ایل باوی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

باوی یکی با اصالت‌ترین ایلات لر استان کهگیلویه و بویراحمد و خوزستان است. در ناحیه موسوم به «باشت» و «کوه مره» و در خوزستان در شهرستان باوی زندگی میکنند مرکز این ایل باشت است که به دوره هخامنشیان برمیگردد و در شاهنامه بدان اشاره شده است.

خاستگاه قومی[ویرایش]

حسن فصائی باوی‌ها را عرب می‌داند[۱] هنری فیلد نیز تیره البولران اعراب لر باوی را بختیاری می‌داند.[۲] لایارد از وجود قبیله دشمن زیاری و ساکی لرستان در حویزه خبر داده‌است.[۳] از این رو محتمل‌تر است که باوی‌ها لر بودند که ابتدا به خوزستان رفتند سپس به موطن خود برگشتند.[۴]

نام‌گذاری[ویرایش]

نام این ایل به صورت بابوی و بابویی آمده‌است. اما مردم این ایل خود را باوی می‌نامند.[۵] تشابه اسمی بین باوی‌های خوزستان و کهگیلویه موجب شده‌است که بعضی‌ها به اشتباه این ایل را موسوم به خوزستان بدانند.[۶]

تاریخ[ویرایش]

در دوران صفویه اسمی از این طایفه برده نشده. طبق گفته دوبد در دوران افشاریه این ایل به خراسان کوچانده شد و رئیس آن‌ها شیخ هاشم باوی به دستور نادرشاه نابینا گردید.[۷] اولین بار در دوران زندیه کریمخان زند از این طایفه به نام بابوی یاد کرده که کلانتر این ایل را به عنوان بیگلربیگلی کهگیلویه و ایلات آن انتخاب کرده‌است.[۸] در سال ۱۳۰۹ تنش بین حکومت شاهنشاهی ایران و بویراحمدی‌ها بالا گرفت و باعث شد تا دولت پهلوی برای سرکوب کردن ایلات بویراحمدی نیروی‌های ارتش خود را از کرمانشاه و کردستان و شیراز و همچنین چریک‌هایی از عشایر ایل قشقایی و فارسیمدان و کازرون به منطقه اعزام کند که در نهایت منجر به جنگ تنگ تامرادی شد.

جمعیت[ویرایش]

جمعیت کنونی باوی مشخص نیست. بارون دوبد در سال ۱۲۵۷ ه‍.ش جمعیت این ایل را ۴۰۰۰۰۰ خانوار ذکر می‌کنند.[۷] فسائی باوی‌ها را ۱۵۰۰۰ خانوار ذکر کرده‌است.[۱] امام شوشتری ۱۲۰۰۰ خانوار تخمین زده‌است.[۹] طبق آخرین آمار جمعیتی از این ایل در سال ۱۳۴۷ جمعیت باوی‌ها ۵۴۶۱۰ خانوار بوده‌است.[۴]

پانویس[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ فصائی، حسن (۱۳۶۷). فارسنامه ناصری. ۲. تهران: امیرکبیر. شابک ۹۶۴-۰۰-۵۴۴۰-۰۰ مقدار |شابک= را بررسی کنید: length (کمک).
  2. فیلد، هنری (۱۳۹۶). مردم‌شناسی ایران. تهران: دنیای کتاب.
  3. لایارد، آستین (۱۳۷۱). سیری در قلمرو بختیاری و عشایر خوزستان. ترجمهٔ مهراب امیری. تهران: فرهنگسرا. شابک ۹۶۴-۴۳۰-۰۰۸-۴.
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ جواد، صفی‌نژاد (۱۳۹۵). جمعیت و شناسنامه ایلات کهگیلویه. تهران: سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران. شابک ۹۷۸-۹۶۴-۴۴۶-۴۵۸-۴.
  5. باور، محمود (۱۳۹۲). کهگیلویه و ایلات آن. ۱. شیراز: نوید. شابک ۹۷۸-۶۰۰-۱۹۲-۰۷۷-۶.
  6. پورکاظم، کاظم (۱۳۷۶). مدخلی بر شناخت قبایل عرب خوزستان. ۱. تهران.
  7. ۷٫۰ ۷٫۱ دوبد، بارون (۱۳۸۴). سفرنامه خوزستان. ترجمهٔ محمدحسین آریا. تهران: علمی و فرهنگی. شابک ۹۶۴-۴۴۵-۷۱۲-۹.
  8. موسوی اصفهانی، محمدصادق (۱۳۹۰). تاریخ گیتاگشا. تهران: اقبال. شابک ۹۷۸-۹۶۴-۴۰۶-۱۵۳-۰.
  9. امام شوشتری، محمدعلی (۱۳۳۱). تاریخ جغرافیایی خوزستان. تهران: امیرکبیر.

منابع[ویرایش]

  • جواد، صفی‌نژاد (۱۳۹۵). جمعیت و شناسنامه ایلات کهگیلویه. تهران: سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران. شابک ۹۷۸-۹۶۴-۴۴۶-۴۵۸-۴.
  • فصائی، حسن (۱۳۶۷). فارسنامه ناصری. ۲. تهران: امیرکبیر. شابک ۹۶۴-۰۰-۵۴۴۰-۰۰ مقدار |شابک= را بررسی کنید: length (کمک).