جایزه ادبی من بوکر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
جایزه ادبی من بوکر
The Man Booker Prize 2015 logo.png
جوایز برای بهترین رمان جدید انگلیسی‌زبان چاپ بریتانیا
مکان گیلدهال، لندن، انگلستان
برگزارکننده من گروپ
اولین مراسم ۱۹۶۹
وبگاه www.themanbookerprize.com

جایزهٔ ادبی مَن بوکر (به انگلیسی: The Man Booker Prize)، که به نام جایزهٔ بوکر هم شناخته می‌شود، یکی از مهم‌ترین جوایز ادبی دنیاست که هر سال به بهترین رمان جدید انگلیسی‌زبان اعطا می‌شود. این جایزه تا سال ۲۰۱۴ تنها به نویسندگان کشورهای مشترک‌المنافع، انگلیسی‌ها و ایرلندی‌ها[۱] تعلق می‌گرفت؛ اما از سال ۲۰۱۴ تمام آثار نوشته‌شده به زبان انگلیسی حق شرکت در آن را پیدا کرده‌اند.[۲] نام برندهٔ این جایزه به‌طور وسیعی در مطبوعات آورده می‌شود و بنابراین بردن جایزهٔ بوکر تأثیر فراوانی در فروش کتاب می‌گذارد.[۳]

در سال ۲۰۰۵، جایزهٔ دیگری که هر نویسندهٔ زنده‌ای از هر جای دنیا واجد شرایط گرفتن آن است، با نام جایزه جهانی من بوکر معرفی شد.[۴][۵] نسخهٔ روسی این جایزه با نام جایزه بوکر روسی در سال ۱۹۹۲ آغاز شد.[۵]

روند انتخاب و اعطای جایزهٔ من بوکر[ویرایش]

روند انتخاب برنده جایزه با تشکیل یک کمیته مشورتی که شامل یک نویسنده، دو ناشر، یک نماینده ادبی، یک کتاب فروش، یک کتابدار و یک رئیس منصوب شد توسط بنیاد جایزه بوکر است، آغاز می‌شود. سپس کمیته مشورتی هیئت داوران که عضویت آن هر ساله تغییر می‌کند را انتخاب می‌کند. هرچند در موارد نادر ممکن است داور یک بار دیگر انتخاب شود. داوران از میان منتقدان برجسته ادبی، نویسندگان، دانشگاهیان و شخصیت‌های برجسته عمومی انتخاب می‌شوند. داورهای انتخاب شده بدون دخالت مدیران بنیاد جایزه بوکر و حامیان مالی کار می‌کنند.[۶]

معرفی کتاب[ویرایش]

هر ناشر می‌تواند تا دو عنوان کتاب جدید (چاپ همان سال) را به بنیاد بوکر معرفی کند. به علاوه، کتاب نویسندگانی که قبلاً جایزهٔ بوکر را گرفته‌اند یا در ۱۰ سال گذشته جزو فهرست نهایی آن بوده‌اند نیز بررسی می‌شود. ناشران می‌توانند تا پنج عنوان کتاب دیگر را برای بررسی ارائه کنند. داوران موظفند هشت تا دوازده عنوان از این کتاب‌ها را درخواست کنند تا در فهرست آثار مورد بررسی قرار گیرد. یک وجه تمایز بزرگ جایزهٔ بوکر با دیگر جوایز ادبی در این است که داوران همهٔ آثار معرفی شده را می‌خوانند. فهرست کتاب‌های معرفی شده اکیداً محرمانه است.

فهرست‌ها و جایزه[ویرایش]

داوران ابتدا یک فهرست اولیه، و سپس یک فهرست نهایی شامل شش عنوان کتاب را معرفی می‌کنند، برای عضویت در فهرست نهایی باید حداقل یکی از داوران از کتاب حمایت کند. نویسندگانی که کتابشان به فهرست نهایی راه پیدا کرده یک نسخهٔ جلد چرمی از کتابشان به همراه ۲٬۵۰۰ پوند پول دریافت می‌کنند.

با اجماع داوران جایزهٔ بوکر به یکی از عناوین فهرست نهایی تعلق می‌گیرد. ارزش نقدی این جایزه در حال حاضر ۵۰٬۰۰۰ پوند است. مبلغ جایزه در اصل ۲۱٬۰۰۰ پوند بود، و از سال ۲۰۰۲ با پشتیبانی گروه مَن به مقدار فعلی افزایش پیدا کرد.

