انسان ۲۵۰ ساله

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
انسان ۲۵۰ساله
انسان ۲۵۰ساله: بیانات مقام معظم رهبری دربارهٔ زندگی سیاسی-مبارزاتی ائمهٔ معصومین (ع)
انسان 250 ساله.jpg
تصویر جلد کتاب
نویسندهسید علی خامنه‌ای
به کوششمرکز صهبا
ناشرمؤسسهٔ ایمان جهادی
شابک978-600-6275-21-5
تعداد صفحات۴۴۸
موضوعگفتاوردهای آیت‌الله خامنه‌ای دربارهٔ زندگی سیاسی و مبارزاتی امامان شیعه
زبانفارسی
ترجمهٔ انگلیسی و عربی و …
وزن۴۹۲ گرم
قطعرقعی
تعداد جلد۱

انسان ۲۵۰ ساله بیانگر نگاهی یکپارچه به زندگانی امامان شیعه است. بر این اساس، سیرۀ سیاسی‌، مبارزاتی ائمه از هنگام درگذشت پیامبر اسلام (سال ۱۱ ه.ق) تا آغاز دوران غیبت صغری (سال ۲۶۰ ه.ق) همانند سیرۀ یک انسان ۲۵۰ ساله است. انسانی که در این مدت هدفِ واحدی داشته و تمام مبارزاتش برای رسیدن به آن هدف بوده است. هدف ایشان در این مدت، برقراریِ حکومت اسلامی برای تشکیل جامعۀ اسلامی و فراهم آوردن بستر مناسب برای رشد و تکامل انسان‌ها بوده است. لفظ انسان ۲۵۰ ساله از ابداعات سید علی خامنه‌ای است.[۱]

هم‌اکنون دو کتاب حلقۀ دوم و حلقۀ سوم انسان ۲۵۰ ساله با محوریت موضوع بالا و با استفاده از سخنرانی‌های سید علی خامنه‌ای منتشر شده است. در حقیقت حلقات انسان ۲۵۰ ساله ، نوعی کتاب تحلیلی از تاریخ وقایع دوران ائمه است که به جای بیان وقایع ریز و درشت زندگی ایشان درصدد ارائۀ تحلیل درست و برداشت درس‌آموز از این وقایع است.

در حلقۀ دوم این مجموعه، در کنار تعریف و تبیین این نظریه، برخی از وقایع زندگی امامان شیعه از همین منظر بررسی شده است.  این کتاب اولین بار در سال ۱۳۹۰ چاپ شد.[۲]

در حلقۀ سوم، مباحث عمیق‌تر و استدلالی‌تر و تحلیلی‌تر گفته شده و مثال‌ها و جزئیات بیشتری از زندگی اهل‌بیت بیان شده است. این کتاب اولین بار در سال ۱۳۹۸ به چاپ رسیده است.[۳]

عنوان کتاب[ویرایش]

عنوان کتاب برگرفته از عبارتی است که سید علی خامنه‌ای برای توصیف زندگی ائمه اطهار بیان کرده است.[۴] ازجمله سخنرانی‌های مهم ایشان در این باره، سخنرانی در دومین کنگرۀ جهانی امام رضا در مرداد سال ۱۳۶۵ دربارهٔ عنصر مبارزه سیاسی در زندگی ائمه است.[۵] در ادامه بخش‌هایی از این سخنرانی را می‌خوانیم.

«زندگی ائمه علیهم‌السلام را ما باید به عنوان درس و اسوه فرا بگیریم ـ نه فقط به عنوان خاطرۀ شكوهمند و ارزنده ̠ و این، بدون توجه به روش و منشِ سیاسی این بزرگواران، ممكن نیست. بنده شخصاً علاقۀ به این بُعد و جانب از زندگی ائمه علیهم‌السلام پیدا كردم، و بد نیست این را عرض كنم كه اول‌بار این فكر برای بنده در سال 1350 و در دوران محنت‌بارِ یك امتحان و ابتلا‌ی دشوار پیدا شد.

اگرچه قبل از آن به ائمه علیهم‌السلام به صورت مبارزان بزرگی كه در راه اعتلای كلمه توحید و استقرار حكومت الهی فداكاری می‌كردند، توجه داشتم، اما نكته‌ای كه در آن برهه ناگهان برای من روشن شد، این بود كه زندگی این بزرگواران، علی‌رغم تفاوت ظاهری ‌كه برخی، حتی میان برخی از بخش‌های این زندگی احساس تناقض كردند، در مجموع یك حركت مستمر و طولانی است، كه از سال دهم، یازدهم هجرت شروع می‌شود و دویست‌وپنجاه سال ادامه پیدا می‌كند و به سال دویست‌وشصت كه سال شروع غیبت صغری است، در زندگی ائمه علیهم‌السلام خاتمه پیدا می‌كند. این بزرگواران یك واحدند، یك شخصیتند. شك نمی‌شود كرد كه هدف و جهت آنها یكی است.

