پرش به محتوا

بلشویسم

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

بلشویسم یا بلشویک‌گرایی (به انگلیسی: Bolshevism) (در ترجمهٔ تحت‌اللفظی به معنای اکثریت، اشاره به جناح اکثریت حزب کارگران سوسیال دموکراتیک روسیه) یک اصطلاح ایدئولوژیک و تاریخی است که برای توصیف آموزه‌های عقیدتی و سیاسی لنین و تفسیر مارکسیسم انقلابی در شرایط روسیه به کار گرفته شده بود.[۱] در فلسفه سیاسی بلشویسم مطابقت دارد با ماتریالیسم دیالکتیک. بلشویسم در واقع خواستار تشکیل یک حزب متمرکز، منسجم و منظم برای ایجاد انقلاب اجتماعی، با هدف سرنگونی نظام سرمایه‌داری، به دست گرفتن قدرت و ایجاد دیکتاتوری پرولتاریا است.

برنامه حزب کمونیست روسیه (بلشویک‌ها) که در هشتمین کنگره حزب (۱۹۱۹) تصویب شد.

پس از جنگ جهانی دوم، بلشویسم در متن درگیری شرق و غرب به عنوان یک پدیده سیاسی گم شد و این اصطلاح اهمیت خود را از دست داد.

این اصطلاح پس از مرگ لنین جایش را به مارکسیسم–لنینیسم داد و به عنوان ایدئولوژی اصلی حزب کمونیست اتحاد جماهیر شوروی استفاده می‌شد.

همچنین برتراند راسل فیلسوف انگلیسی در این باره کتابی به نام بلشویسم؛ از تئوری تا عمل نوشته است.

جستارهای وابسته

[ویرایش]

منابع

[ویرایش]
  1. Herder Lexikon Politik. Mit rund 2000 Stichwörtern sowie über 140 Graphiken und Tabellen, Sonderauflage für die Landeszentrale für politische Bildung NRW, Freiburg/Basel/Wien 1993, S. 157.