الفبای گوتی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
گوتی
Wulfila bibel.jpg
نوعالفبا
زبان‌هازبان گوتی
دورهٔ زمانیاز حدود ۳۵۰ تا ۶۰۰ میلادی
سامانهٔ مادر
الفبای یونانی تکمیل توسط الفبای لاتین و احتمالاً خط رونی (سوال‌برانگیز)
  • گوتی
ISO 15924Goth, 206
جهتچپ به راست
مخفف یونیکدGothic
دامنه یونیکدU+10330–U+1034F

الفبای گوتی الفبایی بود که برای نوشتن زبان گوتی در قرن چهارم میلادی توسط اولفیلاس به هدف ترجمه انجیل ایجاد شد.[۱] این الفبا براساس الفبای یونانی است که بدان تعدادی حرف جدید برای واج‌های گوتی افزوده شده‌است.

حروف[ویرایش]

در پایین جدول حروف گوتی ارائه شده‌است. دو حرف þ و ƕ در نویسه‌گردانی در انگلیسی امروز کاربرد ندارند.

حرف برابر انگلیسی مقایسه نام گوتی نام رونی راهنما:IPA ارزش عددی مرجع عددی
Gothic letter ahsa.svg 𐌰 a آلفا aza <*ans "آسیر" or asks "زبان گنجشگ" *ansuz /[[|a, a:]]/ 1 &#x10330;
Gothic letter bairkan.svg 𐌱 b بتا bercna <*bairka "توس" *berkanan /[[|b]]/ [b, β] 2 &#x10331;
Gothic letter giba.svg 𐌲 g گاما geuua <giba "gift" *gebō /[[|ɡ]]/ [ɡ, ɣ, x]; /[[|n]]/ [ŋ] 3 &#x10332;
Gothic letter dags.svg 𐌳 d دلتا، D daaz <dags "day" *dagaz /[[|d]]/ [d, ð] 4 &#x10333;
Gothic letter aihvus.svg 𐌴 e اپسیلون eyz <aiƕs "horse" or eiws "سرخدار" *eihwaz, *ehwaz /[[|e:]]/ 5 &#x10334;
Gothic letter qairthra.svg 𐌵 q Greek Digamma cursive 06.svg (استیگما), کاپا quetra <*qairþra ? or qairna "millstone" (see *perþō) /[[|kʷ]]/ 6 &#x10335;
Gothic letter iuja.svg 𐌶 z زتا ezec <(?)[۲] *algiz /[[|z]]/ 7 &#x10336;
Gothic letter hagl.svg 𐌷 h اتا haal <*hagal or *hagls "hail" *haglaz /[[|h]]/, /[[|x]]/ 8 &#x10337;
Gothic letter thiuth.svg 𐌸 þ (th) فی، پسی thyth <þiuþ "good" or þaurnus "thorn" *thurisaz /[[|θ]]/ 9 &#x10338;
Gothic letter eis.svg 𐌹 i یوتا iiz <*eis "ice" *īsaz /[[|i]]/ 10 &#x10339;
Gothic letter kusma.svg 𐌺 k کاپا chozma <*kusma or kōnja "pine sap" *kaunan /[[|k]]/ 20 &#x1033A;
Gothic letter lagus.svg 𐌻 l لامبدا laaz <*lagus "sea, lake" *laguz /[[|l]]/ 30 &#x1033B;
Gothic letter manna.svg 𐌼 m مو manna <manna "man" *mannaz /[[|m]]/ 40 &#x1033C;
Gothic letter nauthus.svg 𐌽 n نو noicz <nauþs "need" *naudiz /[[|n]]/ 50 &#x1033D;
Gothic letter jer.svg 𐌾 j G, ᛃ gaar <jēr "year" *jēran /[[|j]]/ 60 &#x1033E;
Gothic letter urus.svg 𐌿 u uraz <*ūrus "نیاگاو" *ūruz /[[|ʊ]]/, /[[|u:]]/ 70 &#x1033F;
Gothic letter pairthra.svg 𐍀 p پی pertra <*pairþa ? *perþō /[[|p]]/ 80 &#x10340;
Gothic numeral ninety.svg 𐍁 قوپا 90 &#x10341;
Gothic letter raida.svg 𐍂 r R reda <*raida "wagon" *raidō /[[|r]]/ 100 &#x10342;
Gothic letter sauil.svg 𐍃 s S sugil <sauil or sōjil "sun" *sôwilô /[[|s]]/ 200 &#x10343;
Gothic letter teiws.svg 𐍄 t تاو tyz <*tius "the god تیر" *tīwaz /[[|t]]/ 300 &#x10344;
Gothic letter winja.svg 𐍅 w اوپسیلون uuinne <winja "field, pasture" or winna "pain" *wunjō /w/, /y/ 400 &#x10345;
Gothic letter faihu.svg 𐍆 f واو، F fe <faihu "cattle, wealth" *fehu /[[|ɸ]]/ 500 &#x10346;
Gothic letter iggws.svg 𐍇 x خی enguz <*iggus or *iggws "the god Yngvi" *ingwaz /[[|x]]/? 600 &#x10347;
Gothic letter hwair.svg 𐍈 ƕ (hw) تتا uuaer <*ƕair "kettle" - /[[|hʷ]]/ 700 &#x10348;
Gothic letter othal.svg 𐍉 o اومگا، امیکرون، utal <*ōþal "ancestral land" *ōþala /[[|o:]]/ 800 &#x10349;
Gothic numeral nine hundred.svg 𐍊 سمپی (سمپی) 900 &#x1034a;

پیوند به بیرون[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. According to the testimony of the historians Philostorgius, Socrates of Constantinople and Sozomen. Cf. Streitberg (1910:20).
  2. Zacher arrives at *iuya, *iwja or *ius, cognate to ON ȳr, OE īw, ēow, OHG īwa "yew tree", though he admits having no ready explanation for the form ezec. Cf. Zacher (1855:10-13).