شبکه ملی اطلاعات

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از اینترنت ملی ایران)
پرش به: ناوبری، جستجو

شبکه ملی اطلاعات،[۱]" معروف به اینترانت ملی ایران نام پروژه‌ای برای توسعه شبکه زیرساخت امن و پایدار ملی در ایران است. طبق تعریف مصوب در تبصره ۲ ماده ۴۶ قانون برنامه پنجم توسعه و مصوبه شورای عالی فضای مجازی «شبکه ملی اطلاعات کشور، شبکه‌ای مبتنی بر قرارداد اینترنت (IP) به همراه سوئیچها و مسیریابها و مراکز داده‌ای است به صورتی که درخواستهای دسترسی داخلی و أخذ اطلاعاتی که در مراکز داده داخلی نگهداری می‌شوند به هیچ‌وجه از طریق خارج کشور مسیریابی نشود و امکان ایجاد شبکه‌های اینترانت و خصوصی و امن داخلی در آن فراهم شود.» طبق قانون برنامه بنا بر آن بوده است که این شبکه تا پایان این برنامه، سال ۱۳۹۵، کامل گردد. "[۱][۲]

تعریف و الزامات قانونی شبکه ملی اطلاعات

طبق تعریف مصوب در تبصره ۲ ماده ۴۶ قانون برنامه پنجم توسعه «شبکه ملی اطلاعات کشور، شبکه‌ای مبتنی بر قرارداد اینترنت (IP) به همراه سوئیچها و مسیریابها و مراکز داده‌ای است به صورتی که درخواستهای دسترسی داخلی و أخذ اطلاعاتی که در مراکز داده داخلی نگهداری می‌شوند به هیچ‌وجه از طریق خارج کشور مسیریابی نشود و امکان ایجاد شبکه‌های اینترانت و خصوصی و امن داخلی در آن فراهم شود.» طبق قانون برنامه بنا بر آن بوده است که این شبکه تا پایان این برنامه، سال ۱۳۹۵، کامل گردد. "[۱]

به دنبال برگزاری جلسه پانزدهم شورای عالی فضای مجازی در تاریخ ۱۳۹۲/۱۰/۰۳ این تعریف از شبکه ملی اطلاعات از سوی این شورا از غالب برنامه توسعه‌ای حالت دائمی پیدا کرد و در ادامه، مصوبه شورای عالی الزامات حاکم بر تحقق شبکه ملی اطلاعات به عنوان زیر ساخت ارتباط فضای مجازی کشور به شرح زیر اعلام شد:

شبکه‌ای متشکل از زیرساخت‌های ارتباطی با مدیریت مستقل کاملاً داخلی.

شبکه‌ای کاملاً مستقل و حفاظت شده نسبت به دیگر شبکه‌ها (از جمله اینترنت) با امکان تعامل مدیریت شده با آنها.

شبکه‌ای با امکان عرضه انواع محتوا وخدمات ارتباطی سراسری برای آحاد مردم با تضمین کیفیت از جمله قابلیت تحرک.

شبکه‌ای با قابلیت عرضه انواع خدمات امن اعم از رمزنگاری و امضای دیجیتالی به کلیه کاربران.

شبکه‌ای با قابلیت برقراری ارتباطات امن و پایدار میان دستگاه‌ها و مراکز حیاتی کشور.

شبکه‌ای پرظرفیت، پهن باند و با تعرفه رقابتی شامل مراکز داده و میزبانی داخلی.[۳]

