پرش به محتوا

بپسی سیدوا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
بپسی سیدوا
بیپسی سدهوا
سیدوا در سال ۲۰۰۸
سیدوا در سال ۲۰۰۸
زاده۱۱ اوت ۱۹۳۸
کراچی، ایالت سند، هند بریتانیایی
درگذشته۲۵ دسامبر ۲۰۲۴ (۸۶ سال)
هیوستون، تگزاس، ایالات متحده آمریکا
پیشهنویسنده
ملیتپاکستانی[۱]
جوایز مهمستاره امتیاز (۱۹۹۱)
فرزند(ان)۵
خویشاوندانمیناچر بهانداره (برادر)
اسپنیار م. بهانداره (برادرزاده)

بپسی سیدوا (به اردو: بیپسی سدهوا؛ ۱۱ اوت ۱۹۳۸ – ۲۵ دسامبر ۲۰۲۴) رمان‌نویس پاکستانی بود که به زبان انگلیسی می‌نوشت و در ایالات متحده آمریکا زندگی می‌کرد. او از خانواده‌ای پارسی و زرتشتی بود و در لاهور بزرگ شد. سیدوا یکی از برجسته‌ترین رمان‌نویسان پاکستانی قرن بیستم به‌شمار می‌آید.

سیدوا بیشتر به خاطر همکاری با فیلمساز هندی‌کانادایی دیپا مهتا شناخته می‌شود. رمان ۱۹۹۱ او با عنوان آیس کندی من (که بعدها با نام کِرَکینگ ایندیا منتشر شد) مبنای فیلم زمین (فیلم ۱۹۹۸) ساخته مهتا در سال ۱۹۹۸ قرار گرفت. همچنین رمان ۲۰۰۶ او با عنوان Water: A Novel اساس فیلم آب (فیلم ۲۰۰۵) مهتا را تشکیل داد. سیدوا در ۲۵ دسامبر ۲۰۲۴ (۵ دی ۱۴۰۳) در هیوستون، تگزاس، درگذشت.

زبان مادری سیدوا گجراتی بود و اردو را نیز به خوبی می‌دانست، اما آثارش را به زبان انگلیسی می‌نوشت. شهر لاهور و رویدادهای تقسیم هند نقشی محوری در رمان‌های او داشتند و تجربه‌های دوران کودکی‌اش در این دوره به شکل‌دهی به نوشته‌هایش کمک کردند.

پیشینه و زندگی

[ویرایش]

سیدوا در خانواده‌ای پارسی زرتشتی به نام‌های پِشوتان و تَهمینه بهانداره در کراچی به دنیا آمد.[۲][۱] حدود سه ماه پس از تولدش، خانواده‌اش به لاهور در ایالت پنجاب کوچ کرد.[۲] در سن دو سالگی به فلج اطفال مبتلا شد که نیاز به جراحی‌های متعدد داشت و در سراسر زندگی‌اش تأثیر گذاشت.[۲][۳]

سیدوا رویدادهای دردناک تقسیم هند را از نزدیک تجربه کرد و این تجربه‌ها شکل‌دهنده نوشته‌هایش شدند. برای نمونه، چند ماه پیش از تقسیم، هنگامی که با باغبانشان راه می‌رفت، با گونی‌ای روبرو شدند که جسد یک جوان درون آن پنهان شده بود. این رویداد در رمان کِرَکینگ ایندیا و فیلم زمین (فیلم ۱۹۹۸) بازتاب یافته‌است.[۳][۴] سیدوا از این تجربه‌های شخصی به عنوان پس‌زمینه‌ای برای رمانش بهره گرفت و شخصیت اصلی «لِنی» را بر اساس آن‌ها آفرید.[۲]

سیدوا در سال ۱۹۵۷ مدرک کارشناسی خود را از کالج کنیرد برای زنان در لاهور دریافت کرد.[۱][۵] پس از فارغ‌التحصیلی، در سن ۱۹ سالگی ازدواج کرد و به بمبئی رفت. این تغییر محیط در ابتدا برایش دشوار بود، اما پس از آشنایی با جامعه زرتشتیان آن شهر، آسان‌تر شد.[۳] از این ازدواج یک دختر و یک پسر داشت، اما پس از پنج سال جدا شد و به لاهور بازگشت. پسرش در بمبئی نزد خانواده پدرش ماند و سیدوا به دلیل محدودیت‌های مرزی، سال‌ها نتوانست او را ببیند.[۴]