فهرست برندگان جایزهٔ بوکر[ویرایش]

سال نویسنده نام اثر ژانر ملیت
۱۹۶۹ پی.اچ. نیوبی چیزی برای پاسخ دادن (به انگلیسی: Something to Answer For)[۷] رمان بریتانیا بریتانیایی
۱۹۷۰ برنیس روبنز عضو منتخب (به انگلیسی: The Elected Member)[۸] رمان بریتانیا بریتانیایی
۱۹۷۰ جیمز جی. فارل مشکل‌ها (به انگلیسی: Troubles)[۹] رمان بریتانیا بریتانیایی / جمهوری ایرلند ایرلندی
۱۹۷۱ وی. اس. نایپل در یک کشور آزاد (به انگلیسی: In a Free State)[۱۰] رمان ترینیداد و توباگو ترینیداد و توباگویی / بریتانیا بریتانیایی
۱۹۷۲ جان برگر جی (به انگلیسی: .G)[۱۱] رمان تجربی بریتانیا بریتانیایی
۱۹۷۳ جیمز جی. فارل محاصره کریشناپور (به انگلیسی: The Siege of Krishnapur)[۱۲] رمان بریتانیا بریتانیایی / جمهوری ایرلند ایرلندی
۱۹۷۴ نادین گوردیمر محافظه‌کار (به انگلیسی: The Conservationist)[۱۳] رمان آفریقای جنوبی آفریقای جنوبی
استنلی میدلتون تعطیلات (به انگلیسی: Holiday)[۱۳] رمان بریتانیا بریتانیایی
۱۹۷۵ روث پراور جابوالا گرما و غبار (به انگلیسی: Heat and Dust)[۱۴] رمان بریتانیا بریتانیایی / آلمان آلمانی
۱۹۷۶ دیوید استوری ساویل (به انگلیسی: Saville)[۱۵] رمان بریتانیا بریتانیایی
۱۹۷۷ پل اسکات اقامت (به انگلیسی: Staying On) رمان بریتانیا بریتانیایی
۱۹۷۸ آیریس مرداک دریا، دریا (به انگلیسی: The Sea, the Sea)[۱۶] داستان فلسفی جمهوری ایرلند ایرلندی / بریتانیا بریتانیایی
۱۹۷۹ پنلوپه فیتزجرالد دور از ساحل (به انگلیسی: Offshore)[۱۷] رمان بریتانیا بریتانیایی
۱۹۸۰ ویلیام گلدینگ مراسم عبور (به انگلیسی: Rites of Passage)[۱۸] رمان بریتانیا بریتانیایی
۱۹۸۱ سلمان رشدی بچه‌های نیمه‌شب (به انگلیسی: Midnight's Children)[۱۹] واقع‌گرایی جادویی بریتانیا بریتانیایی / هند هندی
۱۹۸۲ توماس کنیلی کشتی شیندلر (به انگلیسی: Schindler's Ark)[۲۰] رمان زندگی‌نامه‌ای استرالیا استرالیایی
۱۹۸۳ جان ماکسول کوتسی زندگی و زمانه مایکل کی (به انگلیسی: Life & Times of Michael K)[۲۱] رمان آفریقای جنوبی آفریقای جنوبی
۱۹۸۴ آنیتا بروکنر هتل دو لاک (به انگلیسی: Hotel du Lac)[۲۲] رمان بریتانیا بریتانیایی
۱۹۸۵ کری هولم مردمان استخوانی (به انگلیسی: The Bone People)[۲۳] داستان معمایی نیوزیلند نیوزیلند
۱۹۸۶ کینگزلی آمیس شیطان‌های قدیمی (به انگلیسی: The Old Devils)[۲۴] رمان کمدی بریتانیا بریتانیایی
۱۹۸۷ پنه‌لوپه لایولی ببر ماه (به انگلیسی: Moon Tiger)[۲۵] رمان بریتانیا بریتانیایی
۱۹۸۸ پیتر کری اسکار و لوسیندا (به انگلیسی: Oscar and Lucinda)[۲۶] رمان تاریخی بریتانیا بریتانیایی
۱۹۸۹ کازوئو ایشی‌گورو بازماندهٔ روز (به انگلیسی: The Remains of the Day)[۲۷] رمان تاریخی بریتانیا بریتانیایی / ژاپن ژاپنی
۱۹۹۰ A. S. Byatt مالکیت (به انگلیسی: Possession)[۲۸] رمان تاریخی بریتانیا بریتانیایی /
۱۹۹۱ بن اوکری جاده گمشده (به انگلیسی: The Famished Road)[۲۹] رمان نیجریه نیجریه‌ای
۱۹۹۲ مایکل اونداتیه بیمار انگلیسی (به انگلیسی: The English Patient)[۳۰] متافیزیک تاریخی سری‌لانکا سری لانکایی / کانادا کانادایی