چنانچه مشاهده می‌شود مفهوم استقلال و حفاظت نسبت به سایر شبکه‌ها در عین تعامل مدیریت شده با آنها در کنار پروتکل اینترنت با تعریف سامانه خودگردان مشابه است اما تا کنون مختصات شبکه خودگردان و شماره آن و ارتباطات میان سایرشبکه‌های خودگردان موجود در کشور با شبکه ملی اطلاعات از سوی وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات روشن نشده است گرچه وزارت ارتباطات مدعی پیاده‌سازی و تکمیل شبکه ملی اطلاعات است. همانطوربرای تحقق مفهوم شبکه ملی اطلاعات، ایران باید خادم نام دامنه، خادم نام دامنه ملی و مراکز تبادل ترافیک اینترنتی در خاک خود داشته باشد. این شبکه کمک می‌کند ایران بتواند استقلال و اتصال داخلی خود را در مواقع آسیب دیدگی کابل‌های بین‌المللی حفظ کند[۴] رضا تقی‌پور (وزیر وقت ارتباطات و فناوری اطلاعات) در اینباره افزوده است که اینترنت در کنار شبکهٔ ملی به همان شکلی که وجود داشته همچنان باقی خواهد ماند و با اجرای این طرح امکان پیاده‌سازی تلویزیون اینترنتی، ویدئو درخواستی، آموزش از راه دور، دورکاری، سلامت الکترونیکی و تجارت الکترونیکی به وجود خواهد آمد. از مهمترین ویژگی‌های این شبکه، پهنای باند آن (تا دو مگابیت بر ثانیه) بیان شده است. دولت ایران یکی از اهداف مهم این پروژه را ایجاد امنیت و مصون ماندن از حملات اینترنتی و مقابله با آمریکا در جنگ نرم بیان کرده است. سرعت بالاتر و هزینه انتقال ترافیک پایین‌تر شبکه ملی اطلاعات نسبت به اینترنت جهانی موجب می‌شود شرکت‌های خارجی مایل به حضور در بازار فناوری اطلاعات کشور پیاده کننده شبکه ملی اطلاعات برای بهبود خدمات خود به سرمایه‌گذاری در حوزه فناوری اطلاعات آن کشور تشویق شوند.[۵]

شبکه ملی اطلاعات در کشورهای دیگر

عنوان «زیرساخت ملی اطلاعات» ((National Information Infrastructure (NII) یا بزرگراه اطلاعاتی نخستین بار در سال 1991 در ایالات متحده آمریکا در «قانون پردازش با کارایی بالا» (High Performance Computing Act of 1991 (HPCA)) موسوم به «لایحه گور» توسط ال گور سناتور وقت آمریکا، طرح شد. هدف این طرح «تضمین استمرار رهبری ایالات متحده در پردازش با کیفیت بالا» بوده است.[۶] طبق تعریف مصوب «زیرساخت ملی اطلاعات(NII): تاری پیشنهاد شده، پیشرفته و بدون رخنه از شبکه‌های ارتباطی عمومی و خصوصی، خدمات تعاملی، نرم‌افزارها و سخت‌افزارها، رایانه‌ها، پایگاه‌های داده و لوازم الکترونیکی مصرفی (consumer electronics) سازگار (interoperable) برای قرار دادن حجم وسیعی از اطلاعات اثرانگشتان(fingertips) کاربران. توجه: NII چیزی بیش از صرف ادوات فیزیکی (بیش از دوربین‌ها، اسکنرها، کی بردها، تلفن‌ها، ماشین‌های فکس، رایانه‌ها، سوییچ‌ها، دیسک‌های فشرده، نوارهای دیداری و شنیداری، کابل، سیم، ماهواره‌ها، خطوط انتقال فیبر نوری، شبکه‌های مایکروویو، سوویچ‌ها، تلویزیون‌ها و پرینترها) است که برای انتقال، نگهداری، پردازشو نمایش صدا، داده‌ها و تصاویر به کار می‌رود. این شبکه شامل گستره وسیعی از کارکردهای تعاملی، خدمات متناسب با کاربر و پایگاه‌های داده چند رسانه‌ای است که به طریقه‌ای خنثی نسبت به فناوری به هم متصل شده، به طوری که ترجیحی برای هیچ صنعتی نسبت به دیگری ایجاد نکند. معادل بزرگراه اطلاعاتی.»[۷]

مشابه این پروژه در بسیاری کشورهااجرا شده است. به طور نمونه کره جنوبی که رتبه اول سرعت اینترنت جهان را در اختیار دارد در دهه ۱۹۹۰ پروژه شبکه ملی پرسرعت را اجرا کرد.[۸] گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی ایران در زمینه توسعه رایانش ابری در قوانین توسعه‌ای کشورهای چین، کره جنوبی و انگلستان نشان داد هر سه کشور مدل مشابه شبکه ملی اطلاعات را در خاک خود پیاده‌سازی کرده‌اند و بنابراین برای ایجاد دولت الکترونیکی بر بستر رایانش ابری تحقق شبکه ملی اطلاعات یک جزء اساسی است.[۵]

