بخش عمارلو

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

مختصات: ۳۶°۴۱′۴۲″شمالی ۴۹°۴۸′۰۴″شرقی / ۳۶٫۶۹۵°شمالی ۴۹٫۸۰۱°شرقی / 36.695; 49.801

بخش عمارلو
سوسن چلچراغ
سوسن چلچراغ
اطلاعات کلی
کشور ایران
استانگیلان
شهرستانرودبار
نام محلیامارلو
نام‌های دیگرامارلو
نام‌های قدیمیفاراب
مردم
جمعیت۳۵۰۰۰نفر
جغرافیای طبیعی
مساحت۷۴۷٫۵ کیلومتر مربع
ارتفاع از سطح دریا۱۷۱۰ متر
آب‌وهوا
روزهای یخبندان سالانه۵۰
اطلاعات روستایی
ره‌آوردگردو، آلبالو، گیلاس، قیسی، آلوچه، انار، رب انار، زیتون، برنج، خشکبار، لبنیات، نان کماچ
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۱۳۲۶۲۹
وبگاه رسمیسایت بخش عمارلو

بخش عمارلو در استان گیلان، در نیمه خاوری شهرستان رودبار، جهت شمالی شهر لوشان، قراردارد. مرکز بخش عمارلو، شهرجیرنده، و این بخش دارای دو دهستان جیرنده و دهستان کلیشم است.

نام عمارلو[ویرایش]

نام عمارلو برگرفته از نام یکی از اقوام کرد کرمانج است که حدود ۳۰۰ سال پیش توسط نادرشاه افشار به منطقه برای دفاع از ایران در برابر قوای روسیه تزاری کوچانده شدند. ایشان نیز با ورود به منطقه نام آن را به عمارلو تغییر دادند.

تقسیمات کشوری[ویرایش]

بخش عَمارلو در شهرستان رودبار، استان گیلان، شمال ایران،[۱] جای دارد. این بخش از جمله چهار بخش شهرستان رودبار، با مرکزیت شهر جیرنده (جیریندیه) است.

شهر: جیرنده (جیریندیه)

پیشینه تقسیمات کشوری منطقه عمارلو[ویرایش]

بخش عمارلو درگذشته دهستان‌های پیرکوه، و خورگام را نیز در بر می‌گرفت؛ اما اکنون، دهستان پیرکوه به بخش دیلمان در شهرستان سیاهکل پیوند زده شده‌است و دهستان خورگام نیز با نام بخش خورگام از بخش عمارلو جدا شده‌است.

جغرافیای طبیعی[ویرایش]

ییلاق‌های عمارلو[ویرایش]

ییلاق‌های عمارلو با ارتفاعی بیش از ۲۲۰۰ متر از سطح آب‌های آزاد دارای آب و هوای کوهستانی می‌باشند. نکته قابل توجه دربارهٔ آب و هوای منطقه عمارلو به ویژه ییلاق‌های آن سبز و خرم ولی شرجی نبودن منطقه‌است که این منطقه و ییلاق‌هایش را در استان گیلان متمایز می‌کند.

استخر طبیعی،چشمه ی قُل قُله و زمین های خولشکوه،روستای خرمکوه،بخش عمارلو واقع است ییلاق های بخش عمارلو گل سوسن چلچراغ بومی دهکده توریستی داماش از ییلاق های بخش عمارلو استان گیلان است
داماش | دوسلان | دوسالدیه | خلشکوه | گلچالکی | گیاش | سنگه دیل | لاباربن | ویستان | شینه چاک | پوسرا | پلنگ‌کوه | یالس تپه | بیلیش | بربن | نفته‌چال | چنگش | چیچال | مقشر | استلی‌سرا | اربوناو | میانه‌سو |

کبوتر چاک، نواخان، نیاوک

جغرافیای گیاهی[ویرایش]

رویشگاه گیاهان ارتفاعات و جنگلی زیر می‌باشد:

سوسن چلچراغسرومهر سلیمانبابونهگل گاوزبانازگیلآلوی وحشیبنهراش شرقی

باغ داری فراورده‌های باغی عمارلو، این میوه‌ها را در بر می‌گیرد:

انار - در روستای انبوهگردوفندقسیبگلابیازگیلزیتونآلبالوزغال اختهزردآلوبهانگورانجیر

جغرافیای جانوری[ویرایش]

گراز، موش خرما و سنجاب و روباه از پستانداران غالب منطقه شمرده می‌شوند. خزندگان غالب نیز مارهای سمی می‌باشند. پرندگانی همانند کبک، قمری، تیهو، بلدرچین و شانه بسر در لابلای درختان و بوته‌ها به فراوانی دیده می‌شوند.

دامپروری مردم عمارلو در کنار باغ‌داری به دام‌داری نیز می‌پردازند:

ورزا • • گاوگوسفندبز

پرورش پرندگان اهلی نیز معمولاً در حیاط هر خانه‌ای رایج است:

مرغخروسغازاردک

پرورش زنبور عسل نیز سالیان زیادی است که در باغ‌ها انجام می‌شود.

