حکایت دختران قوچان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

حکایت دختران قوچان (انگلیسی: The Story of the Daughters of Quchan) یک کتاب تاریخ سیاسی سال ۱۹۹۸ است که توسط افسانه نجم‌آبادی نوشته شده‌است.[۱][۲][۳] قاچاق انسان در ایران در سال ۱۹۰۵ مورد بررسی قرار می‌گیرد.[۴] دختران قوچان به گروهی دختر از منطقه قوچان اشاره دارد که توسط دولت محلی به جای مالیات ربوده و فروش داده شدند.[۵][۶]

خلاصه داستان[ویرایش]

حکومت خراسان در دوران قاجار از مناصبی بود که قیمتی گزاف داشت و از وجهه‌ی خاصی برخوردار بود. علاوه بر حاصلخیزی کشاورزی خراسان و اهمیت مشهد که از مراکز مهم جلب زوار و تجار بود و اراضی و عواید هنگفتی وقف آن شده بود، نواحی شمالی و شرقی این ایالت به دلایل سیاسی در قرن نوزدهم مورد توجه و رقابت دولت‌های انگلیس و روس و ایران هم بود.

در سال ۱۲۸۴ شمسی، با کم‌محصولی مزارع و شیوع ملخ در منطقه، مردم قوچان از بابت پرداخت مالیات در چنان تنگنای سختی قرار گرفتند که ناچار شدند دختران خود را بفروشند تا بتوانند خراج حکومت آصف‌الدوله در خراسان را بپردازند، حاکمی که آوازه‌ی ظلم و اجحاف وی در حق رعیت به گوش همه رسیده بود.

افسانه نجم‌آبادی مورخ و استاد دانشگاه هاروارد در کتاب «حکایت دختران قوچان، از یادرفته‌های انقلاب مشروطیت» به این ماجرا پرداخته و موشکافانه پیامدهای اجتماعی و فرهنگی آن را تحلیل کرده است:

فروش دختران قوچانی به ترکمانان و ارامنه‌ی عشق‌آباد در بهار سال ۱۲۸۴ هجری شمسی در دوران حکومت آصف‌الدوله در خراسان، و به اسارت رفتن زنان باشقانلو در پاییز همان سال در حمله‌ی ترکمانان به ناحیه‌ی بجنورد در زمان حکمرانی سالار مفخم رخ داد.

اگرچه فقر رعیت و ظلم حکومت و حتا دخترفروشی واقعه‌ای بی‌سابقه نبود ولی همزمانی‌اش با جنبش مشروطه این دو حادثه را به سرعت تبدیل به یکی از داستان‌های تظلم «ملت» علیه «دولت» ساخت و بدین ترتیب بود که زبانزد عام و خاص گشت. به عبارتی، بازگویی‌های این داستان در ایجاد احساس «تعلق ملی» موثر افتاد و «دختران قوچان» در این بازگویی‌ها «دختران ایران» شدند.[۷]

منابع[ویرایش]

  1. Najmabadi, Afsaneh (1998). The Story of Daughters of Quchan: Gender and National Memory in Iranian History. Syracuse: Syracuse University Press.
  2. vista. «حکایت دختران قوچان: از یادرفته‌های انقلاب مشروطیت». ویستا. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۷-۲۹.
  3. «حکایت ناتمام دختران قوچان». روزنامه دنیای اقتصاد. ۱۳۹۳-۰۵-۱۶. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۷-۲۹.
  4. Amin, Camron (2000). "The Story of the Daughters of Quchan: Gender and National Memory in Iranian History, by Afsaneh Najmabadi. 257 pages, notes, figures, maps, glossary, bibliography, index. Syracuse, NY: Syracuse University Press, 1998. $24.95 (Paper)". Review of Middle East Studies. 34 (2): 209–210. doi:10.1017/S0026318400040487. ISSN 0026-3184.
  5. «معمای دشوار دختران قوچان». ایران آنلاین. ۱۳۹۵-۰۵-۱۴. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۷-۲۹.
  6. Najmabadi, Afsaneh (1996). ""Is Our Name Remembered?": Writing the History of Iranian Constitutionalism as If Women and Gender Mattered". Iranian Studies. 29 (1/2): 85–109. ISSN 0021-0862.
  7. «حکایت فروش دختران قوچان». تاریخ ما. ۲۰۱۵-۰۸-۰۹. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۷-۳۱.