بیمه اتومبیل

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

بیمه اتومبیل، (به انگلیسی: Vehicle insurance) (بیمه خودرو، بیمه ماشین یا بیمه وسیله نقلیه) بیمه خریداری شده برای اتومبیل، کامیون، موتورسیکلت و دیگر وسایل نقلیه جادهای است، که بطور کلی جبران‌کننده خسارت‌های ناشی از حوادث رانندگی وارد به اتومبیل و نیز سرنشینان آن و اشخاص ثالث می‌باشد. با توجه به شرایط خاص بیمه‌های خودرو، از نظر حقوقی، در مناطق مختلف، مقررات آن، متفاوت از یکدیگر تعریف می‌شود.

تاریخچه[ویرایش]

استفاده گسترده از اتومبیل در شهرها، پس از جنگ جهانی اول آغاز شد. با توجه به اینکه اتومبیل‌ها از هر وسیله نقلیه‌ای که تا آن زمان در مناطق مسکونی استفاده می‌شد، سریع‌تر و خطرناک‌تر بود، با این حال در هیچ کشوری، بیمه اتومبیل به صورت اجباری در نیامده بود و رانندگان و دارندگان خودرو، اغلب هزینه‌های قابل توجهی را در تصادفات متحمل می‌شدند.

طرح بیمه اجباری اتومبیل، برای اولین بار در بریتانیا به اجرا در آمد، که به موجب قانون ترافیک جاده‌ای ۱۹۳۰ کلیه صاحبان خودروها و رانندگان در جاده‌های عمومی، برای هرگونه تصادف، آسیب یا مرگ اشخاص ثالث، بیمه شدند. در سال ۱۹۳۹ آلمان نیز قانون مشابهی را به تصویب رساند.

سیاست‌های عمومی[ویرایش]

در بسیاری از حوزه‌های قضایی، بیمه خودرو یا هر وسیله نقلیه موتوری، قبل از استفاده در جاده‌های عمومی، اجباری است، همچنین در اغلب مناطق، بیمه‌های اتومبیل و راننده آن، مرتبط بهم بوده و با هم صادر می‌گردد، گرچه در قوانین مناطق مختلف، تا حد زیادی متفاوت است.[۱]

هم‌اکنون در چندین حوزه قضایی با طرح "pay-as-you-drive" بیمه خودرو و راننده، به صورت خودکار، از طریق مالیات بر بنزین پرداخت می‌شود. در این طرح شارژ بیمه، بر پایه کارکرد کیلومتر طی شده در هر خودرو انجام می‌پذیرد، که این امر به لحاظ نظری می‌تواند به افزایش بهره‌وری بینجامد.

بیمه اتومبیل در ایران[ویرایش]

بیمه‌های اتومبیل در ایران، به سه گروه تقسیم می‌شود:

  • بیمه شخص ثالث: جبران خسارت وارده به اشخاص ثالث، شامل خسارت‌های مالی و خسارت‌های جانی.
  • بیمه حوادث سرنشین: جبران خسارت وارده به سرنشینان اتومبیل مورد بیمه.
  • بیمه بدنه اتومبیل: جبران خسارات وارد به اتومبیل مورد بیمه.[۲]

بیمه شخص ثالث[ویرایش]

بیمه شخص ثالث همانگونه که از نام آن مشخص می‌گردد، خسارت‌های وارد به اشخاص ثالث را پوشش می‌دهد و چون با عنوان اتومبیل مطرح می‌شود، پس خسارت‌هایی که رانندگان اتومبیل به افراد ثالث و اموال آن‌ها وارد می‌نمایند، بیمه شخص ثالث اتومبیل نام دارد.

شخص ثالث به کلیه افرادی می‌گویند که در هنگام رانندگی ممکن است اتومبیل به آن‌ها برخورد نماید. طبق ماده ۱ قانون شخص ثالث همه کسانی که اقدام به رانندگی می‌نمایند ملزم به خرید بیمه شخص ثالث می‌باشند. در این نوع بیمه نامه ۲ نوع خسارت جبران می‌شود؛ خسارت‌های وارد به اموال افراد ثالث که خسارت مالی نامیده می‌شود و خسارت‌های وارد به جان افراد ثالث که خسارت جانی یا بدنی نامیده می‌شود و شامل فوت، نقص عضو و هزینه‌های پزشکی ناشی از حادثه با مورد بیمه می‌باشد.[۳]

بیمه حوادث سرنشین[ویرایش]

سرنشین شخصی است که در زمان حادثه داخل اتومبیل بیمه شده باشد، اعم از اینکه اتومبیل در حال حرکت باشد یا در حال توقف. سرنشین وسیله نقلیه به معنی عام شامل راننده، کمک راننده و مسافر وسیله نقلیه است.

این بیمه نامه به عنوان پوشش تکمیلی همراه بیمه نامه‌های شخص ثالث و مازاد ارائه می‌شود و به موجب آن، راننده و آن دسته از سرنشینان وسیله نقلیه بیمه شده که شخص ثالث محسوب نمی‌شوند و در اثر حوادث رانندگی مصدوم می‌شوند، می‌توانند از پوشش مذکور استفاده کنند.

براساس این بیمه نامه هزینه‌های پزشکی، غرامت فوت و نقص عضو سرنشینان وسیله نقلیه مشمول بیمه، تا سقف مشخص شده در بیمه نامه، در اثر حوادث قابل جبران است. همچنین چنانچه راننده وسیله نقلیه بیمه شده دراثر حادثه رانندگی محکوم به پرداخت دیه سرنشینان اتومبیل خود شود، ولی دیه متعلقه ایشان بیش از سقف تعهدات بیمه نامه شخص ثالث باشد، مابه التفاوت آن با رعایت سقف و شرایط مربوطه از محل پوشش حوادث سرنشین جبران می‌شود.

بیمه بدنه اتومبیل[ویرایش]

بیمه بدنه اتومبیل جبران‌کننده خسارات ناشی از حوادثی است که برای اتومبیل مورد بیمه اتفاق می‌افتد و بطور معمول و در بیمه نامه‌های عادی شامل سه خطر: حادثه، آتش‌سوزی و دزدی می‌باشد.[۴]

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. Wenzel T. (1995). Analysis of national pay-as-you-drive insurance systems and other variable driving charges. Lawrence Berkeley Lab. , CA.
  2. «بیمه اتومبیل». وب‌گاه راهنمای بیمه - bymeh.com، ۱۶/۹/۱۳۸۹. 
  3. «سوالات عمومی بیمه». دانشگاه علوم پزشکی زنجان. 
  4. وب‌گاه رسمی بیمه ایران. «بیمه اتومبیل». 

منابع[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]