راکتور هسته‌ای اوسیراک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از اوسیراک)
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ۳۳°۱۲′۳۰″ شمالی ۴۴°۳۱′۳۰″ شرقی / ۳۳.۲۰۸۳۳°شمالی ۴۴.۵۲۵۰۰°شرقی / 33.20833; 44.52500

اوسیراک معروف به تموز (در گویش فرانسوی: osiraq و در گویش عراقی: تموز۱) نخستین و تنها راکتور اتمی عراق بود که در زمان حکومت صدام در ۱۸ کیلومتری جنوب شرقی بغداد ساخته شد.

اوسیراک نام خدای مرگ در مصر باستان بود. زمان شروع ساخت این نیروگاه ۱۹۷۷ بوده است. هزینه ساخت این نیروگاه تماماً از جانب عربستان سعودی پرداخت شد.[نیازمند منبع] عراق پیمان منع گسترش سلاحهای اتمی را در ۱۹۸۶ امضا کرد. به دلیل امتناع اسرائیل از امضای این موافقتنامه، عراق همواره نسبت به برنامه اتمی اسرائیل بیمناک بود.[۱] با این وجود صدام حسین بارها اعلام کرده بود که عراق اولین کشور عربی خواهد بود که می‌تواند از بمب اتمی علیه دشمنان خود استفاده کند.

ساخت نیروگاه[ویرایش]

در سالهای پایانی دهه ۷۰ میلادی فرانسه تصمیم گرفت به درخواست عراق مبنی بر راه‌اندازی برنامه اتمی این کشور پاسخ مثبت دهد. بر اساس توافقات اولیه قرار شد که فرانسه یک نیروگاه ۷۰ مگاواتی به همراه آموزش به ۶۰۰ مهندس و کارمند عراق را متقبل شود و در عوض دستمزدی ۲۶۰ میلیون دلار را از عراق دریافت نماید. عراق همچنین همزمان اقدام به رایزنی با ایتالیا و برزیل جهت خرید اورانیوم غنی‌شده و اورانیوم تری‌اکسید نمود. (جهت سوخت نیروگاه)[۲]

عراق و فرانسه در سپتامبر ۱۹۸۰ اعلام کردند آن میزان از اورانیوم که برای ساخت یک بمب اتمی کافی باشد به عراق فروخته شده است.[۳] این مقدار ۱۶۵ پوند اعلام شده بود.[۴]

انهدام نیروگاه[ویرایش]

مسیر پرواز جنگنده‌های اسرائیلی و مسیر بازگشت آنان در عملیات اپرا

پس از این که نیروی هوایی ایران در ۲۹ سپتامبر ۱۹۸۰(۸ مهر ۱۳۵۹) آسیب‌های غیرقابل جبرانی به آن وارد آورد و کارشناسان فرانسوی آن را ترک نمودند، در سال ۱۹۸۱ بر اثر حملهٔ نیروی هوایی اسرائیل به طور کامل نابود شد. در جنگ خلیج فارس در سال ۱۹۹۱ آمریکا بازمانده‌های آن را نیز نابود کرد. ارتش ایالات متحده آمریکا در جنگ خلیج فارس، پس از تصرف عراق ویرانه‌های این نیروگاه را نیز برچید و از عراق خارج کرد. اسرائیل بر این باور بود که عراق می‌خواهد از راکتور فوق و پسمانده سوخت آن که حاوی مقادیر کافی پلوتونیوم بود را در جهت تولید سلاح‌های اتمی استفاده کند. بعد از انهدام این نیروگاه، عربستان مجدداً تمایل خود را برای سرمایه‌گذاری در جهت بازسازی این نیروگاه اعلام کرد.[۵] در حقیقت عراق تلاش داشت از این نیروگاه برگ برنده‌ای برای خود مهیا کند، ولی در واقعیت این آمریکا بود که با بهانه نابودی این نیروگاه[۶] با لشکرکشی به عراق در ژانویه ۱۹۹۱ به اهداف خود دست یافت.

اقدامات تلافی جویانه عراق[ویرایش]

حداقل ۵ حمله علیه تاسیسات اتمی بوشهر متعلق به ایران از جانب رژیم بعث انجام شد. تمامی این حملات در خلال جنگ ایران و عراق انجام شد. قابل ذکر است که هیچ‌کدام از این حملات نتوانست خسارات سنگینی به نیروگاه وارد کند.[۷]

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. «The World; In Summary Iran's Parliament Could Delay on Freeing Hostages The Other Hostages Are Still Held, Too Italy Stumbles, Another 'Crisis' Iraqi Nuclear Deal Challenged Deng Prepares The Succession»(انگلیسی)‎. وب‌گاه نیویورک تامز. ۲۳ مارس ۱۹۸۰. E3. بازبینی‌شده در ۲۸ مارس ۲۰۱۰. 
  2. «Kỳ 4: Những vụ ám sát bí ẩn». سپتامبر ۲۰۰۹. بازبینی‌شده در ۲۰ مارس ۲۰۱۱. 
  3. Thomas O'Toole. «Iraq Will Get Nuclear Laboratories». واشینگتن پست، ۱۹ مارس ۱۹۸۰. بازبینی‌شده در ۱۹ مارس ۲۰۱۱. 
  4. Edward Cody. «Israel Angered As French Send Uranium to Iraq». واشینگتن پست، ۲۰ ژوئیه ۱۹۸۰. بازبینی‌شده در ۱۹ مارس ۲۰۱۱. 
  5. By Farhang Rajaee. Iranian perspectives on the Iran-Iraq war. چاپ اول. گینزفیل-فلوریدا: University Press of Florida، ۱۹۹۷. شابک ‎۹۷۸-۰۸۱۳۰۱۴۷۶۰. 
  6. «Responding to Iraqi Aggression in the Gulf»(انگلیسی)‎. دانشگاه جورج واشینگتن، ۱۷ ژانویه ۲۰۰۱. صفحهٔ ۲. بازبینی‌شده در ۱۰ مارس ۲۰۱۰. 
  7. joshua_pollack. «Nuclear Warfare». ACW، ۲۶ اوت ۲۰۰۹. 

منابع[ویرایش]