بنیاد دانش باز

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
دانش باز
Open Knowledge logo.png
نماد اصلی دانش باز
بنیان‌گذاری ۲۰ مه ۲۰۰۴ (۲۰۰۴-05-۲۰)
گونه سازمان ناسودبر
وضعیت حقوقی 05133759[۱]
هدف دانش باز به‌طور گسترده، شامل دسترسی آزاد، محتوای باز، علم باز و داده باز.
جایگاه کمبریج، انگلستان
گسترهٔ کاری بین‌المللی
کسان کلیدی Rufus Pollock
شعار غزل به آمار، ژن‌ها به دادهٔ جغرافیایی...

دانش باز یک سازمان ناسودبر است که دانش باز شامل محتوای باز و داده باز را ترویج می‌کند. این سازمان در ۲۴ می[۲] ۲۰۰۴ در کمبریج انگلستان تأسیس شد و تا آوریل ۲۰۱۴ بنیاد دانش باز (OKF) نام داشت. این سازمان تعریف دانش باز را منتشر کرد و چند پروژه از جمله CKAN، یک برنامهٔ پورتال که توسط دولت‌ها برای پروژه‌های داده‌بازشان استفاده می‌شود و سرویسی برای دیده‌بانی مخارج دولت به نام پول من کجا می‌رود، را آغاز کرد.[۳] به جز تولید ابزارهای فنی، سازمان در زمینهٔ صدور مجوز و دفاع از مسائل مرتبط با محتوای باز نیز فعالیت می‌کند. برای مثال از تهیهٔ مجوز پایگاه دادهٔ باز (ODbL) و تعریف دانش باز حمایت کرد.[۴]

اهداف[ویرایش]

Joris Pekel[۵] در حال ارائه در GLAM-WIKI ۲۰۱۳[۶]

اهداف دانش باز به شرح زیر است:[۱]

  • ترویج ایدهٔ دانش باز هم دربارهٔ چیستی و هم دربارهٔ چرایی آن.
  • برگزاری رویدادهای دانش باز از جمله OKCon.
  • کار کردن روی پروژه‌های دانش باز از جمله Open Economics و Open Shakespeare
  • تأمین زیرساخت و به‌طور بالقوه یک خانه برای پروژه‌ها، جوامع و منابع دانش باز. برای مثال سرویس KnowledgeForge و CKAN
  • فعالیت در انگلیس، اروپا و سطوح بین‌المللی روی مسائل دانش باز

این سازمان توسط دبیر هیئت مدیرهٔ کنونی آن، Rufus Pollock تأسیس شد.[۷][۸] شرکت بنیاد دانش باز به صورت قانونی در ۲۰ می ۲۰۰۴ ثبت شد.

افراد[ویرایش]

هیئت مدیره کنونی (۲۰۱۴) بنیاد دانش باز تشکیل شده از:

شورای سازمان شامل افرادی در زمینه‌های دسترسی آزاد، داده باز، محتوای باز، علم باز، مصورسازی داده و حقوق دیجیتال می‌باشد. ازجمله:

شبکه[ویرایش]

دانش باز نه شعبه رسمی و ۴۶ گروه در کشورهای مختلف دارد.

فعالیت‌ها[ویرایش]

بسیاری از پروژه‌های دانش باز ماهیت فنی دارند. برجسته‌ترین پروژهٔ سازمان به نام CKAN توسط بسیاری از دولت‌های جهان برای میزبانی از کاتالوگ‌های باز داده در اختیار کشورشان استفاده می‌شود.[۱۰]

این سازمان در راستای هدفش می‌خواهد از زیرساخت مورد نیاز برای پروژه‌های نیمه‌مستقل میزبانی کند تا آن‌ها توسعه پیدا کنند. ایدهٔ این روش برای سازمان‌دهی از سرویس مدیریت پروژه‌ای با نام KnowledgeForge که چارچوب KForge را ایجاد کرد و جزو اولین پروژه‌های سازمان بود، گرفته شد. KnowledgeForge به گروه‌های کاری بخشی این امکان را می‌دهد که برای مدیریت پروژه‌های دانش باز فضایی در اختیار داشته باشند. به‌طور گسترده‌تر زیرساخت پروژه هم شامل جنبه‌های فنی و هم چهره به چهره می‌شود. سازمان از چند هزار لیست پستی[۱۱] برای مکالمات مجازی و از آی‌آرسی برای ارتباطات بی‌درنگ افراد و میزبانی رویدادها، استفاده می‌کند.