گرچه این سه کشور پیش از افشاگری‌های اسنودن به برنامه‌ریزی برای ایجاد شبکه‌های ملی اطلاعات در خاک خود اقدام کرده بوده‌اند اما بسیاری کشورها پس از افشاگری‌های اسنودن به دنبال تحقق مفهوم شبکه ملی اطلاعات در خاک خود هستند. به طور نمونه گاردین در تاریخ اول نوامبر ۲۰۱۳ اعلام کرد، بدنبال افشاگری‌های ادوارد اسنودن در زمینه جاسوسی سازمانهای اطلاعاتی آمریکا و انگلیس از اطلاعات صنعتی و نقض حریم خصوصی شهروندان کشورهای دیگر، تفکیک ترافیک داخلی از ترافیک خارجی در دستور کار بسیاری از کشورهای دنیا قرار گرفته است. به عبارت دیگر کشورهایی همچون آلمان و برزیل به دنبال آن هستند که تدابیری اتخاذ کنند که داده‌هایی که مبداء و مقصدشان خود این کشورهاست از داخل خود این کشورها عبور کند تا از مبادی و محل‌هایی که سازمان اطلاعات آمریکا در آنها به جاسوسی می‌پردازند.[۹]

از این نظر شبکه ملی اطلاعات تنها یکی از پروژه‌های حفاظت از منافع ملی کشورها در فضای اینترنت است.[۹] بدین ترتیب قدرت‌های بزرگ جهان به دنبال جدا کردن مسیر ترافیک داده‌های خود از خاک آمریکا هستند. به طور نمونه صدر اعظم آلمان گفته است که در دیدار خود با رئیس جمهور فرانسه پیشنهاد ساخت شبکه ارتباطی اختصاصی اروپایی را برای جلوگیری از جاسوسی آمریکا مورد بحث قرار می‌دهد. به گفته آنگلا مرکل با ایجاد این شبکه، ایمیل‌ها و سایر اطلاعات اروپا از مسیر آمریکا عبور نخواهد کرد.[۱۰]"

پیشینه

نخستین بار در ایران، موضوع شبکه ملی، تحت عنوان اینترنت ملی توسط عبدالمجید ریاضی، معاون وقت فناوری اطلاعات وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات، در سال 1384 مطرح شد. وی در توجیه این طرح، شبکه جهانی اینترنت را پرهزینه و غیرقابل اعتماد دانست. به طوری که در صورت قطع شدن آن، نه تنها ارتباطات اینترنتی خارجی، بلکه شبکه داخلی نیز قطع می‌شود. هدف اینترنت ملی آن بود که با ایجاد شبکه‌ای یکپارچه و ایمن، ارتباطات داخلی از ارتباطات جهانی اینترنت استقلال یافته و به صورت داخلی جابه‌جا شود و به خارج از کشور منتقل نگردد. بدین ترتیب ضمن صرفه جویی در هزینه‌ها، سرعت ارتباطات داخلی افزایش یابد و خدماتی نظیر دولت الکترونیک بر روی آن ارائه گردد. اعتبارات مورد نیاز برای پیاده‌سازی شبکهٔ اینترنت ملی حدود یک میلیارد دلار معادل حدود 900 میلیارد تومان، در سال 1384 پیش بینی شده بود، که با توجه به فراهم بودن زیرساخت فیبر نوری، عمده این هزینه به طراحی شبکه، تأمین تجهیزات و طراحی نرم‌افزاری مربوط می‌شد. ریاضی وعده داد که در صورت تأمین اعتبار طی سه سال شبکه راه اندازی شود.[۱۱]

در اسفند سال 1384، بر اساس تصمیم هیئت دولت مقرر شد اینترنت ملی طی 3 سال به بهره‌برداری برسد و طراحی‌های کلی شبکه نیز انجام شود. در سال 1385 اجرای پروژه اینترنت ملی به مرکز تحقیقات مخابرات واگذار شد. در سال 1386 نیز همین موضوع تکرار شد و این بار برنامه‌های عملیاتی راه اندازی و بهره‌برداری اینترنت ملی در سالهای 86 تا 88 در هیئت وزیران تصویب شد.[۱۲] به هر حال، توسعه شبکه ملی اطلاعات طی دولت نهم پیشرفتی نداشت و در مرحله فاز مطالعاتی باقی ماند.

با توجه به الزامات سند چشم‌انداز بیست ساله در سال 1389 موضوع شبکه ملی اینترنت با نام جدید «شبکه ملی اطلاعات» در ماده 46 برنامه پنجم توسعه مطرح شد و در تبصره دوم این ماده تعریف شد.[۱۳]

پرسش‌های متداول در زمینه شبکه ملی اطلاعات

۱- آیا با راه‌اندازی شبکه ملی اطلاعات ارتباط اینترنتی من قطع می‌شود؟

خیر، در این ساختار دسترسی کاربران به کلیه سایت‌های داخل کشور با سرعت بالاتر و قیمت ارزان‌تر برقرار شده و دسترسی به وب سایت‌های خارج از کشور نیز بهبود می‌یابد.

