جزر و مد سرخ

جزر و مد زرشکی
کارگردان	تونی اسکات
تهیه‌کننده	دن سیمپسون جری بروکهایمر
فیلمنامه‌نویس	رابرت تاون کوئنتین تارانتینو Richard P. Henrick
داستان	Michael Schiffer Richard P. Henrick
بازیگران	دنزل واشینگتن جین هکمن مت کریون جرج دزوندزا ویگو مورتنسن جیمز گاندولفینی
موسیقی	هانس زیمر
فیلم‌بردار	داریوش وولسکی
تدوینگر	کریس لبنزون
شرکت تولید	هالیوود پیکچرز دن سیمپسون/جری بروکهایمر
توزیع‌کننده	استودیو سینمایی والت دیزنی
تاریخ‌های انتشار	۱۲ مه ۱۹۹۵ (۱۹۹۵-۰۵-۱۲)
مدت زمان	۱۱۶ دقیقه، ۱۲۳ دقیقه (extended edition)
کشور	آمریکا
زبان	انگلیسی
هزینهٔ فیلم	۵۳ میلیون دلار
فروش گیشه	۱۶۳٫۷ میلیون دلار

جزر و مد زرشکی (انگلیسی: Crimson Tide) فیلمی در ژانرهای اکشن، مهیج، جنگی و درام به کارگردانی تونی اسکات است که در سال ۱۹۹۵ منتشر شد.

فیلم بر محور درگیری میان فرمانده باتجربهٔ یک زیردریایی هسته‌ای موشک‌بر آمریکایی (با بازی جین هکمن) و افسر اجرایی تازه‌منصوب او (XO، با بازی دنزل واشینگتن) می‌گردد که از تفسیر متفاوت آن‌ها نسبت به فرمان شلیک موشک‌ها ناشی می‌شود. داستان به شکلی ناخواسته با یک رویداد واقعی در جریان بحران موشکی کوبا شباهت دارد.

هانس زیمر، آهنگ‌ساز فیلم، برای موسیقی اصلی آن جایزه گرمی دریافت کرد؛ قطعه‌ای که به‌جای ارکستر سنتی، به‌طور گسترده از سینتی‌سایزر استفاده می‌کند. نسخهٔ توسعه‌یافتهٔ فیلم با هفت دقیقه صحنهٔ حذف‌شده در سال ۲۰۰۶ بر روی دی‌وی‌دی منتشر شد، در حالی‌که نسخهٔ بلو-ری سال ۲۰۰۸ فقط شامل نسخهٔ اکران سینمایی است. دنباله‌ای نیز در دست ساخت است.

داستان

در روسیهٔ پساشوروی، جنگ داخلی در پی درگیری‌های چچن آغاز می‌شود. نیروهای نظامی وفادار به ولادیمیر رادچنکو، شورشی ملی‌گرای افراطی، کنترل یک پایگاه موشکی هسته‌ای در خاور دور روسیه نزدیک مرزهای چین و کره شمالی را به دست می‌گیرند و تهدید به آغاز جنگ هسته‌ای می‌کنند.

زیردریایی یواس‌اس آلاباما، یک زیردریایی موشک‌افکن نیروی دریایی ایالات متحده، با مأموریت گشت‌زنی اعزام می‌شود. دستور این است که اگر رادچنکو موشک‌هایش را سوخت‌گیری کند، حملهٔ هسته‌ای پیشگیرانه انجام گیرد. کاپیتان فرانک رمزی، کهنه‌سرباز جنگی، ناوسروان ران هانتر را که در تاریخ و تاکتیک نظامی تحصیل کرده ولی تجربهٔ جنگی ندارد، به‌عنوان XO جدید خود انتخاب می‌کند.

اختلاف دیدگاه میان رمزی سرسخت و هانتر محتاط شدت می‌گیرد، به‌ویژه زمانی که رمزی دستور اجرای مانور شلیک موشکی را هم‌زمان با آتش‌سوزی آشپزخانه صادر می‌کند؛ حادثه‌ای که به مرگ افسر ارشد تدارکات می‌انجامد. هانتر در خاموش‌کردن آتش کمک می‌کند اما به‌طور ضمنی از تصمیم رمزی انتقاد می‌کند و از او توبیخ می‌شود.

آلاباما یک پیام اقدام اضطراری برای شلیک موشک به پایگاه روسی دریافت می‌کند. درست پیش از اجرای دستور، پیام دوم دریافت می‌شود، اما حملهٔ یک زیردریایی آکولای شورشی ارتباط رادیویی را مختل می‌کند و پیام نیمه‌کاره باقی می‌ماند.