دفاع[ویرایش]

OKF یک شریک بالفعل برای سازمان‌های فعال در حوزه‌های مشابه از جمله منابع باز آموزشی هست.[۱۲]

OKF برای رفع بعضی از ابهامات مرتبط با اصطلاح بازبودن تعریف دانش باز را تألیف کرد.[۱۳] همین کار را برای تعریف خدمات نرم‌افزاری باز هم انجام داد.[۱۴]

به جز فناوری، دانش باز در زمینهٔ دفاع از بازبودن ایفای نقش می‌کند. این شامل حمایت از تهیهٔ پیشنویس گزارش‌ها، تسهیل مشاوره[۱۵][۱۶] و تولید راهنماها می‌شود.[۱۷]

روفوس پالاک یکی از مؤسسین OKF و دبیر هیئت مدیره کنونی، هیئت شفافیت بخش عمومی دولت انگلیس را مورد عتاب قرار داده است.[۱۸]

فنی[ویرایش]

بنیاد به فناوری‌های متن‌باز علاقه زیادی دارد. پروژه‌های نرم‌افزاری آن روی گیت‌هاب میزبانی می‌شوند که از کنترل نسخه گیت استفاده می‌کند. فهرست بعضی از این پروژه‌ها در ادامه نوشته شده:[۱۹]

  • CKAN، ابزاری که امکان ذخیره‌سازی متاداده را فراهم می‌کند. این ابزار به دولت‌ها این امکان را می‌دهد که به سرعت و با هزینه کم کاتالوگ داده‌هایشان را ذخیره کنند.
  • Datahub، کاتالوگی که توسط جامعه تهیه شد و شامل مجموعه‌های مفید داده روی اینترنت می‌شود. بسته به نوع داده، (و شرایط استفاده از آن) Datahub امکان نگه‌داری یک کپی از داده یا میزبانی آن در یک دیتابیس و ارائه ابزارهایی برای مصورسازی ابتدایی آن را دارد.
  • کتاب‌شناسی باز، به عنوان تلاشی برای کاتالوگ کردن و ساخت ابزارهایی برای انتشار و کار کردن با منابع کتابشناختی با تأکید ویژه بر کارهایی که در مالکیت عمومی و محاسبه‌کننده‌های مالکیت عمومی قرار دارند ایجاد شد. مثال‌هایی از آن شامل Bibliographica، Public Domain Works، Open Shakespeare& Open Text Book و پروژه‌های مرور مالکیت عمومی می‌شود.
  • بنیاد دانش باز
  • اقتصادهای باز
  • انجمن‌های دانش باز
  • جنبش دسترسی اطلاعات
  • سامانه اطلاعات جغرافیایی باز
  • راهنمای انتخاب مجوز داده باز
  • کنفرانس سالانهٔ دانش باز (OKCon)
  • "Get the Data" — سایتی برای پرسش و پاسخ پیرامون چگونگی گرفتن مجموعه‌های داده.
  • POD - تولید داده باز

رویدادها[ویرایش]

بیشتر همکاری این بنیاد با بقیه سازمان‌های مرتبط از طریق رویدادهایی که میزبانی می‌کند [۲۰] صورت می‌گیرد. رویداد اصلی این سازمان، کنفرانس دانش باز (OKCon) هست که از سال ۲۰۰۷ به صورت سالانه برگزار می‌شود. بقیهٔ رویدادها در زمینه‌های مصورسازی داده و زیرساخت آزاد شبکه برگزار می‌شوند.

هر ساله دانش باز بزرگترین رویدادش را به صورت بین‌المللی تحت عنوان هک‌آتون بین‌المللی داده باز برگزار می‌کند.

