پرش به محتوا

جی‌بی‌یو-۴۳/بی موئب

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از بمب جی‌بی‌یو-۴۳/بی)
سلاح عظیم انفجار هوایی جی‌بی‌یو-۴۳/بی
خاستگاهایالات متحده آمریکا
تاریخچه خدمت
خدمتاز ۲۰۰۳
استفاده‌شده توسطنیروی هوایی ایالات متحده آمریکا
جنگ‌هاجنگ در افغانستان
تاریخچه تولید
طراحآزمایشگاه تحقیقات نیروی هوایی (ایالات متحده آمریکا)
تاریخ طراحی۲۰۰۲
سازندهکارخانه مهمات ارتش مک آلستر
قیمت واحد۱۷۰٬۰۰۰ دلار
تاریخ تولید۲۰۰۳
تعداد ساخته‌شده۱۵
ویژگی‌ها
وزن۹٬۸۰۰ کیلوگرم (۲۱٬۶۰۰ پوند)
طول۹٫۱۸۸۵ متر (۳۰ فوت ۱٫۷۵ اینچ)
قطر۱۰۳ سانتیمتر (۴۰٫۵ اینچ)
خرجاچ-۶
وزن خرج۸٬۵۰۰ کیلوگرم (۱۸٬۷۰۰ پوند)
قدرت انفجارمعادل ۱۱ تن تی ان تی (۴۶ گیگا ژول)

سلاح عظیم انفجار هوایی جی‌بی‌یو-۴۳/بی (به انگلیسی: GBU-43/B Massive Ordnance Air Blast) معروف به مادر همهٔ بمب‌ها (مُوْئَب) (به انگلیسی: MOAB)، بمب قدرتمندی است که توسط ارتش آمریکا (بدست آلبرت ال. ویمورتس جونیور) ساخته شد و در سال ۲۰۰۳ آزمایش شد. در زمان ساخت، این بمب به عنوان قوی‌ترین بمب غیر هسته‌ای که تا به آن زمان ساخته شده‌بود، معروف شده‌بود.

به گفته لئون پانه‌تا، وزیر دفاع سابق ایالت متحده آمریکا، این بمب برای هدف قرار دادن تأسیسات غنی‌سازی در ایران طراحی شده بود.[۱]

مشخصات

ویدئو استفاده از بمب در آوریل ۲۰۱۷

این بمب ۹ متر طول و نزدیک به ۱۰ تن وزن دارد و هدفش را با سامانه موقعیت‌یاب جهانی (جی پی اس) پیدا می‌کند. برای افزایش قدرت انفجار این بمب، به آن پودر آلومینیوم اضافه کرده‌اند.[۲]

«مادر همه بمب‌ها» طوری طراحی شده که برای وارد کردن بیشترین فشار، قبل از برخورد با زمین منفجر شود تا به گفته طراحانش بیشترین ضربه را به زمین وارد کند. حدود ۸۲۰۰ کیلوگرم ماده منفجره مخصوص داخل این بمب، دایره‌ای به شعاع ۱۵۰ متر را منفجر می‌کند. دیوارهٔ آلومینیومی نازک این بمب مشخصا برای افزایش شعاع انفجار بمب طراحی شده است.[۲] این بمب سنگر شکن برای تخریب تونل‌ها و تأسیسات زیرزمینی طراحی شده و برای استفاده در جنگ عراق ساخته شده بود. این بمب نوعی بمب حرارتی است. این نوع بمب‌ها در دو مرحله منفجر می‌شوند. یک انفجار کوچک ابری از مواد منفجره ایجاد می‌کند که بعد انفجار این ابر، انفجاری عظیم و موجی با فشار خردکننده تولید می‌کند.

اثر مهم استفاده از «مادر همه بمب‌ها» ایجاد فشار روانی برای «دشمن» خوانده شده است، یعنی ایجاد وحشت با قدرت یک انفجار عظیم.

این نوع بمب‌ها بر اساس بمب‌هایی ساخته شده‌اند که برای صاف کردن تکه‌ای از جنگل یا پوشش گیاهی به منظور ایجاد یک فرودگاه اضطراری هلیکوپتر طراحی شده است.