پس ما به‌جای اینكه بیاییم زندگی امام حسن‌مجتبی و امام حسین و امام سجادعلیهم‌السلام را جداگانه تحلیل كنیم تا احیاناً در دام این اشتباه خطرناك بیفتیم كه سیره این سه امام به خاطر اختلاف ظاهری با هم متعارض و مخالفند باید یك انسانی را فرض كنیم كه دویست‌وپنجاه سال عمر كرده، و در سال یازده هجرت قدم در یك راهی گذاشته و تا سال دویست‌وشصت هجری این راه را طی كرده است.»[۶]

ماجرای شکل‌گیری ایدۀ انسان ۲۵۰ ساله[ویرایش]

ماجرای شکل‌گیری این نظریه به بیان خود سید علی خامنه‌ای به سال ۱۳۵۰ برمی‌گردد. ایشان در چهارم مهرماه ۱۳۵۰ و شانزده روز مانده به برگزاری جشن پادشاهی ۲۵۰۰ ساله، توسط نیروهای ساواک خراسان دستگیر شد. این دستگیری ‍پنجمین دستگیری او بود. او را به زندان تازه تأسیس ساواک خراسان بردند و در سلولی کوچک و تاریک زندانی کردند. این دستگیری با شکنجه‌های بسیاری همراه بود. محنت و تنهایی دوران زندان او را متوجه زندگی اهل‌بیت کرد. و در این خلال بود که زندگی ائمه این بار برایش جلوه‌ای تازه کرد. او پس از آزادی از زندان تا آخر سال ۱۳۵۰ از سخنرانی منع شده بود. لذا اولین جایی که به بیان این نظریه پرداخت، بیست‌وچهارم و بیست‌و‌پنجم فروردین ۱۳۵۱، مصادف با ایام آخر ماه صفر، در حسینیۀ ارشاد تهران بود.[۷] در ادامه بخش‌هایی از سخنرانی روز بیست‌وپنجم فروردین را می‌خوانید:

«بنده در مطالعۀ تاريخى كه نسبت به اين قسمت از تاريخ اسلام مشغول بودم، پيش خودم اينجور تصور كردم و اين تصور را كليد حل بسيارى از مسائل مربوط به ائمه دانستم: كه ائمه را جداجدا نبايد حساب كرد.

بنده اين دويست و پنجاه سال را عمر يازده نفر نمی‌دانم؛ اينها را عمر يك انسانِ دويست و پنجاه ساله فرض می‌كنم. يك انسانى را در نظر بگيريد با يك فكر و يك هدف مشخص.

هدف در همه جا عبارت بوده است از روشنگرى نسبت به مكتب، نسبت به فكر اسلامى، در تمام اين مراحل، مردم را آگاه كردن از اصول مكتب اسلام؛ لكن نه براى اينكه بر معلومات مردم اضافه بشود، نه به قصد اينكه مردم در يك مسئلۀ فلسفى يا فكرى، يك اعتقاد خاصى پيدا كنند؛ بلكه براى رسيدن به هدف اسلام؛ هدف نزديك اسلام، تشكيل يك جامعه‌‏اى است به قوارۀ اسلامى و به شكل اسلامى، و هدف بعد از آن، ساختن يك انسان كامل و متعالى است. هدف نزديك، ساختن مدينۀ فاضله است، هدف بعد كه مترتب بر اين هدف است و هدف نهائى و غائى است، ساختن انسان فاضل، انسان كامل. اين هدف است.

در هر موقعيتى از موقعيت‌هايى كه براى امامان وجود داشته است، يعنى يك روز يك حاكمى بر سر كار بوده است كه ظواهر اسلام را مراعات مي‌كرده، يك جور بايد با او عمل مي‌كردند. يك حاكمى بوده است كه به ظواهر بى‏‌اعتنا بوده است، شيوۀ عمل طور ديگرى می‌شده. يك روزى جمعيت كم بوده است، شيوۀ عمل يك شكل بوده. يك روزى گروندگان و علاقه‏‌مندان بيشتر بوده‏‌اند، شيوۀ عمل يك نوع ديگرى بوده است. يك روزى ارعاب و تهديد، آنچنان شديد و خفقان، آنچنان سنگين بوده است كه مجبور بودند با يك شكل خاصى عمل كنند. يك روزى آزادى نسبى‏‌اى وجود داشته است، يك شكل خاصى عمل می‌كردند. يك روز دشمن از راه تهمت زدن وارد می‌شده است، يك جور عمل می‌كردند. يك روز دشمن از راه سرگرم كردن مردم به مسائل فلسفى و انحرافى و درست كردن مسئلۀ روز وارد می‌شده است، يك جور عمل می‌كردند. يك روز دشمن با شدت عمل، صريح، روياروى وارد می‌شده، يك جور ديگر عمل می‌كردند. هر روزگارى به تناسب. اين نقش زندگى ائمه است.»[۸]

فصل‌های کتاب[ویرایش]

این کتاب ۱۵ فصل دارد و نحوه چینش فصل‌ها به ترتیب تاریخ زندگی ائمه است:[۹]

ترجمه به سایر زبان‌ها[ویرایش]

