افسر موتورخانه (کشتی)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
اتاق کنترل موتورخانه

افسر موتور یا مهندس کشتی، یک دریانورد مجاز و دارای صلاحیت است که مسئولیت بهره‌برداری و نگهداری نیروهای پیشرانه و سیستم‌های پشتیبانی یک ناو و خدمه آن، مسافران و محموله‌ها است.[۱] افسران موتور معمولاً به عنوان تکنسین مهندسی تحصیل کرده و واجد شرایط هستند.
مهندسین کشتی وظیفه پیشرانه و سایر سیستم‌های کشتی مانند: نیروگاه تولید برق، روشنایی مازوت، روغن کاری، تقطیر، جداسازی آب؛ تهویه مطبوع، تبرید سیستم‌های آبی موجود در کشتی را بر عهده دارند. آنها به دانش و تجربه عملی در زمینه برق، الکترونیک، پنوماتیک، هیدرولیک، شیمی، تولید بخار، توربین‌های گازی و حتی فناوری هسته ای در برخی از شناورهای نظامی و غیرنظامی نیاز دارند.[۱]

رتبه‌ها و عناوین[ویرایش]

سلسه مراتب و دسته‌بندی خدمه موجود بر روی کشتی‌های تجاری

چندین رتبه و درجه در بین افسران موتور وجود دارد.[۲]

افسران برجسته[ویرایش]

  • سرمهندس: مسئول تمامی بخش موتورخانه است و فقط به کاپتان گزارش می‌دهد.
  • مهندس دوم: مسئول امور روزمره بخش موتور است و گاهی مسئول تعمیر و نگهداری موتور اصلی است.
  • مهندس سوم: معمولاً موتورهای کمکی و دیگهای بخار شارژ می‌شوند. ساعت ۱۲–۴ را می‌گیرد.
  • مهندس چهارم: معمولاً مسئولیت کمپرسورهای هوا، دستگاه‌های تصفیه، پمپ‌ها و سایر ماشین آلات کمکی را بر عهده دارد و بعضی اوقات مسئول دیگ‌های بخار است.

افسران برق[ویرایش]

افسران برق کمتر در بخش موتور به کار گرفته می‌شوند اما در کشتی‌های پیشرفته برای مسئولیت تجهیزات الکترونیکی و الکتریکی حضور دارند.

  • افسر الکتروتکنیک (ETO): افسری که مسئول نگهداری تجهیزات الکترونیکی از جمله سیستم‌های اتوماسیون و تجهیزات فرایند و کنترل ابزار دقیق یا تجهیزات الکتریکی عمومی است و به سرمهندس گزارش می‌دهد.
  • افسر برق: افسری که وظیفه تعمیر و نگهداری تجهیزات الکتریکی عمومی مانند موتورها، ترانسفورماتورها، چراغ‌ها، پریزهای خروجی و غیره را بر عهده دارد و به ETO و مهندس ارشد گزارش می‌دهد.

سمت‌های دیگر[ویرایش]

  • مهندس تازه‌کار (Junior engineer): افسری که به عنوان مهندس چهارم واجد شرایط است اما تجربه کافی را ندارد. مهندس تازه‌کار در کلیه وظایف بخش موتور کمک می‌کند.
  • کارآموز: یک افسر کارآموز موتور یا الکتروتکنیک نسبت به سایر پرسنل بخش موتور مسئولیت کمتری دارد. کارآموزهای اکثر کشورها در حین آموزش توسط یک شرکت حمل و نقل بورسیه می‌شوند، و پس از پایان آموزش در کشتی‌های متعلق به آن شرکت مشغول به کار می‌شوند.

دانشگاه‌ها و مؤسسه‌ها[ویرایش]

در ایران دانشگاه‌ها و موسسه‌هایی مسئولیت آموزش و تربیت افسر موتورخانه را برعهده دارند مانند:

د

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]