on Propontis brought the Argonauts back to an island they had left, precipitating a battle where either Jason or Heracles killed King Cyzicus, who mistook them for his Pelasgian enemies.[3]

Geography

The surface salinity of the sea averages about 22 parts per thousand, which is slightly greater than that of the Black Sea, but only about two-thirds that of most oceans. The water is much more saline at the sea bottom, averaging salinities of around 38 parts per thousand, similar to that of the Mediterranean Sea. This high-density saline water, like that of the Black Sea, does not migrate to the surface. Water from the Susurluk, Biga (Granicus) and Gonen Rivers also reduces the salinity of the sea, though with less influence than on the Black Sea. With little land in Thrace draining southward, almost all of these rivers flow from Anatolia.

The sea contains the archipelago of the Prince Islands and Marmara Island, Avşa and Paşalimanı.

The south coast of the sea is heavily indented, and includes the Gulf of İzmit (Turkish: İzmit Körfezi), the Gulf of Gemlik (Turkish: Gemlik Körfezi), Gulf of Bandırma (Turkish: Bandırma Körfezi) and the Gulf of Erdek (Turkish: Erdek Körfezi). During a storm on December 29, 1999, the Russian oil tanker Volgoneft broke in two in the Sea of Marmara, and more than 1,500 tonnes of oil were spilled into the water.

The North Anatolian Fault, which has triggered many major earthquakes in recent years, such as the August and November 1999 earthquakes in Izmit and Düzce, respectively, runs under the sea.

Extent

The International Hydrographic Organization defines the limits of the Sea of Marmara as follows:[4]

On the West. The Dardanelles limit of the Aegean Sea [A line joining Kum Kale (26°11'E) and Cape Helles].
On the Northeast. A line joining Cape Rumili with Cape Anatoli (41°13′N).

Towns and cities

Towns and cities on the Marmara Sea coast include:

Istanbul Province
Istanbul
Adalar
Bakırköy
Bostancı
Kadıköy
Kartal
Kumkapı
Pendik
Üsküdar
Yeşilköy
Zeytinburnu
Büyükçekmece
Kumburgaz
Silivri
Tuzla
Balıkesir Province
Bandırma
Erdek
Gönen
Marmara

Bursa Province

Gemlik
Karacabey
Mudanya

Çanakkale Province

Biga
Gelibolu
Lapseki
Kocaeli Province
Derince
Eskihisar
Gebze
Gölcük
Hereke
İzmit (Pr. Cap)
Karamürsel
Körfez

Tekirdağ Province

Marmara Ereğli
Şarköy
Tekirdağ (Pr. Cap)
Yalova Province
Altınova
Armutlu
Çiftlikköy
Çınarcık
Termal
Yalova (Pr. Cap)

Image gallery

See also

References

  1. ^ "Marmara, Sea of - Dictionary definition of Marmara, Sea of - Encyclopedia.com: FREE online dictionary". www.encyclopedia.com. Retrieved 3 January 2018.
  2. ^ Liddell, Henry George; Scott, Robert. "A Greek-English Lexicon". Henry Stuart Jones and Roderick McKenzie. Perseus. Retrieved January 12, 2009.
  3. ^ Parada, Carlos. "Greek Mythology Link". Archived from the original on February 13, 2002. Retrieved April 30, 2001.
  4. ^ "Limits of Oceans and Seas" (PDF) (3rd ed.). International Hydrographic Organization. 1953. Retrieved February 7, 2010.

External links