دره‌شهر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
دره شهر
دریء شهر
Darreh Shahr View to North.jpg
کشور ایران
استانایلام
شهرستاندره‌شهر
بخشمرکزی
نام(های) دیگرماداکتو، سیمره، داراشهر
نام(های) پیشینماداکتو، سیمره، مرکز مهرجانقذق
سال شهرشدن۱۳۳۵ش
مردم
جمعیت۲۱٬۹۰۰ نفر(۱۳۹۵)
رشد جمعیت۶٪+ (۵سال)
جغرافیای طبیعی
مساحت۱۴۸۰
ارتفاع۶۵۰
آب‌وهوا
میانگین دمای سالانه۲۰
میانگین بارش سالانه۶۱۰
روزهای یخبندان سالانه۳۸/۵
اطلاعات شهری
شهردارکریمی
ره‌آوردگل نرگس، برساق، ترخینه، شله، روغن حیوانی، خیار، طالبی، باقلا، گندم، برنج عنبربو، جاجیم، نمد، گلیم نقش برجسته، فرش دستی صادراتی و …
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۸۴۳
وبگاهفرمانداری دره شهر
کد آماری۱۵۰۳

دَرّه‌شهر یکی از شهرهای غربی ایران و در کوهپایه کبیرکوه از رشته کوه‌های زاگرس و مرکز شهرستان دره‌شهر است. این شهر در ساحل جنوبی رودخانه سیمره و در جنوب شرقی حوزه جغرافیایی استان ایلام واقع شده‌است و از شرق و جنوب شرقی با لرستان و خوزستان و از شمال، شمال غرب و جنوب غربی با دیگر شهرستانهای استان ایلام همچون شهرستان آبدانان همسایه است.

کبیرکوه امتداد جنوبی شهرستان را احاطه که پوشش جنگلی آن موجب تلطیف هوا و زیبایی منطقه بخصوص درفصول زمستان (اواخر فصل) و بهار شده‌است.[۱][۲][۳]

مردم‌شناسی[ویرایش]

زبان[ویرایش]

مردم دره شهر به زبان لری و لکی سخن می‌گویند.[۴]

جمعیت[ویرایش]

بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این شهر ۲۱٬۹۰۰ نفر (۵٬۹۸۸ خانوار) بوده‌است.[۵]

جمعیت تاریخی
سالجمعیت±%
۱۳۵۵۲٬۲۹۲—    
۱۳۶۵۸٬۸۳۱+۲۸۵٫۳٪
۱۳۷۰۱۲٬۵۹۱+۴۲٫۶٪
۱۳۷۵۱۴٬۶۶۸+۱۶٫۵٪
۱۳۸۵۱۸٬۲۱۴+۲۴٫۲٪
۱۳۹۰۲۰٬۷۱۲+۱۳٫۷٪
۱۳۹۵۲۱٬۹۰۰+۵٫۷٪

تاریخ[ویرایش]

دره شهر در دوره ساسانی یکی از پایتخت‌های ایران بوده واز دوره مس سنگی سابقه سکونت و شهری داشته‌است. این منطقه به لحاظ زمین‌شناسی یکی از بزرگترین ژئوپارک‌های دنیا محسوب می‌شود و همچنین بزرگترین شهر تاریخی غرب کشور در این منطقه واقع شده‌است. دره شهر دومین شهر بزرگ استان بعد از شهر ایلام (به لحاظ گستره شهری) می‌باشد.[نیازمند منبع]به دلیل تعدد و فراوانی قلعه‌های تاریخی در محدوده شهرستان، این شهر به شهر قلعه‌های ایران نیز شهرت دارد. دره‌شهر در زمان‌های مختلف تاریخی به علل متعدد بارها ویران و آباد گشته، از جمله عوامل مؤثر در ویرانی آن می‌توان لشکر کشی سپاهیان آشور و اعراب را نام برد. دره شهر محل شهر باستانی ماداکتو پایتخت عیلامیان بوده‌است.[نیازمند منبع] به نظر می‌رسد که این شهر اولین شهر عیلامی بوده‌است که در حمله آشور بانی پال ویران شده و در زمان حکومت هخامنشیان یا اهمیت گذشته را نداشته یا همچنان در ویرانی به سر می‌برده‌است، ولی در زمان اشکانیان دوره تجدید حیات آن بوده و در عهد ساسانیان نیز مجدداً آباد گردیده و رونق یافته‌است.
دره شهر یکی از قدیمی‌ترین مناطق مسکونی در ایران می‌باشد که در گذشته با نام سیمره شناخته می‌شد و تا زمان حکومت پهلوی تحت سلطه اتابکان لر بوده‌است و بعد از تصویب ایجاد استان ایلام از لرستان جدا و جزئی استان ایلام گردید.[نیازمند منبع]

در ویرانه‌های به جای مانده از این شهر در زمان ساسانیان، آثار شهرسازی که در آن دوره معمول بوده به چشم می‌خورد. سکه‌های یافت شده در خرابه‌های دره شهر به خسرو سوم و جانشینان او متعلق است. شهر کنونی دره شهر در دامنه کبیرکوه و در امتداد ضلع شمالی شهر باستانی آن دوره خود (دوره ساسانی) و در ساحل جنوبی رودخانه سیمره قرار دارد، و از استعداد کشاورزی، منابع آب غنی، مراتع سبز و جنگل‌های انبوهی برخوردار است.