اصول و فرصت‌های مطالعاتی پنتون (داده باز در علم)[ویرایش]

اصول پنتون (برای داده باز در علم) در سال ۲۰۱۰ توسط OKF توسعه زیادی پیدا کرد و در ۲۰۱۱ Jonathan Gray و Peter Murray-Rust موفق شدند از OSF برای دو کمک هزینه تحصیلی که در اختیار Sophie Kershaw و Ross Mounce بود، فاند دریافت کنند. در ۲۰۱۳ CCIA برای ۳ کمک هزینه تحصیلی برای Rosemarie Graves و Sam Moore و Peter Kraker اسپانسر OKF شد.

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ Open Knowledge Foundation. "About Us". Retrieved 27 April 2011. 
  2. "بنیاد دانش باز تأسیس شد". وبلاگ بنیاد دانش باز. Retrieved ۲۷ نوامبر ۲۰۱۴.  Check date values in: |access-date= (help)
  3. Doctorow, Cory. "Superb data-visualization of UK government spending". Boing Boing. Retrieved 27 April 2011. 
  4. Creative Commons. "CC Salon Berlin and openeverything focus – Feb. 26". Retrieved 27 April 2011. 
  5. GitHub Account Name jpekel (2011-06-17). "Joris Pekel | Extended Profiles | Open Knowledge Foundation". Okfn.org. Retrieved 2013-11-14. 
  6. "GLAM-WIKI 2013/Schedule - Wikimedia UK". Uk.wikimedia.org. Retrieved 2013-11-14. 
  7. Quilty-Harper, Conrad (July 2010). "The Government has unlocked the open data safe – now we must open it". London: The Telegraph. Retrieved 27 April 2011. 
  8. Naone, Erica (April 2011). "Bye-bye, Open Data?". Retrieved 27 April 2011. 
  9. "Michael Bauer: "Necessitem periodistes per posar les dades en context" - Vídeo - CCCB LAB". cccb.org. 3 June 2013. 
  10. data.gov.uk. "Project Info: Who is Involved with the project?". HM Government. These include the Comprehensive Knowledge Archive Network (CKAN): CKAN stores the catalogue behind data.gov.uk and a growing number of open data registries around the world. 
  11. Open Knowledge Foundation. "lists.okfn.org Mailing Lists". Retrieved 27 April 2011. 
  12. Open Educational Resources Commons. "About". Retrieved 27 April 2011. Strategic Development and Outreach Partners ... Open Knowledge Foundation 
  13. "Open Definition". Open Definition. 2011-06-17. Retrieved 2012-05-15. 
  14. "Open Software Service Definition Launched". Retrieved 2008-08-25. 
  15. Open Society Foundations (September 2010). "Public Feedback Solicited on Access to Information and Open Government Data". Retrieved 27 April 2011. Information Program grantee Access Info Europe, together with the Open Knowledge Foundation, are holding a public consultation on open government data and the right of access to information. 
  16. Electronic Frontier Foundation. "Digital Rights Management: A failure in the developed world, a danger to the developing world". Retrieved 27 April 2011. 
  17. Dietrich, Daniel. "Open Data Manual". 
  18. data.govt.uk. "New Public Sector Transparency Board and Public Data Transparency Principles". HM Government. Retrieved 27 April 2011. 
  19. "projects - The Open Knowledge Foundation". Retrieved 2008-02-14.  Open Knowledge Projects
  20. Holloway, Michael (March 2008). "PUBLIC SECTOR INFORMATION: OFFICIALLY BETTER WHEN SHARED". Digital Rights Group. Retrieved 27 April 2011. و اگر شما با محتوایی که دسترسی به آن، استفاده مجدد از آن یا انتشار آن آزاد است هیجان زده می‌شوید در اینصورت لطفاً در OKCon بعدی برای یک روز سمینار و کارگاه پیرامون قالب 'برنامه‌ها، ابزارها و خدمات' شرکت کنید. 

پیوند به بیرون[ویرایش]