بری آنس‌ورث گرسنگی مقدس (به انگلیسی: Sacred Hunger)[۳۰] رمان تاریخی بریتانیا بریتانیایی
۱۹۹۳ رادی دویل پدی کلارک (به انگلیسی: Paddy Clarke Ha Ha Ha)[۳۱] رمان جمهوری ایرلند ایرلندی
۱۹۹۴ جیمز کلمن چقدر دیر بود، چقدر دیر (به انگلیسی: How Late It Was, How Late)[۳۲] جریان سیال ذهن بریتانیا بریتانیایی
۱۹۹۵ پت بارکر جاده ارواح (به انگلیسی: The Ghost Road)[۳۳] رمان جنگ بریتانیا بریتانیایی
۱۹۹۶ گراهام سویفت آخرین سفارش‌ها (به انگلیسی: Last Orders)[۳۴] رمان بریتانیا بریتانیایی
۱۹۹۷ ارونداتی روی خدای چیزهای کوچک (به انگلیسی: The God of Small Things)[۳۵] رمان هند هندی
۱۹۹۸ ایان مک‌یوون آمستردام (به انگلیسی: Amsterdam)[۳۶] رمان بریتانیا بریتانیایی
۱۹۹۹ جان ماکسول کوتسی بدنامی (به انگلیسی: Disgrace)[۳۷] رمان آفریقای جنوبی آفریقای جنوبی
۲۰۰۰ مارگارت اتوود آدمکش کور (به انگلیسی: The Blind Assassin)[۳۸] رمان تاریخی کانادا کانادایی
۲۰۰۱ پیتر کری تاریخچه حقیقی دارودسته کلی (به انگلیسی: True History of the Kelly Gang)[۳۹] رمان تاریخی استرالیا استرالیایی
۲۰۰۲ یان مارتل زندگی پی (به انگلیسی: Life of Pi)[۴۰] ادبیات فانتزی کانادا کانادایی
۲۰۰۳ دی‌بی‌سی پیر ورنون خدای کوچک (به انگلیسی: Vernon God Little)[۴۱] کمدی سیاه استرالیا استرالیایی / مکزیکی
۲۰۰۴ الن هالینگهرست خط زیبایی (به انگلیسی: The Line of Beauty)[۴۲] رمان تاریخی بریتانیا بریتانیایی
۲۰۰۵ جان بنویل دریا (به انگلیسی: The Sea)[۴۳] رمان جمهوری ایرلند ایرلندی
۲۰۰۶ کیران دسای میراث سراب (به انگلیسی: The Inheritance of Loss)[۴۴] رمان هند هندی
۲۰۰۷ ان انرایت دور همی (به انگلیسی: The Gathering)[۴۵] رمان جمهوری ایرلند ایرلندی
۲۰۰۸ آراویند آدیگا ببر سفید (به انگلیسی: The White Tiger)[۴۶] رمان هند هندی / استرالیایی
۲۰۰۹ هیلاری منتل تالار گرگ‌ها (به انگلیسی: Wolf Hall)[۴۷] رمان تاریخی بریتانیا بریتانیایی
۲۰۱۰ هاوارد جاکوبسن مسئله فینکلر (به انگلیسی: The Finkler Question)[۴۸] رمان کمدی بریتانیا بریتانیایی
۲۰۱۱ جولیان بارنز درک یک پایان (به انگلیسی: The Sense of an Ending)[۴۹] رمان بریتانیا بریتانیایی
۲۰۱۲ هیلاری منتل اجساد را بیاورید (به انگلیسی: Bring Up the Bodies)[۵۰] رمان تاریخی بریتانیا بریتانیایی
۲۰۱۳ النور کاتن پرفروغ‌ها (به انگلیسی: The Luminaries)[۵۱] رمان تاریخی نیوزیلند نیوزیلندی
۲۰۱۴ ریچارد فلاناگان جاده باریک در عمق شمال (به انگلیسی: The Narrow Road to the Deep North)[۵۲] رمان تاریخی استرالیا استرالیایی
۲۰۱۵ مارلون جیمز تاریخچه هفت قتل (به انگلیسی: A Brief History of Seven Killings)[۵۳] رمان تاریخی جامائیکا جامائیکایی
۲۰۱۶ پل بیتی آدم‌فروش (به انگلیسی: The Sellout)[۵۴] رمان ترسناک ایالات متحده آمریکا آمریکایی
۲۰۱۷ جورج ساندرز لینکلن در باردو (به انگلیسی: Lincoln in the Bardo)[۵۵] رمان تاریخی ایالات متحده آمریکا آمریکایی
۲۰۱۸ آنا برنز مرد شیری (به انگلیسی: Milkman)[۵۶] رمان ایرلند شمالی ایرلندی