رمزی با تکیه بر دستور اول، تصمیم به شلیک می‌گیرد. هانتر مخالفت می‌کند و احتمال می‌دهد پیام دوم دستور لغو بوده باشد. چون برای شلیک تأیید دو نفر لازم است، هانتر امتناع می‌کند و رمزی قصد برکناری او را دارد. هانتر او را به‌دلیل نقض قانون دو نفره بازداشت می‌کند. افسر ارشد زیردریایی جانب هانتر را می‌گیرد و رمزی در کابین خود محبوس می‌شود.

زیردریایی روسی دوباره حمله می‌کند. آلاباما پیروز می‌شود اما بر اثر انفجار نزدیک، دچار آسیب شدید می‌گردد. سیستم پیشران از کار می‌افتد و آب وارد محفظه می‌شود. هانتر دستور آب‌بندی محفظه را می‌دهد و چند ملوان درون آن گیر می‌کنند، اما زیردریایی نجات می‌یابد و پیش از رسیدن به عمق لهیدگی موتور دوباره به کار می‌افتد.

افسران وفادار به رمزی شورش کرده و کنترل اتاق فرماندهی را بازمی‌گیرند. هانتر و گروهی دیگر محبوس می‌شوند. رمزی بدون انتظار برای تأیید رادیویی قصد ادامهٔ عملیات دارد. هانتر می‌گریزد و با یاری افسر تسلیحات در اتاق کنترل موشکی، شلیک را به تأخیر می‌اندازد. این کشمکش به رویارویی مسلحانه میان دو گروه می‌انجامد. با نزدیک‌شدن زمان ترمیم رادیو، دو طرف توافق می‌کنند تا ضرب‌الاجل بگذرد.

ارتباطات بازسازی شده و پیام کامل دوم آشکار می‌شود: دستور لغو شلیک به دلیل پایان یافتن شورش رادچنکو. رمزی فرماندهی را به هانتر می‌سپارد و به کابین خود بازمی‌گردد.

در نهایت، هر دو مرد در ایستگاه دریایی پرل هاربر در برابر دادگاه نظامی حاضر می‌شوند. دادگاه نتیجه می‌گیرد که هر دو هم درست عمل کرده‌اند و هم خطا داشته‌اند. تصمیم‌های هانتر قانونی و در راستای منافع ایالات متحده تلقی می‌شود، اما به‌طور غیررسمی هر دو برای ناتوانی در حل اختلاف توبیخ می‌شوند. با توصیهٔ شخصی رمزی، هانتر به فرماندهی زیردریایی خودش منصوب می‌شود و رمزی نیز با بازنشستگی زودهنگام و دریافت افتخارات کامل، وجههٔ خود را حفظ می‌کند. در پایان، دو نفر در فضایی دوستانه از هم جدا می‌شوند.

در پایان متن آمده‌است که از ژانویه ۱۹۹۶، تنها رئیس‌جمهور ایالات متحده اختیار شلیک موشک‌های هسته‌ای را دارد.

بازیگران

• دنزل واشینگتن
• جین هکمن
• مت کریون
• جرج دزوندزا
• ویگو مورتنسن
• جیمز گاندولفینی
• راکی کرول
• دنی نوچی
• لیلو برانکاتو
• ریکی شرودر
• استیو زان
• رایان فیلیپ
• مارک کریستوفر لارنس
• دنیل وان بارگن
• ترور سنت جان
• اریک بروسکوتر
• جیسون روباردز
• ونسا بل کالووی
• جیکوب بارگاس
• شان اوبراین
• کریس الیس
• اسکات گریمز
• مارسلو ددفورد

موسیقی متن

موسیقی متن این فیلم توسط هانس زیمر ساخته شد و در آن به‌طور سنگینی از سینتی‌سایزر با ترکیب ارکستر و موسیقی کرال استفاده شد و در سال ۱۹۹۶ یک «جایزه گرمی بهترین موسیقی متن برای رسانه بصری» (en) را برای تم اصلی آن کسب کرد. هری گرگسون-ویلیامز ارکستر آن را رهبری کرد.

هانس زیمر از موسیقی متن این فیلم به عنوان یکی از علاقه‌مندی‌های شخصیش یاد کرده‌است.

لیست قطعات
شماره	نام	مدت
۱.	«Mutiny»	۸:۵۷
۲.	«Alabama»	۲۳:۵۰
۳.	«Little Ducks»	۲:۰۳
۴.	«1SQ»	۱۸:۰۳
۵.	«Roll Tide / Hymn: Eternal Father, Strong to Save»	۷:۳۳
مجموع مدت:		۶۰:۲۶

جوایز

این فیلم نامزد سه جایزه اسکار در رشته‌های زیر شد:

• تدوین
• جایزه اسکار بهترین میکس صدا
• تدوین صدا

منابع

• مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Crimson Tide (film)». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۵ فوریه ۲۰۱۷.