۲- راه‌اندازی شبکه ملی اطلاعات چه محدودیت‌هایی برای کاربران ایجاد می‌کند؟

این شبکه محدودیتی برای دسترسی کاربران به اینترنت و خدمات مبتنی بر وب ایجاد نمی‌کند.

۳- برای استفاده از شبکه ملی اطلاعات آیا باید به شرکت‌های اینترنتی مراجعه کنم؟

در صورتی که در حال حاضر از خدمات شرکت‌های اینترنتی استفاده می‌نمایید نیازی به مراجعه به این شرکتها ندارید و اتصال شما بصورت خودکار در شبکه ملی اطلاعات برقرار است و بطور همزمان از اینترنت نیز بهره‌مند هستید.

۴- برای استفاده از شبکه ملی اطلاعات آیا باید هزینه اشتراک جداگانه‌ای همچون استفاده از اینترنت پرداخت شود؟

خیر هزینه جداگانه‌ای برای اشتراک اتصال به شبکه ملی اطلاعات دریافت نخواهد شد و تنها هزینه دریافت و دسترسی به خدمات از سوی ارایه‌دهنده سرویس پیش‌بینی شده است.

۵- برای استفاده از شبکه ملی اطلاعات آیا به تجهیزات خاص همچون مودم، تلفن، سیم و ... نیاز است؟

از تمام امکانات موجود اتصال به اینترنت مانند ADSL، وای‌مکس، GPRS، نسل سوم شبکه تلفن همراه و غیره می‌توان برای اتصال به شبکه ملی اطلاعات استفاده کرد. همچنین برای بهره‌مندی از برخی خدمات چندرسانه‌ای مانند تلویزیون پروتکل اینترنت و IPMedia نیاز به استفاده از تجهیزات اضافی است که ارایه دهندگان این خدمات برای مشترکان خود تأمین خواهند کرد.

۶- آیا می‌توانم از این شبکه استفاده نکنم؟

شبکه ملی اطلاعات زیرساخت ملی دسترسی به کلیه خدمات و اطلاعات تحت شبکه در کشور است که برای دسترسی به اینترنت نیز کاربران از این زیرساخت استفاده می‌کنند. به عبارت دیگر شبکه ملی اطلاعات بستر دسترسی در سراسر کشور است که از جمله خدمات آن اینترنت تعریف شده است.

۷- شبکه ملی اطلاعات تا چه میزان سرعت دسترسی به سایت‌های خارجی و داخلی را افزایش می‌دهد؟

وابسته به فناوری دسترسی مورد استفاده کاربر، نامحدود خواهد بود.

۸- با توجه به راه‌اندازی شبکه ملی اطلاعات و کاهش مسیر دسترسی آیا قیمت اینترنت ارزان می‌شود؟

بله، پیش بینی می‌شود با توجه به فراهم شدن زمینه رقابتی بین ارائه‌دهندگان خدمات دسترسی قیمت به مراتب کاهش یابد.

۹- سازمان‌ها و شرکت‌های خصوصی برای اتصال به شبکه ملی اطلاعات چه اقداماتی باید انجام دهند؟

همانند کاربران عادی و خانوارها، سازمان‌ها و کلیه کسب و کارها نیز می‌توانند از امکانات موجود فراهم کنندگان خدمات دسترسی که در حال حاضر مشترک آنها هستند در اتصال به شبکه ملی اطلاعات استفاده کنند.

۱۰- با استفاده از شبکه ملی اطلاعات آیا دیگر شبکه سازمان‌ها، شرکت‌ها و کامپیوترهای خانگی ویروسی نشده و نیازی به پرداخت هزینه‌های نصب آنتی ویروس‌ها نیست؟

کاربران از نصب آنتی‌ویروس‌ها و سایر اقدامات حفاظتی بی‌نیاز نخواهند بود.

۱۱- آیا مدیران سایت‌های داخلی که سایت آنها به پسوندهای غیر از ir. ختم می‌شود باید اقدام به ثبت سایت خود در شبکه ملی اطلاعات کنند؟

در حال حاضر فعالیت در حوزه دامنه‌های ir. و پساوند آنها است.

۱۲- با توجه به راه‌اندازی شبکه ملی اطلاعات آیا والدین می‌توانند دسترسی به اینترنت را برای فرزندان خود مسدود کنند؟

بله در صورت درخواست برخی از شرکت‌های خدمات دهنده چنین امکانی را فراهم می‌کنند.

