خارخسک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
فارسی català
خارخسک
برگ‌ها و گل
طبقه‌بندی علمی
فرمانرو: گیاهان
(طبقه‌بندی‌نشده): گیاهان گلدار
Division: گیاهان گلدار
(طبقه‌بندی‌نشده): دولپه‌ای‌های نو
رده: دولپه‌ای‌ها
(طبقه‌بندی‌نشده): رزیدها
راسته: قیچ‌سانان
تیره: اسپندیان
سرده: خارخسک (سرده)
گونه: T. terrestris
نام علمی
Tribulus terrestris
کارلوس لینه[۱].
Varieties
  • Tribulus terrestris var. bicornutus
  • Tribulus terrestris var. inermis
  • Tribulus terrestris var. robustus
  • Tribulus terrestris var. terrestris
میوه خارخسک

خارخَسَک (در متون طب سنتی حسک، خسک، شکوهج، شکوهنج) گیاهی بوته‌ای است.

میوه ی خارخسک چهار بخشی و نرم است اما خارهای تیزی دارد.

خارخسک در آب و هوای گرم و حتی در کویرها دیده می‌شود.

خارخاسک گیاهی است علفی، یک ساله، دارای ساقه های خوابیده با انشعابات گسترده بر سطح خاک و پوشیده از تار که برگ و ساقه های جوان آن را تارهای ظریف ابریشمی می پوشاند. برگ های آن متقابل غالباً نامساوی و مرکب از برگچه های کوچک و ریزی است که به تعداد ۶-۳ زوج در طرفین دمبرگ اصلی جای دارند. گل ها زرد کوچک و منفرد هستند. میوه آن شیزوکارپ ناشکوفا که در موقع رسیدن قسمت های پنجگانه آن از هم جدا و پراکنده می شوند.هر یک از این قسمت های پنج گانه در سطح بیرونی خاردار است. قسمت های مورد استفاده این گیاه، میوه، دانه، برگ، ریشه و گاهی کلیه اعضای گیاه است ولی بیش از همه میوه آن مورد استفاده قرار می گیرد. رنگ میوه های آن سبز مایل به زرد، بدون بو و با طعم مشخص است.

kharkhasak

میوه های این گیاه را در اواخر تابستان و اوایل پاییز جمع آوری می نمایند. این گیاه پراکندگی وسیعی در نواحی مختلف کره زمین دارد. به طوری که می توان آن را در غالب نواحی دنیا مشاهده کرد. ترکیبات شیمیایی گیاه خارخاسک شامل رزین، تاش، روغن ثابت، آلکالوئید، پلی فنل ها و مواد معدنی شامل کلسیم، فسفر، آهن، سدیم، پتاسیم، گوگرد، ازت و کلر است. پنج نوع ماده گلیکوزیدی نیز دارد که همه آنها دارای گلوکز است و علاوه بر گلوکز قندهای رامنوز، آرابینوز را هم شامل می شود. خارخاسک به عنوان مدر، دفع کننده سنگ های مجاری ادراری و تقویت کننده قوای جنسی به کار می رود. در طب گذشته برای خارخاسک اثر مدر و دفع کننده سنگ های مجاری ادراری و تقویت کننده قوای جنسی قائل بوده و از آن به عنوان درمان کننده عفونت و التهاب لثه استفاده می شده است. از فراورده های موجود در بازار می توان قطره پروستاتان، قطره سنکل و قطره آفرودیت را نام برد منبع :

منابع[ویرایش]

  • ویکی‌پدیای انگلیسی:
  1. Tribulus terrestris information from NPGS/GRIN. . www.ars-grin.gov.  Retrieved on 2008-03-18
Viquipèdia:Com entendre les taules taxonòmiquesCom entendre les taules taxonòmiques
Tríbol
Fulles i flor
Fulles i flor

Nuvola apps kuickshow.svg Accediu al Portal:Biologia

Classificació científica
Regne: Plantae
Divisió: Magnoliophyta
Classe: Magnoliopsida
Ordre: Zygophyllales
Família: Zygophyllaceae
Gènere: Tribulus
Espècie: T. terrestris
Nom binomial
Tribulus terrestris
L.
Varietats
  • Tribulus terrestris var. bicornutus
  • Tribulus terrestris var. inermis
  • Tribulus terrestris var. robustus
  • Tribulus terrestris var. terrestris

Tríbol o abriüll (Tribulus terrestris) és una espècie de planta amb flors dins la família Zygophyllaceae, nativa de zones calentes i temperades del Vell Món del sud d'Europa, sud d'Àsia, Àfrica, on els tuargs l'anomenen agerof, i Austràlia.[1] Pot prosperar fins i tot en climes desèrtics i sòls pobres.

Creixement

fruit
Tribulus terrestris - MHNT

És una planta herbàcia perenne d'arrel profunda amb tiges radials de 10 a 100 cm. Les fulles són compostes. Les flors fan de 4 a 10 mm i tenen cinc pètals grocs. Els fruits són espinosos.[2]


Usos

Hi ha estudis científics fets a Bulgària els anys 1970 que el consideren un afrodisiac[3] però sense confirmació posterior. En la creença que augmenten la testosterona s'han utilitzat en culturisme.[4][5][6] Ha fallat també en demostrar augment de resistència.[7]

En la medicina tradicional xinesa s'utilitza Tribulus terrestris sota el nom de bai ji li (白蒺藜). En l'ayurveda es coneix sota el nom sànscrit, "gokshura."[8] i també es fa servir com afrodisiac.

Referències

  1. «Zygophyllaceae». Council of Heads of Australasian Herbaria. [Consulta: 13 març 2010].
  2. Tribulus terrestris in BoDD – Botanical Dermatology Database
  3. Bucci LR «Selected herbals and human exercise performance». The American journal of clinical nutrition, 72, 2 Suppl, 2000, pàg. 624S–36S. PMID: 10919969.
  4. Brown GA, Vukovich MD, Reifenrath TA, Uhl NL, Parsons KA, Sharp RL, King DS «Effects of anabolic precursors on serum testosterone concentrations and adaptations to resistance training in young men». International Journal of Sport Nutrition and Exercise Metabolism, 10, 3, 2000, pàg. 340–59. PMID: 10997957.
  5. Brown GA, Vukovich MD, Martini ER, Kohut ML, Franke WD, Jackson DA, King DS «Endocrine and lipid responses to chronic androstenediol-herbal supplementation in 30 to 58 year old men». J Am Coll Nutr, 20, 5, 2001, pàg. 520–8. PMID: 11601567.
  6. Neychev VK, & Mitev VI. «The aphrodisiac herb Tribulus terrestris does not influence the androgen production in young men». Journal of Ethnopharmacology, 101, 1-3, 2005, pàg. 319–23. DOI: 10.1016/j.jep.2005.05.017. PMID: 15994038.
  7. Rogerson S, Riches CJ, Jennings C, Weatherby RP, Meir RA, Marshall-Gradisnik SM. «The Effect of Five Weeks of Tribulus terrestris Supplementation on Muscle Strength and Body Composition During Preseason Training in Elite Rugby League Players». The Journal of Strength & Conditioning Research, 21, 2, 2007, pàg. 348–53. DOI: 10.1519/R-18395.1. PMID: 17530942.
  8. (2001). The Ayurvedic Pharmacopoeia of India, Ministry of Health & Family Welfare, Government of India, Department of Indian System of Medicine & Homoeopathy. Vol 1, Part 1: 260.

Enllaços externs

A Wikimedia Commons hi ha contingut multimèdia relatiu a: Tríbol Modifica l'enllaç a Wikidata