خوتکای جره

خوتکای معمولی
خوتکای جُرّه نر در قشلاق زمستانی، ماناگائون، مهاراشترا، هند
وضعیت حفاظت
کمترین نگرانی  (IUCN 3.1)
رده‌بندی علمی
فرمانرو:	جانوران
شاخه:	طنابداران
رده:	پرنده
راسته:	غازسانان
تیره:	مرغابیان
زیرخانواده:	پهنه‌چینان
سرده:	مرغابی‌ها
گونه:	A. crecca
نام دوبخشی
Anas crecca کارل لینه، ۱۷۵۸
پهنه جهانی. سبز روشن: تابستان‌گذرانی سبز تیره: سراسر سال آبی: زمستان‌گذرانی
مترادف
Anas crecca crecca Linnaeus, 1758 Anas crecca nimia Friedmann, 1948

خوتکای جُرّه، خوتکای اوراسیایی یا خوتکای معمولی (نام علمی: Anas crecca) از مرغابیان مهاجر است.

ریشه‌شناسی نام

در کشور جمهوری آذربایجان به آن "چوره" گویند. نام جوره (به معنی کوچک) در استان‌های آذربایجان غربی و شرقی و همچنین نام "جُره" در گویش‌های کردی سنندج و مریوان و موکریان برای این گونه به کار می رود. در کرمان هم به اردک‌های کوچک مانند خوتکا "چوری" گفته می‌گویند.

ویژگی‌های ریخت‌شناسی

این پرنده ۳۴ تا ۴۳ سانتی‌متر طول و ۳۴۰ تا ۳۶۰ گرم وزن دارد و از همهٔ اردک‌های هم‌خانواده خود (Anatinae) کوچک‌تر است. خوتکای ماده قهوه‌ای‌رنگ است و روی بال دارای پرهای سفیدرنگ و رگه‌های سبزرنگ است. نزدیک به ۱۲ تخم در هر دورهٔ تخم‌گذاری می‌نهد. دورهٔ جنینی آن‌ها کوتاه و ۲۳ روز است. روی زمین در کنار آب شیرین لانه می‌سازد. اردک نر دارای پوشپرهای بسیار زیباست. سر و گردن به رنگ خرمایی روشن بوده و دو نوار سبز رنگ بسیار درخشان از بالای چشم‌ها به سوی سر و پس گردن کشیده می‌شود. رنگ فلزی بسیار شفاف سبزی سینه و پشت آن را فرا گرفته است.

زیستگاه

منطقه زیست این پرنده بسیار گسترده است و در شمال شوروی، قفقاز، دریای سیاه، دریاچه آرال، سواحل شمالی دریای خزر، شمال غربی مغولستان، ژاپن، رومانی، اسپانیا، انگلستان، ایسلند، سوئد، نروژ، فنلاند زندگی می‌نماید. این پرنده در اوراسیا تخم‌گذاری می‌کند و در فصل سرما به سمت جنوب مهاجرت می‌کند.

در ایران

در فصل زمستان این اردک در شمال ایران بسیار زیاد است. تعداد زیادی از خوتکاها با آغاز پاییز به مرداب انزلی مهاجرت می‌کنند. در ایران، زمستان‌ها، به جز در بخش‌های کویری، در سراسر کشور دیده می‌شود. در فصل جوجه‌آوری، در شمال غرب ایران، به‌ویژه در اطراف دریاچۀ ارومیه، زندگی می‌کند.

جستارهای وابسته

• خوتکای ابروسفید (Anas querquedula)
• خوتکای هندی (Nettapus coromandelianus)
• خوتکای کاکلی (Anas falcata)

نگارخانه

• 
  خوتکای جرّه در تولک موسمی همراه خوتکاهای جوان
• 
  خوتکای نر در پرواز
• 
  پرنده نر (بالا) و ماده (پایین)
• 
  خوتکای بال‌سبز
• 
  Museum specimen

منابع

• مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Anas crecca». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۹ آگوست ۲۰۱۰.