۱۳- در صورت قطع شبکه ملی اطلاعات آیا دسترسی به سایت‌های داخلی هم قطع می‌شود؟

شبکه ملی اطلاعات به عنوان زیرساخت اصلی ارتباطی و اطلاعاتی داخل کشور است و در صورت اختلال در آن دسترسی به سایت‌های داخلی نیز دچار مشکل می‌شود اما در طراحی این شبکه تلاش شده است تا با دسترسی‌های چندلایه و پشتیبان احتمال اختلال به حداقل ممکن برسد.

۱۴- ایرانی‌هایی که در خارج از کشور ساکن بوده و یا به سفر خارجی می‌روند آیا امکان دسترسی به سایت‌های داخلی اعم از بانکی، اداری و غیره را خواهند داشت؟

بله، کماکان اتصال کاربران خارج از کشور به سایت‌های داخلی نیز برقرار است.

۱۵- در صورت قطع اینترنت به دلیل قطع فیبر نوری و ... آیا شبکه ملی اطلاعات هم قطع شده و به سایت‌های داخلی دسترسی نخواهیم داشت؟

خیر، در چنین مواقعی دسترسی به سایت‌های داخلی میسر است.

۱۶- چند درصد از نیاز کاربران ایرانی از طریق شبکه ملی اطلاعات و چند درصد از طریق اینترنت برطرف می‌شود؟

تمامی خدمات تحت وب در کشور از طریق شبکه ملی اطلاعات ارائه می‌شود که در حال حاضر درخواست‌های کاربران حدود ۴۰ درصد از منابع داخل کشور و حدود ۶۰ درصد از منابع خارج از کشور پاسخ داده می‌شود.

۱۷- آیا امکان قطع شبکه ملی اطلاعات به علت ترافیک بالا در دسترسی به سایت‌ها در مقاطع خاص همچون اعلام نتایج کنکور، یارانه‌ها و ... وجود دارد؟

به دلیل ماهیت قابل مدیریت این شبکه رخ داد چنین حوادثی پیش بینی شده و برای آن آمادگی لازم فراهم می‌شود، اگرچه امکان وجود کندی سرعت به دلیل ترافیک بالای پیش‌بینی نشده در تمام شبکه‌های دسترسی در سراسر جهان از جمله ایران وجود دارد.

۱۸- شبکه ملی اطلاعات در شهرهای کوچک و روستاها نیز قابل دسترسی و استفاده است؟

بله دسترسی در تمام اقصی نقاط کشور وجود دارد.

۱۹- آیا شبکه ملی اطلاعات همان اینترنت پاک یا اینترنت حلال است یا این شبکه‌ها متفاوت هستند؟

شبکه ملی اطلاعات زیرساخت ملی ارتباطی واطلاعاتی است واز طریق آن خدمات مختلف از جمله اینترنت قابل ارایه و دسترسی است، بنابراین ارایه خدمات به اشکال اختصاصی به متقاضیان این خدمات ازجمله خانواده‌ها و مدارس امکانپذیر است.

۲۰- حداکثر سرعت دسترسی به اطلاعات در شبکه ملی اطلاعات به چه میزان است؟

بسته به نوع فناوری دسترسی محدودیتی نخواهد داشت.

۲۱- آیا در شبکه ملی اطلاعات هم فیلترینگ خواهد بود؟

فیلترینگ یا پایش کماکان در دسترسی به وب‌سایت‌های خارجی فعال است.

۲۲- آیا در شبکه ملی اطلاعات امکان انتشار محتوای غیراخلاقی به صفر می‌رسد؟

در شبکه ملی اطلاعات، امکان شناسایی صاحبان سایت‌های مختلف و میزبان‌ها فراهم است بنابراین قطعاً آنها نیز با مسوولیت و تعهد نسبت به انتشار اخبار، خدمات، اطلاعات و محتوای خود کرده و درصورت بروز تخلف برخورد با متخلفان از سوی مراجع ذی‌ربط و طبق قانون به عمل می‌آید.

۲۳-شبکه ملی اطلاعات چه زمانی کامل می‌شود؟

قرار است همزمان با توسعه خدمات و محتواها و تأمین زیرساخت‌های مورد نیاز در این شبکه فاز سوم و بلوغ آن در ابتدای سال ۹۶ به بهره‌برداری برسد.

۲۴- شیوه کار شبکه ملی اطلاعات چگونه است؟

شبکه ملی اطلاعات، دارای میزبانی پرظرفیت داخلی و شبکه چندلایه امن دسترسی در سراسر کشور است و با استفاده از آدرس‌دهی که از لحاظ جغرافیایی در کشور قرار گرفته، ترافیک کاربران ایرانی را در شبکه داخلی کشور مسیریابی می‌کند تا نیازی به مسیریابی در خارج کشور برای درخواست‌های داخلی وجود نداشته باشد.