تقسیم‌بندی مناطق[ویرایش]

براساس بخشنامه وزارت کشوربه شهرداری در سال ۱۳۶۵ مبنی برضرورت تقسیم‌بندی مناطق نواحی و محلات شهری و ابلاغ دستورالعمل چگونگی انجام این طرح درسال۱۳۶۷ و همچنین پیرو طرح جامع شهر دره شهر به ۶ منطقه: ۱.اسدآباد، ۲.قلعه گل، ۳.سرخ‌آباد، ۴.شهید مدنی، ۵.بهمن‌آباد ۶. ناحیه مرکزی و جنوبی (بالاشهر)، متشکل از محلات: سرخ‌آباد، بهمن‌آباد، چال زغال، اراضی شهری، اردوگاه، هزاردر، زالوآب (ایثارگران-جانبازان)، طالقانی، مطهری، شهیدمدنی، فرهنگیان فاز۱+ماهپاره، فرهنگیان فاز۲، رزمندگان-بسیجیان و شهرک‌های جدیدالاحداث مسکن مهر و شفا تقسیم‌بندی و تشکیل شده‌است. این تقسیم‌بندی به منظور تحقق مدیریت یکپارچه شهری و بهبود کیفیت و افزایش سطح خدمات رسانی به همه قسمت‌های شهر انجام شده‌است.

  • به موجب این بخشنامه نواحی مسکونی که پیشتر در تقسیمات کشوری به عنوان روستا شناخته می‌شدند و اخیراً طی مصوباتی به شهر الحاق گردیده‌اند منطقه شهری محسوب می‌گردند و نام محله صرفاًمختص تقسیمات پیشین نواحی شهری است. بدین ترتیب اسدآباد، سرخ آباد، بهمن‌آباد، قلعه گل و شهید مدنی در تقسیمات درون‌شهری در قالب منطقه شهری تعریف می‌شوند؛ اما در لیست نام محلات شهر مجدداً نام مناطق شهر را ذکر می‌کنیم.

مناطق دیدنی[ویرایش]

  1. سد و نیروگاه سیمره در فاصله ۲۵ کیلومتری شمال غربی شهر دره شهر و ۲ کیلومتری شهر چشمه شیرین
  2. تنگ بهرام چوبین و آثار بی نظیر تاریخی ارتفاعات تنگه
  3. رودخانه سیمره
  4. شهر تاریخی ماداکتو
  5. آتشکده چهار طاقی درسرخ‌آباد
  6. قلعه شیخ مکان
  7. امامزاده بابا سیف‌الدین
  8. پل تاریخی گاومیشان مربوط به دوره ساسانیان در مسیر پلدختر
  9. قلعه هاشم‌آباد
  10. ارتفاعات زیبای کبیرکوه
  11. تنگه ماژین
  12. قلعه زینل در چمکلان
  13. آبشار هفت آسیاب کبیر کوه
  14. تپه‌های باستانی شهرستان دره شهر
  15. چهارطاقی ارمو
  16. چهارطاقی چم نمشت
  17. شهر دره شهر
  18. سراب کبیرکوه
  19. پشته فرهادآباد
  20. پارک تفریحی توریستی وگردشگری سراب
  21. پارک تفریحی ارم در ارمو
  22. آبشار ماربره در روستای ارمو
  23. قلعه سه کسان
  24. موزه تاریخی دره شهر
  25. قلعه گل
  26. قلعه هزاردر
  27. عمارت حاج علی
  28. قلعه تسمه

نگارخانه[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ««شهرشناسی غرب ایران» در سایت تخصصی مردم‌شناسی «انسان و فرهنگ»». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۴ نوامبر ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۱۳ فوریه ۲۰۱۳.
  2. "LORI DIALECTS". iranica. Retrieved 12 February 2013.
  3. "LORI LANGUAGE ii. Sociolinguistic Status of Lori". Iranica. Retrieved 2 February 2013.
  4. فرهنگ جغرافیائی ایران (آبادیها)، جلد ۵، ص ۱۷۹، انتشارات دایره جغرافیایی ستاد ارتش، فروردین ۱۳۳۰، چاپخانه ارتش
  5. «نتایج سرشماری سال ۱۳۹۵». درگاه ملی آمار. بایگانی‌شده از اصلی (اکسل) در خرداد ۱۳۹۶.
  1. دکتر معصومه ابراهیمی (۱۳۹۳). «خواستگاه ،تاریخ و فرهنگ لک ها». پژوهشگاه علوم انسانی.
  2. امیدعلی نجف‌زاده،ووسی عنبری(مقدمه) (بهمن ۱۳۹۵). مردم‌شناسی قوم لک. انتشارات واژگان.
  3. رستم رحیمی (۱۳۷۸). بومیان دره مهرگان با محوریت قوم لک. انتشارات ماهیدشت(کرمانشاه).
  4. امین گجری شاهو (۱۳۷۸). از بیستون تا دالاهو پیرامون لک و کرد. انتشارات مه(تهران).
  5. امیرشرف‌الدین بدلیسی (۱۳۴۳). شرفنامه بدلیسی. انتشارات علمی(تهران).