پس از آن، در لاهور با نوشیر که او نیز زرتشتی بود ازدواج کرد. از این ازدواج سه فرزند دیگر داشت و کار نویسندگی را آغاز کرد.[۱] یکی از فرزندانش، موهور سیدوا،[۶] در سال ۲۰۱۲ (۱۳۹۱) به عنوان نامزد نمایندگی مجلس ایالتی در آریزونا شرکت کرد.[۷]

سیدوا خود را «پنجابی‌پارسی» می‌خواند. زبان نخست او گجراتی، زبان دوم اردو و زبان سوم انگلیسی بود.[۸] او نوشتن و خواندن را بهتر به انگلیسی انجام می‌داد، اما گفتگو به گجراتی یا اردو برایش راحت‌تر بود و اغلب به صورت تحت‌اللفظی از گجراتی یا اردو به انگلیسی ترجمه می‌کرد.[۸]

درگذشت

[ویرایش]

بپسی سیدوا در ۲۵ دسامبر ۲۰۲۴ (۵ دی ۱۴۰۳) در هیوستون، تگزاس، در سن ۸۶ سالگی درگذشت.[۹][۱۰]

تدریس

[ویرایش]

سیدوا پس از شرکت در یک فلوشیپ در دانشگاه هاروارد، نخستین کار تدریس خود را در دانشگاه کلمبیا آغاز کرد.[۳] او به دانشجویان تحصیلات تکمیلی نویسندگی می‌آموخت و در ابتدا به دلیل بی‌تجربگی با مشکل روبرو بود و پیش از سخنرانی‌هایش دچار حمله عصبی می‌شد.[۳]

سیدوا پس از یک ترم تحصیلی دانشگاه کلمبیا را ترک کرد و به هیوستون نقل مکان کرد. در آنجا نخست در دانشگاه سنت توماس (تگزاس) تدریس کرد و سپس در مدرسه مطالعات ادامه‌دار دانشگاه رایس مشغول به کار شد.[۳] همچنین در دانشگاه هیوستون، کالج مونت هولیوک و دانشگاه برندایس نیز تدریس کرد.[۱]

جوایز

[ویرایش]
  • فلوشیپ بانتینگ در رادکلیف/هاروارد (۱۹۸۶)[۱]
  • پژوهشگر میهمان در مرکز بنیاد راکفلر، بلاجیو، ایتالیا (۱۹۹۱)[۱]
  • ستاره امتیاز (بالاترین افتخار ملی پاکستان در هنر، ۱۹۹۱)[۱۱][۱]
  • جایزه نویسندگی لیلا والاس-ریدرز دایجست (۱۹۹۴)[۱]
  • جایزه موندلو (جایزه موندلو برای نویسندگان خارجی) برای رمان «واتر» (۲۰۰۷)[۱][۱۲]
  • عضویت در تالار مشاهیر زرتشتیان (۲۰۰۰)[۱]

آثار

[ویرایش]

شهر لاهور، پاکستان، جایی که سیدوا در آن بزرگ شد، در کانون چهار رمان او قرار دارد:

  • Their Language of Love : منتشر شده توسط Readings Lahore (۲۰۱۳، پاکستان)
  • جنگل والا صاحب (ترجمه به اردو): منتشر شده توسط Readings Lahore (۲۰۱۲، پاکستان)[۱۳]
  • City of Sin and Splendour: Writings on Lahore (۲۰۰۶، ایالات متحده آمریکا)[۱]
  • Water: A Novel (۲۰۰۶، ایالات متحده و کانادا)[۱][۱۲]
  • Bapsi Sidhwa Omnibus (۲۰۰۱، پاکستان)
  • An American Brat (۱۹۹۳، ایالات متحده؛ ۱۹۹۵، هند)[۲][۱][۱۲]
  • Cracking India (۱۹۹۱، ایالات متحده؛ ۱۹۹۲، هند؛ نخستین انتشار با عنوان Ice Candy Man، ۱۹۸۸، انگلستان)[۲][۱][۱۲][۵]
  • The Bride (۱۹۸۲، انگلستان؛ ۱۹۸۳ و ۱۹۸۴، هند؛ با عنوان The Pakistani Bride، ۱۹۹۰ و ۲۰۰۸، ایالات متحده)[۱]
  • The Crow Eaters (۱۹۷۸، پاکستان؛ ۱۹۷۹ و ۱۹۸۱، هند؛ ۱۹۸۰، انگلستان؛ ۱۹۸۲، ایالات متحده)[۲][۱][۵][۱۳]