بمب جی‌بی‌یو-۴۳/بی در موزه تسلیحات نیروی هوایی آمریکا

در حال حاضر سنگین‌ترین بمب غیر هسته‌ای ارتش آمریکا نفوذگر مهمات انبوه (Massive Ordnance Penetrator) یا MOP است و حدود ۱۴ تن وزن دارد.[۲]

نحوه پرتاب

نحوه پرتاب این بمب متفاوت است. به دلیل سنگینی و بزرگی، به جای بمب افکن، یک هواپیمای باربری ام‌سی-۱۳۰ آن را پرتاب می‌کند. بمب روی یک سکو یا پالت قرار می‌گیرد و با آزاد شدن یک چتر، از هواپیما بیرون کشیده می‌شود و بعد از جدا شدن، به سمت هدف شیرجه می‌زند. بمب موتور ندارد اما با استفاده از بالچه‌هایی مسیرش را به سمت هدف تنظیم می‌کند.[۲]

نخستین استفاده

در ۱۳ آوریل ۲۰۱۷، یک بمب مُوْئَب بر مجموعه‌ای از غارها در ولایت ننگرهار افغانستان که تحت کنترل شاخهٔ خراسان دولت اسلامی (ISKP) بود، فرود آمد.[۳][۴] این نخستین استفادهٔ عملیاتی از این بمب بود.[۵][۶][۷] دو روز بعد، سخنگوی ارتش افغانستان اعلام کرد که این حمله ۹۴ شبه‌نظامی شاخهٔ خراسان دولت اسلامی، از جمله چهار فرمانده، را کشته است و هیچ نشانه‌ای از تلفات غیرنظامیان وجود ندارد.[۸] بااین‌حال، عصمت‌الله شینواری، نمایندهٔ استان ننگرهار در پارلمان افغانستان، گفت که مردم محلی به او اطلاع داده‌اند که در این انفجار یک معلم و پسر خردسالش کشته شده‌اند.[۹][۱۰] مارک گارلاسکو، مقام پیشین ارتش آمریکا که در دولت جرج دابلیو. بوش خدمت کرده بود، گفت که ایالات متحده پیش‌تر از بمب مُوْئَب استفاده نکرده بود، زیرا نگران بود که این بمب به‌طور ناخواسته به غیرنظامیان آسیب برساند یا آن‌ها را بکشد.[۱۱] داعش اعلام کرد که هیچ‌یک از جنگجویانش کشته یا زخمی نشده‌اند.[۱۲]

ران پال، نماینده سابق کنگره آمریکا با محکومیت استفاده از مُوْئَب توسط آمریکا در ولایت ننگرهار، آن را بی‌فایده دانست. وی افزود: «ما می‌خواهیم ببینیم در آنجا (وُلسوالی اچین) چه رخ داده است، اما نیروهای آمریکایی به هیچ‌کس اجازه ورود به منطقه را نمی‌دهند.»[۱۳] پاپ فرانسیس، با ناراحتی از استفاده از نام مادر بر روی این بمب گفت که از نام مادر که زندگی بخش است نباید برای تسلیحات استفاده شود.[۱۴] عبدالستار خواصی (نماینده ولایت پروان در ولسی جرگه) اعلام کرد که دره مامند (منطقه‌ای که بمب به آنجا پرتاب شده)، پیش از حمله، تخلیه شده و هیچ داعشی در آن حضور نداشته است. وی افزود: «آمریکایی‌ها برای کشاندن پای روس‌ها در افغانستان (آزمایش پدر همه بمب‌ها، ساخته روسیه در افغانستان) و مبدل کردن کشور به سوریه دوم، دست به آزمایش بمب خود در کشورمان زده‌اند.»[۱۵]

در اکتبر ۲۰۲۶، چند مقام آمریکایی اعلام کردند ارتش ایالات متحده طرح‌های جدیدی تدوین کرده است که در صورت صدور دستور از سوی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، برای ازسرگیری عملیات رزمی در طول جنگ ایران، استفادهٔ احتمالی از مُوْئَب علیه زیرساخت‌های انرژی و تأسیسات هسته‌ای ایران را در بر می‌گیرد.[۱۶]

هزینه تولید

هزینه ساخت هر بمب جی‌بی‌یو-۴۳/بی، حدود ۱۶ میلیون دلار آمریکا برآورد می‌شود.[۲][۳]

مشابه روسی

روسیه هم بمب سنگین غیر هسته‌ای خود را ساخته و نامش را «پدر همه بمب‌ها» گذاشته است.[۲] پس از مادر همه بمب‌ها، روسیه «پدر همهٔ بمب‌ها» را آزمایش کرد که چهار بار نیرومندتر از MOAB است و وزن و اندازه کمتری دارد.

