انتخابات مجلس ایران (۱۳۵۴)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
انتخابات مجلس ایران

۱۳۵۰ →
۳۰ خرداد ۱۳۵۴
← ۱۳۵۸

۲۶۸ کرسی مجلس شورای ملی و ۳۰ کرسی مجلس سنا
مشارکت ۴۸٫۶٪
  حزب نخست


  Hoveyda.jpg


رهبر امیرعباس هویدا
حزب حزب رستاخیز
درصد کرسی ۱۰۰٪

نخست‌وزیر پیش از انتخابات

امیرعباس هویدا

نخست‌وزیر برگزیده

امیرعباس هویدا
حزب رستاخیز

انتخابات مجلس ایران برای انتخاب نمایندگان مجلس شورای ملی و مجلس سنا در تاریخ ۳۰ خرداد سال ۱۳۵۴ برگزار شد. حزب جدید سلطنت طلب رستاخیز همه ۲۶۸ کرسی برنده شد.[۱] میزان مشارکت این انتخابات ۴۸٫۶ درصد بود.[۲]

مبارزات انتخاباتی[ویرایش]

در حدود ۷۵۰ نامزدها در انتخابات به رقابت پرداختند که ۸۰٪ برای اولین بار در انتخابات شرکت می‌کردند.[۳] همه نامزدها باید به سه اصل اساسی: "ایمان به قانون اساسی ایران، وفاداری به پادشاهی و وفاداری به "انقلاب سفید" است." پایبندی می‌داشتند.

با این حال حزب رستاخیر مانند احزاب قبل از خود فاقد محبوبیت عمومی بود.[۴] و حتی با وجود شروط پایبندی به ارکان سلطنت برای هر کرسی چندین کاندید از این حزب وجود داشت که باعث شکاف میان اعضا می‌گشت.[۵] همچنین شرکت در این انتخابات برای کمونیست‌ها ممنوع شد.[۶]

سیستم انتخاباتی[ویرایش]

اعضای این مجلس با سیستم جذب اکثریت آرا انتخاب شدند. بیست و هفت کرسی به تهران اختصاص داده شد ۹ کرسی به تبریز، ۷ کرسی به شیراز، ۵ کرسی به اصفهان و به شهرهای اهواز، آبادان، بابل، رشت، ارومیه، کرج و کرمانشاه هر یک سه کرسی اختصاص داده شد. از کرسی‌های باقی مانده بیست و پنج کرسی به حوزه‌های انتخاباتی که دو شهرستان را در بر می‌گرفت و ۱۳۹ کرسی به تک شهرستان‌ها اختصاص داده شد.[۷]

نتایج[ویرایش]

مجلس[ویرایش]

حزب اری % کرسی +/–
حزب رستاخیز ۱۰۰ ۲۶۸ جدید
نامعتبر
مجموع ۶٬۸۰۵٬۶۵۱ ۱۰۰ ۲۶۸ ۰
منبع: Nohlen et al. , IPU

سنا[ویرایش]

حزب رای % کرسی +/–
حزب رستاخیز ۱۰۰ ۳۰ جدید
کرسی‌های انتصابی ن/م ۳۰ ۰
رای‌های نامعتبر
مجموع ۶۰ ۰
منبع: IPU

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. Dieter Nohlen, Florian Grotz & Christof Hartmann (2001) Elections in Asia: A data handbook, Volume I, p74 ISBN 0-19-924958-X
  2. Nohlen et al. , p69
  3. 1975 IPU
  4. Iran - Political parties Nations Encyclopedia
  5. Janda, Kenneth (1980).
  6. Abrahamian, Ervand (1989).
  7. Mohammadi-Nejad, Hassan (1977). "The Iranian Parliamentary Elections of 1975". International Journal of Middle East Studies. 8: 103–116. 
  • سیاست‌های پارلمانی در انقلاب ایران: نهادینه شدن سیاست جناحی (گالینگور) (ناشر: گینسویل: انتشارات دانشگاه فلوریدا ©1996.) شابک: ‎۹۷۸-۰-۸۱۳۰-۱۴۶۱-۶