تابع گویا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

در ریاضیات، تابع گویا به تابعی گفته می‌شود که آن را به صورت تابع چندجمله‌ای می‌توان نوشت. الزامی ندارد که ضرایب چندجمله‌ یا حتی مقادیری که تابعی به عنوان ورودی می‌گیرد، حتماً اعدادی گویا باشد.

تعاریف[ویرایش]

تابع تک متغیرهٔ گویاست اگر و فقط اگر بتوان آن را به شکل زیر نوشت:

که در آن، و توابعی چندجمله‌ای از هستند و چندجمله‌ای صفر نیست. دامنهٔ مجموعهٔ همهٔ نقاطی است که به اِزای آن‌ها مخرجِ مخالفِ صفر است.

تمامی توابع چندجمله‌ای توابعی گویا با هستند. توابعی که نمی‌توان آن‌ها را بدین شکل نمایش داد؛ مثلاً گویا نیستند.

عبارتی که به شکل است، عبارت گویا نامیده می‌شود. نیازی نیست که متغیر باشد.

معادلهٔ گویا به معادله‌ای گفته می‌شود که دو عبارت گویا با هم برابر قرار داده شده‌اند. این عبارات از همان قواعد حاکم بر کسرها تبعیت می‌کنند. این‌گونه معادلات را با روش دور در دور، نزدیک در نزدیک می‌توان حل کرد. از آن‌جایی که تقسیم بر صفر تعریف نشده‌است، لذا جواب‌هایی که باعث تقسیم بر صفر می‌شود، قابل قبول نیست.

دامنه[ویرایش]

ریشه‌های مخرج تعریف نمی‌شوند.

فرم کلی دامنه تابع گویا به صورت زیر است:

منابع[ویرایش]