اظهارنظرها

دبیرکل اتحادیه جهانی مخابرات (به انگلیسی: ITU) در سفر به ایران اعلام کرد تحت تأثیر طرح شبکه ملی اطلاعات قرار گرفته است[۱۴] و برای اجرای آن به ایران کمک خواهد کرد.[۱۵] سازمان فناوری اطلاعات ایران در دولت روحانی با مدیریت نصرالله جهانگرد اعلام کرد «وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات از شبکه ملی اطلاعات به عنوان مهم‌ترین برنامه کاری خود یاد کرده و دولت یازدهم تلاش دارد تا با تجمیع فعالیت‌ها و برنامه‌ها، امکان ارائه سرویس در این شبکه را در زمان پیش‌بینی شده فراهم کند.»[۱۶]

محمد سلیمانی رئیس کمیته ارتباطات و مخابرات کمیسیون صنایع و معادن در ۱ مهر ۱۳۹۱ گفت: با برقراری اینترنت ملی، اینترنت جهانی قطع نخواهد شد. سلیمانی ادامه داد: اینترنت ملی یک شبکه داخلی است که نمی‌تواند دسترسی به اینترنت جهانی را مختل کند. سلیمانی اظهار کرد: زیرساخت‌ها در کشور به گونه‌ای است که برای استفاده از سرعت بسیار بالا می‌تواند پاسخگو باشد. اینترنت ملی این مزیت را دارد که تبادلات اطلاعات در داخل کشور صورت می‌گیرد در نتیجه سرعت بالا می‌رود و هزینه کاهش پیدا می‌کند. رئیس کمیته ارتباطات و مخابرات مجلس، در پاسخ به این سؤال که سرنوشت اینترنت جهانی بعد از راه‌اندازی اینترنت ملی چه خواهد شد؟ گفت: قطع اینترنت جهانی به هیچ عنوان امکان‌پذیر نیست این یک نوع خود تحریمی است که با هیچ منطقی سازگار نیست البته فیلترینگ به جای خودش باقی خواهند ماند چرا که این جزو قوانین کشور است اما آزادی عمل برای استفاده از اینترنت جهانی وجود خواهد داشت.[۱۷]

در تیر ۱۳۹۲، علی حکیم جوادی، دبیر شورای عالی فناوری اطلاعات و معاون وزیر ارتباطات ایران اعلام کرد که این شبکه مرحلهٔ آزمایشی خود را پشت سر گذاشته و پس از صادرشدن مجوز از شورای عالی فضای مجازی، آمادگی واگذاری اینترنت ملی به کاربران خانگی به صورت پایلوت از طریق شرکت‌های ارائه‌دهندهٔ خدمات اینترنت وجود دارد.[۱۸]

دکتر محمدرضا عارف کادندیدای اصلاح طلبان در انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۹۲ در اینباره گفته است: شبکه ملی ارتباطات یک ضرورت است، ولی نمی‌تواند جایگزین اینترنت جهانی شود؛ از نظر امنیتی و از نظر هزینه‌ای بسیار باصرفه خواهد بود، سرعت بالاتر و امنیت بهتری دارد، اما ارتباطی به شبکه اینترنت جهانی ندارد.[۱۹]

از پیام کرباسی (سخنگوی انجمن نظام صنفی رایانه‌ای) نقل شده که پس از راه‌اندازی شبکه ملی، ارتباطات اینترنتی ایران با اینترنت جهانی قطع خواهد شد و دسترسی به برخی از وب‌گاه‌های جهانی ممکن نخواهد بود.[۲۰] البته کرباسی این نقل قول را تکذیب کرد و تصریح کرد «که به صورت منطقی ارتباطی میان راه‌اندازی اینترانت ملی و اختلالات اخیر در ارتباط با اینترنت نیست». وی همچنین اضافه کرده است: هر نوع برداشت یا تفسیر دیگر از مصاحبه اینجانب مبنی بر قطع شدن اینترنت کشور در آینده، کذب محض است.[۲۱]

رضا تقی‌پور، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، در ۱۸ دی ماه ۱۳۹۰، اعلام کرد که شبکه ملی اطلاعات تا ۶ ماه آینده راه‌اندازی می‌شود و گفت: «براساس تکلیفی که تا پایان برنامه پنجم توسعه داریم، با تکمیل این طرح، باید همه مراکز داده‌ها و میزبانی سایت‌ها به داخل کشور منتقل شود. این شبکه پاسخگوی نیازهای کاربران خواهد بود.» تقی‌پور پیش از این دربارهٔ اینترنت گفته بود: «اینترنت کنونی بر مبنا و اساس تئوری‌های اومانیستیو لیبرالیستی است. اینترنت برای جوامع خطرناک است و نیاز به باز تعریف دارد در این راستا طرح اینترنت پاک ارائه شده‌است.»

