حسن بن زید بن حسن

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
امامزاده
بسم اللّه الرّحمن الرّحیم
حسن بن زید بن حسن مجتبی
أمير المدينة أبي محمد الحسن بن زيد بن الحسن بن علي بن أبي طالب بن عبد المطلب بن هاشم الهاشمي الفاطمي العلوي القرشي.png
نقشنوۀ حسن مجتبی
نامحسن بن زید بن حسن مجتبی
کنیهابومحمد
لقب(ها)مدنی و هاشمی
زادروز۸۳ هجری قمری
زادگاهمدینه
درگذشت۱۶۸ هجری قمری
مدفنحاجر (۸ کیلومتری مدینه)
محل زندگیمدینه
پدرزید بن حسن
مادرزجاجه رقرق
فرزند(ان)۹ یا ۷ پسر و چند دختر (فهرست را ببینید)
طول عمر۸۵ سال

حسن بن زید (۸۳ قمری - ۱۶۸ قمری) یکی از فرزندان زید بن حسن (از فرزندان حسن مجتبی) بود. از او رخدادهای بدی مانند اتهام آتش‌زدن خانهٔ جعفر صادق، رابطه با عباسیان و کمک به آنان در دستگیری فرزندان حسن مثنی در چشم اهل تشیع مانده‌است. نسبت‌های وی، مدنی و هاشمی،[۱] و کنیه‌اش ابومحمد بود.[۲]

خانواده[ویرایش]

پدر و مادر[ویرایش]

پدر وی زید بن حسن، فرزند ارشد حسن مجتبی بود.[۳] مادر وی کنیزی به‌نام زجاجه بود که به رقرق شهرت یافت.[۴][۵] او صاحب یک خواهر (نفیسه) و یک برادر (محمد) بود؛ البته برخی معتقدند که وی برادر دیگری به‌نام یحیی داشته که در مصر مدفون است.

فرزندان[ویرایش]

سیده نفیسه دختر وی دانسته شده‌است.[۶] برخی معتقدند که او نُه پسر داشته؛[۷][۸] ولی برخی دیگر بر این باورند که وی صاحب هفت پسر شد.[۹] نام یکی از دختران وی ام‌کلثوم بود که همسر سفاح (نخستین خلیفهٔ عباسی) شد.[۱۰]

آتش‌زدن خانه جعفر صادق[ویرایش]

روایتی وجود دارد که هنگامی که حسن، والی مدینه و مکه بود، به‌دستور منصور عباسی، خانهٔ جعفر صادق را سوزاند. ولی این ماجرا مخدوش به‌نظر می‌رسد، چرا که جعفر صادق در سال ۱۴۸ قمری درگذشت و او از سال ۱۵۰ تا ۱۵۵ قمری بر مکه و مدینه حکم می‌راند.[۱۱]

درگذشت[ویرایش]

حسن بن زید در سال ۱۶۸ قمری به‌همراه مهدی عباسی عازم مکه شد، ولی در حاجر (۸ کیلومتری مدینه) درگذشت و در همان‌جا به‌خاک سپرده‌شد. وی در هنگام مرگ، ۸۵ سال سن داشت.[۱۲]

پانویس[ویرایش]

  1. رجوع کنید به طوسی، ص۱۷۹؛ خطیب بغدادی، ج ۸، ص۲۶۹.
  2. رجوع کنید به ابن‌سعد، ج ۷، ص۵۴۲.
  3. ابن‌عِنَبَه، ص۶۹.
  4. ابن‌سعد، ج ۷، ص۵۴۲.
  5. ابن‌عِنَبَه، ص۷۰.
  6. ابن حجر، تهذیب التهذیب، ج ۲، ص۲۵۹
  7. ابن سعد، طبقات، ج ۷، ص۵۴۲ـ۵۴۳
  8. طبری، ج ۱۱، المنتخب من کتاب ذیل المذیل من تاریخ الصحابة و التابعین، ص۶۵۹.
  9. ابن عنبه، ص۷۰ به بعد
  10. ابن‌سعد، ج ۷، ص۵۴۲؛ طبری، ج ۱۱، ص۶۵۹.
  11. طبری، ج ۸، ص۳۲ و ۴۹
  12. ابن‌سعد، ج ۷، ص۵۴۳؛ خطیب بغدادی، ج ۸، ص۲۶۹، ۲۷۴؛ قس ابن‌عنبه، ص۷۰.

منابع[ویرایش]