با توجه به استقبال خوب و گسترده از این کتاب، ترجمۀ آن به زبان‌های خارجی در دستور کار مؤسسات و گروه‌های مختلفی قرار گرفت. ازجمله آستان قدس رضوی این کتاب را به زبان‌های انگلیسی، عربی، آذری و اردو ترجمه کرده است.[۱۰] همچنین مجمع جهانی اهل بیت کتاب را به زبان‌های انگلیسی و فرانسوی و هوسایی ترجمه کرده‌ است.[۱۱] جمعیت معارف لبنان ترجمۀ عربی این کتاب را در سال ۱۳۹۲ منتشر کرد.[۱۲] این اثر به زبان‌های ترکی استانبولی، آلمانی و مالایی نیز ترجمه شده‌است.[۱۳] ترجمههای عربی و انگلیسی این کتاب بر روی سایت http://www.sahbabooks.com/ عرضه شده است.

اظهارنظرها[ویرایش]

  • سید حسن علی العماد دبیرکل جنبش تنظیم مستقبل العداله یمن از تأثیر کتاب «انسان ۲۵۰ساله» در تغییر ذهنیت مردم یمن گفته است. وی معتقد است که باید بعد از قرآن این کتاب را به‌صورت گسترده میان مردم توزیع کرد. وی تأکید می‌کند: مردم رزمنده و جنگجوی یمن بر اثر تهاجم فرهنگی و اعتقادی، شیعه را جریانی بی‌تأثیر می‌دانستند که هیچ نسبتی با قیام و مبارزه ندارد اما این کتاب همه معادلات را تغییر داد.[۱۲]
  • موسی نجفی: … مرحوم آیت الله سید محمدباقر صدر نیز از رمضان المبارک ۱۳۸۸ ه‍.ق (۱۳۴۷ ش) سلسله مباحثی در این مورد داشتند که جمعاً با عنوان اهل بیت: تنوع ادوار و وحدت هدف (اهل بیت: تنوع نقش‌ها در عین یگانگی هدف) در دار التعارف للمطبوعات در بیروت چاپ شد و به نظر می‌رسد بر انسان ۲۵۰ ساله تقدم زمانی دارد. اما انسان ۲۵۰ ساله از نظر محتوایی، سیاسی تر و خلاقانه تر می‌نماید. با این حال دو کتاب را می‌توان مکمل هم دانست.[۱۴]

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. «کتاب انسان ۲۵۰ ساله». دانشگاه اصفهان.
  2. «استقبال از "انسان ۲۵۰ ساله" در شهر آفتاب/ تحلیل مشی سیاسی ائمه (ع) از زبان رهبر انقلاب». خبرگزاری تسنیم.
  3. «حلقه سوم "انسان 250 ساله" به نمایشگاه رسید/سیر مبارزات سیاسی ائمه(ع) در کلام رهبر انقلاب- اخبار فرهنگی - اخبار تسنیم - Tasnim». خبرگزاری تسنیم - Tasnim. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۸-۱۴.
  4. http://rahtousheh.com/ViewDetails.aspx?pId=102890&id=536065
  5. «کتاب «انسان ۲۵۰ ساله» نگاهی فراتاریخی به زندگی ائمه». خبرگزاری فارس.
  6. ««انسان ۲۵۰ ساله» دیدگاه‌های رهبر معظم انقلاب دربارهٔ سیره سیاسی ائمه است». خبرگزاری فارس.
  7. «بازجویی، شکنجه و زندان پنجم حضرت آیت الله العظمی خامنه ای- اخبار ویژه نامه ها - اخبار تسنیم - Tasnim». خبرگزاری تسنیم - Tasnim. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۸-۱۴.
  8. سید علی خامنه ای، کتاب «دو امام مجاهد»، انتشارات انقلاب اسلامی، 1396.
  9. http://markazvaresin.ir/1391/11/08/post-68/
  10. قرآن، iqna ir | خبرگزاری بین المللی (۱۳۹۶/۱۱/۰۳ - ۱۱:۲۶). «ترجمه چهار زبانه کتاب «انسان 250 ساله» رهبری». fa. دریافت‌شده در 2019-08-17. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  11. «ترجمه كتاب انسان 250 ساله( سخنان رهبر انقلاب )؛ به زبان های انگلیسی، فرانسوی و هوسا منتشر شد». شفقنا. ۱۹ بهمن ۱۳۹۳.
  12. ۱۲٫۰ ۱۲٫۱ «توزیع کتاب آیت‌الله خامنه‌ای در یمن، نگاه‌ها را تغییر داد/ ما مرد قیام و مبارزه‌ایم». خبرگزاری تسنیم.
  13. «ترجمه «انسان ۲۵۰ ساله» به اردو و آذری». خبرگزاری تسنیم.
  14. موسی نجفی (۱۳۹۶مولفه‌های تمدن ساز در مکتب سیاسی امام رضا، آرما، ص. ۲۹، شابک ۹۷۸-۶۰۰-۸۶۷۹-۲۰-۲

پیوند به بیرون[ویرایش]