خودپرداز

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
بانک بارکِلیز اولین بانک و مؤسسه مالی در جهان بود که برای نخستین‌بار از دستگاه‌های خودپرداز استفاده کرد.[۱] اولین خودپرداز جهان در تاریخ ۲۷ ژوئن ۱۹۶۷ میلادی، در یکی از شعبات بانک بارکِلیز در شهر انفیلد تاون در شمال لندن نصب شد.
یک خودپرداز در هامبورگ آلمان.

خودپَرداز[۲] که گاه عابر بانک (واژه‌سازی توسط بانک سپه[نیازمند منبع])هم نامیده شده دستگاهی الکترونیکی است که به مشتریان بانک این امکان را می‌دهد تا در هر زمان دلخواه به‌وسیلهٔ قراردادن کارت عابربانک خاصی در دستگاه و وارد کردن یک گذرواژه از حساب خود پول دریافت کرده یا موجودی حساب بانکی خود را بگیرند بدون اینکه نیاز به شمارشگر انسانی باشد. بسیاری از خودپردازها نیز به امکان واریز پول یا چک، جابجایی پول میان حساب‌های بانکی و حتی خرید تمبر را برای مشتریان فراهم می‌کنند. نخستین دستگاه خودپرداز خاورمیانه، در ایران بوسیله بانک بیمه بازرگانان و در تهران قرار گرفت.[۳] امروزه اغلب دستگاه‌های خود پرداز ایرانی به شبکه شتاب متصل هستند. شبکه شتاب امکان برداشت و مشاهده موجودی را برای دارندگان کارتهای بانکهای عضو این شبکه از همه خودپردازها فراهم می‌آورد. در ایران می‌توان از طریق دستگاه‌های خودپرداز اقدام به پرداخت قبض‌های خدمات عمومی نظیر آب، برق و تلفن نمود.

خودپرداز در زبان‌های دیگر[ویرایش]

کارت عابر بانک

برای خودپرداز در زبانهای گوناگون واژه‌های گوناگونی بکار می‌رود که برخی از آنها در زیر می‌آید:

  • انگلیسی آمریکا: (Automated Teller Machine (ATM (معنی: بانکدار خودکار)
  • در شرق آمریکا: MAC machine یا (MAC (Money Access Center (معنی: مرکز دسترسی به پول)
  • انگلیسی کانادا: (Automated Banking Machine (ABM (معنی: دستگاه خودکار بانکی)
  • در برخی زبانهای اروپایی Bancomat یا Bankomat (دستگاه خودکار بانک)
  • در اسپانیایی Cajero Automático (دستگاه خودکار نقد کردن)
  • در انگلستان Cashpoint و Cashmachine (نقدگاه)
  • ، آلمانی Geldautomat (معنی: دستگاه خودکارِ پول)
  • در نروژ Minibank (معنی: بانک کوچک)
  • در هلند Pin Automaat (معنی: دستگاه خودکار پول کشیدن)
  • در سوئیس Postomat (معنی: دستگاه خودکار بانکی به نام سوئیس پست).

تولیدکنندگان خودپرداز[ویرایش]

نمایشگر یک خودپرداز یک بانک ایرانی به هنگام خطای نرم‌افزاری.

تولیدکنندگان جهانی مشهور این دستگاه عبارت‌اند از:

اولین تولیدکننده خودپرداز در ایران * شرکت هاتف می‌باشد

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. The man who invented the cash machine, BBC News
  2. «خودپرداز» [عمومی] هم‌ارزِ «automated teller machine, ATM, automatic teller machine, automated banking machine, ABM, cash machine, cashpoint, cashline, automated teller, automatic teller, cash dispenser»؛ منبع: گروه واژه‌گزینی و زیر نظر غلامعلی حدادعادل، «فارسی»، در دفتر سیزدهم، فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان، تهران: انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی (ذیل سرواژهٔ خودپرداز) 
  3. روزنامه کیهان، بهمن۱۳۵۱، ص۱۹.