تقی‌پور هم چنین از زیربار آمدن اولین مرحله از اینترنت ملی در خرداد ماه سال ۱۳۹۱، به عنوان یکی از تصمیمات اصلی در این بخش خبر داد. او در بهمن ماه ۱۳۹۰، دربارهٔ خطرات اینترنت گفت: «امروزه شاهد آن هستیم که اینترنت به عنوان ابزاری بسیار قوی در انقلاب‌های رنگی مورد استفاده و بهره‌برداری قرار می‌گیرد. گوگل تمامی اطلاعاتش را در اختیار سازمان سیا قرار می‌دهد.»[۲۲][۲۳]

اسماعیل احمدی مقدم نیز در ۲۰ دی ماه ۱۳۹۰، در جمع خبرنگاران و در پاسخ به ایلنا در مورد ملی شدن اینترنت، گفت: «نباید مرکز اطلاعات رایانه‌ای ما در خارج از کشور باشد؛ خودمان می‌توانیم این مراکز را در داخل کشور داشته باشیم؛ گوگل موتور جستجو نیست بلکه ابزار جاسوسی است.»[۲۴][۲۵]

احمدی مقدم در مراسم اختتامیه نخستین همایش دفاع سایبری در بهمن ماه ۱۳۹۰، با اشاره به تلاش ایران برای راه‌اندازی «شبکه ملی اطلاعات» گفت: «معتقدیم اتصال به دنیا باید در حد ضرورت باشد، چرا باید در کشور از سرویس‌هایی مثل ایمیل استفاده کنیم که ایمیل باکس آن در کشورهایی مانند آمریکا باشد.»[۲۶]

علی مطهری، رئیس کمیته مخابرات مجلس شورای اسلامی، در مصاحبه‌ای از لزوم مدیریت فضای مجازی با استفاده از «فیلترینگ» و «محدود کردن سرعت» گفت و راه‌کار غلبه بر این دو مشکل را «شبکه ملی اطلاعات» دانست.[۲۷]

آهنگران معاون وزارت اطلاعات نیز در بهمن ماه ۱۳۹۰ اعلام کرد؛ شبکه اینترنت ابزار جاسوسی نیست، بلکه خود تهدید و جاسوس است.[۲۸]

غلام‌رضا جلالی، رئیس سازمان پدافند غیرعامل ایران در ۲۸ بهمن‌ماه ۱۳۹۰، در بازدید از مجتمع بعثت گفت: «یاهو و جی‌میل هیچ امنیتی ندارند و هر چه سریع‌تر باید اینترنت ملی راه‌اندازی شود و منتظر تشکیل موتور جستجوگر ملی هستیم.»[۲۹]

مکارم شیرازی، مرجع تقلید شیعه در استفتاء منتشر شده از وبسایتشان، می‌نویسد: «با توجه به اینکه شبکه ملی اطلاعات که می‌تواند بسیاری از مشکلات را حل کند فراهم نشده به یقین اقدام بر این کار عجولانه یعنی خدمات اینترنت پر سرعت همراه و کلیه خدمات نسل سوم و بالاتر کاری بر خلاف شرع و بر خلاف موازین اخلاقی و انسانی است.»[۳۰]