منابع

[ویرایش]
  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 Bio of Bapsi Sidhwa. بایگانی‌شده از اصلی در ۴ فوریه ۲۰۱۵. دریافت‌شده در ۳ نوامبر ۲۰۲۱.
  2. 1 2 3 4 5 6 7 "Bapsi Sidhwa profile". The Literary Encyclopedia website (به انگلیسی). ۱۸ ژوئیه ۲۰۰۲. Retrieved 3 November 2021.
  3. 1 2 3 4 5 6 Sidhwa, Bapsi interview by Melissa, Verne and Cao, Arthur. 28 June 2013. Houston Asian American Archives oral history interviews, MS 573, Woodson Research Center, Fondren Library, Rice University. https://digitalcollections.rice.edu/documents/detail/bapsi-sidhwa-oral-history-interview/333174
  4. 1 2 Sidhwa، Bapsi؛ Bhalla، Guneeta Singh (۷ آوریل ۲۰۱۳). Oral history with Bapsi Sidhwa, 2013 April 7. Berkeley (Calif.). دریافت‌شده در ۵ دسامبر ۲۰۲۴ به واسطهٔ Library Catalog (Blacklight).
  5. 1 2 3 Shashi Tharoor (۶ اکتبر ۱۹۹۱). «Life With Electric-aunt and Slavesister (A review of Bapsi Sidhwa's book)». The New York Times. دریافت‌شده در ۳ نوامبر ۲۰۲۱.
  6. Allen, Howard (۹ مه ۲۰۰۲). "Worldly Lessons". Tucson Weekly magazine (به انگلیسی). Retrieved 3 November 2021.
  7. «Meet Our Candidates: Mohur Sidhwa for State Representative, LD 9». Planned Parenthood Advocates of Arizona (به انگلیسی). ۱۱ ژوئیه ۲۰۱۲. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۴ ژوئیه ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۳ نوامبر ۲۰۲۱.
  8. 1 2 Jussawalla، Feroza F.؛ Dasenbrock، Reed Way (۱۹۹۲). Interviews with Writers of the Post-colonial World. انتشارات دانشگاهی میسیسیپی. ص. ۲۱۴. شابک ۹۷۸-۰-۸۷۸۰۵-۵۷۲-۲.
  9. Anwar Iqbal. «Renowned author Bapsi Sidhwa passes away at 86» (26 December 2024). Dawn. دریافت‌شده در ۳۰ ژوئن ۲۰۲۵.
  10. Shah Meer Baloch (۱۰ ژانویه ۲۰۲۵). «Bapsi Sidhwa obituary». The Guardian (به انگلیسی). دریافت‌شده در ۳۰ ژوئن ۲۰۲۵.
  11. «Sense of the City: Lahore». BBC News website. ۲۹ ژوئیه ۲۰۰۳. دریافت‌شده در ۳ نوامبر ۲۰۲۱.
  12. 1 2 3 4 «Bapsi Sidhwa wins Italy's Premio Mondello». Milkweed.org website. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۷ سپتامبر ۲۰۰۷. دریافت‌شده در ۳ نوامبر ۲۰۲۱. از پارامتر ناشناخته |فرمت تاریخ= صرف‌نظر شد (کمک)
  13. 1 2 Asif Farrukhi (۱۴ ژوئیه ۲۰۱۲). «Cover Story: Review of The Crow Eaters in Urdu (includes an interview with Bapsi Sidhwa)». Dawn (newspaper). دریافت‌شده در ۳ نوامبر ۲۰۲۱.

پیوند به بیرون

[ویرایش]