سرو

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از درخت سرو)
ایوان کوچک مسجد جامع کبیر نی‌ریز همراه با درخت سرو

سرو درخت همیشه سبزی است که در بیشتر مناطق ایران می‌روید. شماری از کهنسال‌ترین آن‌ها را هنوز می‌توان یافت. سرو ابرکوه (ابرقو) و سرو هرزویل از این جمله‌اند.

سرو ایرانی[ویرایش]

درخت سرو به عنوان درخت ملی ایران در فهرست درختان ملی دنیا ثبت شده‌است.

درخت سرو از هزاران سال پیش در ایران کاشت شده‌است و یکی از نمونه‌های کهنسال این درخت، سرو کشمر (کاشمر) بوده‌است که کاشت آن را به زرتشت دانسته‌اند. اکنون نیز نمونه‌های کهنسال دیگری از درخت سرو در جاهای دیگر ایران همچنان استوار است که مهم‌تر از همه، سرو کهنسال چند هزارساله، در شهر ابرکوه یزد است که کهنسال‌ترین سرو جهان به‌شمار می‌رود. یکی از ذخیره‌گاه‌های کم‌مانند سروهای کهنسال در استان ایلام است که آن‌ها را به نام سروهای زربین می‌شناسند.

مفهوم سرو[ویرایش]

سرو به عنوان نماد آزادگی، پایداری و خرّمی توصیف می‌شود و در فرهنگ ایران جایگاه کلیدی دارد. این درخت به عنوان یک درخت درست قامت و همیشه سبز حتی در سرما پایداری می‌کند. درست قامتی سرو (سرو سهی) از آن جهت مهم است که بر خلاف درختان دیگر با تغییر عوامل و فشارهای داخلی و خارجی در نهایت به چپ یا راست منحرف نمی شود و روند رشد درست خود را حفظ می کند از اینرو ایرانیان باستان آن را الگوی طبیعی برای انسان می دانستند. واژه سروش (فرشته پیام آور)[۱] برگرفته از واژه سرو می‌باشد. درستی از آن جهت کلیدی است که انسان حاصل انتخابهای خود (کارما) را برداشت خواهد کرد.[۲]

طبیعت درست گرا این درخت سبب شده که چپگرایی یا راستگرایی برایش بی مفهوم باشد، بعضی شاخه هایش به سمت چپ است و بعضی به سمت راست. ولی در نهایت هدف غائی اش از این رویکرد این است که در زندگی درست پرورش یابد. چرا که راستگرایی یا چپگرایی افراطی در نهایت رهنمون به گمراهی است.

از همه اسرار الفی بیش برون نیفتاد، و باقی هر چه گفتند در شرح آن الف گفتند (شمس)


چنین گفت آن یار یزدان پرست
که آدم پدید آمد از آفتاب
چگونه بباید شدن آدمی؟
پس اینک بیندیش در سرو ساقه سهی
نجنبد به کژی و راستی
مگر جز به قصد درستی و وارستگی


بته جقه و علم عاشورا (سرو شهید) اشاره به سرو و معانی آن دارد. از آنجایی که این درخت در زندگی خرسند و سیر است، در شرایط مناسب و گرما هم که درختان به هر سویی خم شده و شاخه می گسترانند، باز هم نیازی به این کار نمی بیند، بنابراین نه دیو سردی و تاریکی برو کارگر است و نه دیو حرص و آز.[۲]

منابع[ویرایش]

  1. «معنی سروش در لغت نامه دهخدا».
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ «سرو نامه». Google Docs. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۰-۱۰.