جستارهای وابسته

پانویس

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ «قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران (1394 ـ 1390)». مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی. بازبینی‌شده در 19 آگوست ۲۰۱3. 
  2. مصوبه شورایعالی فضای مجازی در خصوص تعریف و الزامات حاکم بر شبکه ملی اطلاعات
  3. مصوبه شورایعالی فضای مجازی در خصوص تعریف و الزامات حاکم بر شبکه ملی اطلاعات
  4. {{یادکرد وب | عنوان=Packet Clearing House Report on Root Nameserver Locations | | تاریخ بازبینی=21 آگوست 2013| ناشر=PCH | نشانی=https://prefix.pch.net/applications/ixpdir/summary/root-servers/
  5. ۵٫۰ ۵٫۱ رایانش ابری در برنامه‌های توسعه‌ای کشورهای چین، کره جنوبی و انگلیس، بخش جمع‌بندی
  6. Summer1993.txt
  7. National Information Infrastructure (NII)
  8. زیرساخت اینترنت در کره، نوشتهٔ ابوالقاسم رجبی، بخش تاریخچه اینترنت در کره جنوبی
  9. ۹٫۰ ۹٫۱ NSA surveillance may cause breakup of internet, warn experts
  10. «مرکل اینترنت اروپایی می‌خواهد». آی تی ایران. بازبینی‌شده در یک شنبه 26 1392. 
  11. عبدالمجید ریاضی:اینترنت ملی با 900 میلیارد تومان اعتبار و ظرف سه سال راه‌اندازی می‌شود!
  12. شبکه ملی اطلاعات چیست؟
  13. شبکه ملی اطلاعات چیست؟
  14. {{یادکرد وب | عنوان= دبیر کل ITU تحت تأثیر شبکه ملی اطلاعات ایران | تاریخ=23 ژوئن ۲۰۱4 | | ناشر= خبرگزاری ایسنا | نشانی= http://isna.ir/fa/news/93040201272/دبیر-کل-ITU-تحت-تاثیر-شبکه-ملی-اطلاعات-ایران>
  15. {{یادکرد وب | عنوان= دبیرکل اتحادیه جهانی مخابرات به ایران آمد/ کاندیداتوری ایران برای دو جایگاه بین‌المللی - | ژوئن ۲۰۱4 | | ناشر= خبرگزاری فارس | نشانی= http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=13930402001016>
  16. {{یادکرد وب | عنوان=حذف موازی‌کاری‌ها در شبکه ملی اطلاعات، هدف دولت یازدهم | تاریخ=29 اکتبر ۲۰۱3 | | ناشر= خبرگزاری فارس | نشانی=http://farsnews.com/newstext.php?nn=13920723000447>
  17. «اینترنت جهانی قطع نخواهد شد؟». مهر پرس. 
  18. «وزارت ارتباطات ایران: اینترنت ملی آماده واگذاری به کاربران خانگی است». بی‌بی‌سی فارسی، ۲۴ تیر ۱۳۹۲. 
  19. {{یادکرد وب | عنوان=عارف: شبکه ملی ارتباطات یک ضرورت است ولی نمی‌تواند جایگزین اینترنت جهانی شود| تاریخ=5 نوامبر ۲۰۱3 | | ناشر= پایگاه خبری-تحلیلی سیتنا پرس| نشانی=http:// www.ictna.ir/id/058607/>
  20. «ماجرای اینترنت ملی چیست؟». روزنامه ابتکار، ۵ زانویه ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۰۵ ژانویه ۲۰۱۲. 
  21. «کرباسی: من نگفته‌ام که اینترنت قطع می‌شود». آی تی ایران، 15 دی 1390. 
  22. ««اینترنت پاک» به جای اینترنت اومانیستی و لیبرالیستی فعلی». خبرگزاری مهر. روزنامه دنیای اقتصاد، ۲۳ مهر ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۱۱ ژانویه ۲۰۱۲. 
  23. اعلام زمان بهره‌برداری از اینترنت ملی - Tabnak.IR | تابناک
  24. «فرمانده نیروی انتظامی: گوگل موتور جستجو نیست بلکه ابزار جاسوسی است». جرس. ۲۰ دی ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۱۱ ژانویه ۲۰۱۲. 
  25. «گوگل موتور جستجو نیست بلکه ابزار جاسوسی است». ایلنا. خبرگزاری ایلنا، ۲۰ دی ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۱۱ ژانویه ۲۰۱۲. 
  26. ISNA - 02-19-2012 - 90/11/30 - سرویس: / سیاسی / شماره خبر: 1952862
  27. «مدیریت محتوای اینترنت با دو ابزار فیلترینگ و محدودیت سرعت». تابناک، ۲۷ دی ۱۳۹۰. 
  28. جنبش راه سبز - معاون وزیر اطلاعات: شبکه اینترنت ابزار جاسوسی نیست، بلکه خود تهدید و جاسوس است
  29. رئیس سازمان پدافند غیرعامل: هر چه سریع‌تر باید اینترنت ملی راه‌اندازی شود | رهسا نیوز (اخبار راه سبز ایران)
  30. مکارم شیرازی: با توجه به اینکه شبکه ملی اطلاعات که می‌تواند بسیاری از مشکلات را حل کند فراهم نشده به یقین اقدام بر این کار عجولانه یعنی خدمات اینترنت پر سرعت همراه و کلیه خدمات نسل سوم و بالاتر کاری بر خلاف شرع و بر خلاف موازین اخلاقی و انسانی است. | وبسایت مکارم شیرازی

منابع

پیوند به بیرون