نگارخانه

جستارهای وابسته

منابع

  1. ↑ «Big US Bomb First Developed to Target Iran». فاننشال تریبون. آوریل ۱۶, ۲۰۱۷. دریافت‌شده در ۱۶ آوریل ۲۰۱۷.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  2. 1 2 3 4 5 6 «بمب عظیم غیرهسته‌ای آمریکا چقدر قدرت دارد؟». بی‌بی‌سی فارسی. ۲۷ فروردین ۱۳۹۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  3. 1 2 آمریکا با 'بزرگ‌ترین بمب غیراتمی' خود داعش را در افغانستان هدف گرفت، بی‌بی‌سی فارسی
  4. ↑ "Drone footage shows MOAB drop in Afghanistan". USA Today. 14 April 2017. Archived from the original on 14 April 2017. Retrieved 14 April 2017 – via YouTube.
  5. ↑ Cooper, Helene; Mashal, Mujib (April 13, 2017). "U.S. Drops 'Mother of All Bombs' on ISIS Caves in Afghanistan". The New York Times. Archived from the original on 14 April 2017. Retrieved 14 April 2017.
  6. ↑ "U.S. drops "mother of all bombs" in Afghanistan, marking weapon's first use". CBS News. 13 April 2017. Archived from the original on 13 April 2017. Retrieved 13 April 2017.
  7. ↑ Panzino, Charlsy (13 April 2017). "CENTCOM: US drops 'mother of all bombs' on ISIS in Afghanistan". Air Force Times. Retrieved 13 April 2017.
  8. ↑ "Afghan official: Death toll from massive US bomb rises to 94, including 4 ISIS commanders". Stars & Stripes. 15 April 2017. Archived from the original on 16 April 2017. Retrieved 15 April 2017.
  9. ↑ "U.S. Drops Its Biggest Non-Nuclear Bomb on Afghans, Already Traumatized by Decades of War". Democracy Now. 14 April 2017. Archived from the original on 18 April 2017. Retrieved 17 April 2017.
  10. ↑ Ackerman, Spencer; Rasmussen, Sune Engel (14 April 2017). "36 Isis militants killed in US 'mother of all bombs' attack, Afghan ministry says". The Guardian. Archived from the original on 18 April 2017. Retrieved 17 April 2017.
  11. ↑ Emmons, Alex (13 April 2017). "'Mother of All Bombs' Never Used Before Due to Civilian Casualty Concerns". The Intercept. Archived from the original on 13 April 2017. Retrieved 14 April 2017.
  12. ↑ "Afghanistan/US, M'other of all bombs'". Archived from the original on 2020-08-13.
  13. ↑ «پرتاب مادر بم‌ها بی‌فایده بود!». خبرگزاری آریانا نیوز.
  14. ↑ «Pope Francis angered by America's 'mother of all bombs' name» (به انگلیسی بریتانیا). BBC News. ۲۰۱۷-۰۵-۰۶. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۱-۰۳.{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  15. ↑ «هدف آمریکا از آزمایش بم در ننگرهار چیست؟». خبرگزاری افغان تلکس. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۴ اکتبر ۲۰۲۰. دریافت‌شده در ۳۰ مارس ۲۰۱۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  16. ↑ Cohen, Zachary; Britzky, Haley; Liptak, Kevin (2026-10-15). "Exclusive: US considering using 'mother of all bombs' against Iran, sources say" (in English). CNN. Retrieved 2026-10-17.
برگرفته از «https://fa.wikipedia.org/w/index.php?title=جی‌بی‌یو-۴۳/بی_موئب&oldid=44754494»