جغرافیای مذهبی[ویرایش]

در تاریخ بومی، آئین‌های مهری، زیدی، اسماعیلی و جعفری در این سرزمین پیروانی داشته‌اند:

آئین مهری[ویرایش]

پیش از ورود اسلام به ایران و حتی مدت‌ها پس از ورود آن کیش مهرپرستی داشته‌اند که آثاری همچون جام زرین عمارلو و بناهایی با نام کوله‌سر گواه این موضوع است.

آئین زیدی[ویرایش]

سپس، مذهب زیدیه در این منطقه گسترش یافت.

آئین اسماعیلی[ویرایش]

زمانی نیز، قلعه‌های آن از جمله پایگاه‌های اسماعیلیه بوده‌است.

آئین جعفری[ویرایش]

اما، امروزه همه ایشان شیعه جعفری می‌باشند؛ آرامگاه‌های فرزندان و نوادگان امامان شیعه، در این منطقه، به فراوانی به چشم می‌خورند.

جغرافیای تاریخی[ویرایش]

وسیع‌ترین گستره عمارلو، در اواخر افشاریان و اوائل زندیان، بوده‌است. سرزمین عمارلو در این زمان، تا کرانه‌های دریای قزوین کشیده شده بود و منطقه تنکابن و طارم را نیز در بر می‌گرفت.


غار زیبای ولی یا غارولی در روستای گورد آثار تاریخی بخش عمارلو محوطه قلاکوتی خرم کوه
تپه‌های تاریخی سرخ کولان | غار ولی گورد | قلعه و محوطه کلاس کمر | قلعه و پای قلعه کلیشم | تپه شماره یک کرماک بالا | تپه میانکولان پارودبار | تپه کرماک پائین | قلعه چیمارود | محوطه اردوشرقی (سنگر) | محوطه خرچاک | محوطه دوبرادران نورده | محوطه رستم خانی کش | محوطه سرکلاه سنگ | محوطه سلاچان پارودبار | محوطه سیاه ریز | محوطه سیاه پس | محوطه شمشا دیوار | محوطه شیلانیک‌پشته اسکابن | محوطه قلاکوتی خرم کوه | محوطه کوره دشت ویه | محوطه گرد کول دوم | پناهگاه‌های صخره‌ای ذکابر | گورستان شماره ۲ کرماک بالا |

جغرافیای انسانی بخش عمارلو[ویرایش]

جمعیت[ویرایش]

بنابر سرشماری مرکز آمار ایران، جمعیت بخش عمارلوی شهرستان رودبار در سال ۱۳۸۵ برابر با ۸۳۲۲ نفر بوده‌است.[۲]

زبان‌های بخش عمارلو[ویرایش]

سه زبان در روستاهای عمارلو وجود دارد: تاتی ، کردی کرمانجی و کردی لکی

تاتی[ویرایش]

نوده (رودبار)کرماک بالاپاکدهپارودبارمعدن سنگرودداماش جیرندهگووردیکنمآیینه دهبیورزیناسکابنانبوهخرمکوهکلیشملایهناوهنواخان لایهنواخان ناوهویهشهر جیریندیه • ناش • لیاول علیا

کرمانجی[ویرایش]

سنگروددگاسرگردلاتپشتکلادوسالدهگپلسیبونگرده ویشه • ناش چلوانسرا

لکی[ویرایش]

دشترززردکشزکابرکره رود

نام داران عمارلو[ویرایش]

امامزاده‌های عمارلو[ویرایش]

خوراک عمارلو[ویرایش]

خوراک منطقه برگرفته از سنت‌ها و فراورده‌های بومی است:

فراورده‌های شیری[ویرایش]

پنیر مزگتیپنیر پوستیپنیر عمارلوماست چکیدهسرشیر

فراورده‌های گیاهی[ویرایش]

روغن زیتونرب انارمرباگردوفندقگندمعدسارموتلوبیا

نان[ویرایش]

نان شیرینان تخم مرغینان گردوتاوه درانگننان گورتنان پنجاکشکلانه

خوراک گوشتی[ویرایش]

کبابشامی رودباری - همراه انار سرخ کرده • چلو گوشت

خوراک گیاهی[ویرایش]

زیتون پروردهمیرزا قاسمی

خورش[ویرایش]

مسما - آمیخته فسنجان و سبزی محلی • قیمه

دسترسی[ویرایش]

  • راه بره سر-داماش
  • راه لوشان-جیرنده
  • راه جیرنده-کلیشم
  • راه جیرنده-داماش
  • راه داماش-دوسلان
  • راه دوسلان-گلچالکی
  • راه خرمکوه-بره سر
  • راه بره سر- پشتکلاه
  • راه نوده ناش -دیلمان
  • راه ناش - داماش

نگارخانه[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: ۱۳۸۳ خ.
  2. «نتایج سرشماری ایران در سال ۱۳۸۵». درگاه ملی آمار. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۱ آبان ۱۳۹۲.
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ دیلمستان: تصاویری از مناطق زیارتی بخش عمارلو رودبار

منابع[ویرایش]

  • (تاریخ گیلان) نوشته رابینو، انتشارات بنیاد فرهنگ ایران.

کتاب‌شناسی[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

https://web.archive.org/web/20150512152053/http://ammarlou.ir/

http://www.ariapedia.com/1390/شاهین-صمدی/[پیوند مرده]