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. «ایرلندی‌ها هم «بوکر» ی شدند»(fa-IR)‎. به کوشش ایسنا. 2018-01-08. بازبینی‌شده در 2018-10-20. 
  2. «جایزهٔ بوکر جهانی شد»(fa-IR)‎. به کوشش ایسنا. 2013-09-20. بازبینی‌شده در 2018-10-20. 
  3. “The Man Booker effect | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-20. 
  4. «رئیس داوران جایزه بوکر بین‌الملل معرفی شد»(fa-IR)‎. به کوشش ایسنا. 2018-07-22. بازبینی‌شده در 2018-10-20. 
  5. ۵٫۰ ۵٫۱ «جایزه بوکر روسیه به کتابی دربارهٔ «رودکی» رسید»(fa-IR)‎. به کوشش ایسنا. 2013-12-05. بازبینی‌شده در 2018-10-20. 
  6. «Authors helping authors launch»(en-US)‎. به کوشش NovelRocket.com. 2007-07-31. بازبینی‌شده در 2018-10-21. 
  7. “The Man Booker Prize 1969 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  8. “The Man Booker Prize 1970 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  9. “The Man Booker Prize 1970 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  10. “The Man Booker Prize 1971 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  11. “The Man Booker Prize 1972 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  12. “The Man Booker Prize 1973 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  13. ۱۳٫۰ ۱۳٫۱ “The Man Booker Prize 1974 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  14. “The Man Booker Prize 1975 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  15. “The Man Booker Prize 1976 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  16. “The Man Booker Prize 1978 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  17. “The Man Booker Prize 1979 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  18. “The Man Booker Prize 1980 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  19. “The Man Booker Prize 1981 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  20. “The Man Booker Prize 1982 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  21. “The Man Booker Prize 1983 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  22. “The Man Booker Prize 1984 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  23. “The Man Booker Prize 1985 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  24. “The Man Booker Prize 1986 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  25. “The Man Booker Prize 1987 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  26. “The Man Booker Prize 1988 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  27. “The Man Booker Prize 1989 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  28. “The Man Booker Prize 1990 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  29. “The Man Booker Prize 1991 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  30. ۳۰٫۰ ۳۰٫۱ “The Man Booker Prize 1992 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  31. “The Man Booker Prize 1993 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  32. “The Man Booker Prize 1994 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  33. “The Man Booker Prize 1995 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  34. “The Man Booker Prize 1996 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  35. “The Man Booker Prize 1997 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  36. “The Man Booker Prize 1998 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  37. “The Man Booker Prize 1999 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  38. “The Man Booker Prize 2000 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  39. “The Man Booker Prize 2000 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  40. “The Man Booker Prize 2002 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  41. “The Man Booker Prize 2003 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  42. “The Man Booker Prize 2004 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  43. “The Man Booker Prize 2005 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  44. “The Man Booker Prize 2006 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  45. “The Man Booker Prize 2007 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  46. “The Man Booker Prize 2008 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  47. “The Man Booker Prize 2009 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  48. “The Man Booker Prize 2010 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  49. “The Man Booker Prize 2011 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  50. “The Man Booker Prize 2012 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  51. “The Man Booker Prize 2013 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  52. “The Man Booker Prize 2014 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  53. “The Man Booker Prize 2015 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  54. “The Man Booker Prize 2016 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  55. “The Man Booker Prize 2017 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 
  56. “2018 | The Man Booker Prizes”. themanbookerprize.com. Retrieved 2018-10-26. 

منابع[ویرایش]