اسماعیل خان دبیر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
میرزا اسماعیل خان تفرشی دبیر

لشکر نویس
درگذشت تفرش
آرامگاه قبرستان سماق بنه
ملیت ایران
تحصیلات استاد تاریخ و علم جفر

میرزا اسماعیل خان لشکر نویس تفرشی معروف به دبیر فرزند آقا میرزا محمدتقی است که در تاریخ ۱۲۸۳ شمسی در تفرش وفات یافته است.[۱] قبر وی در کنار قبر میرعلام تفرشی و در محله استادیوم شهرستان تفرش واقع شده است .

تالیفات[ویرایش]

  1. وی صاحب کتاب نفیس نخبه التواریخ است.[۲] که از آغاز اسلام تا آخر سلطنت مظفرالدین شاه قاجار نگاشته شده است و گزارش ائمه و رجال و جلوس و وفات پادشاهان و ارتحال علما و حوادث مهم و سوانح است و برای هر مسئله تاریخی متناسب متین و شیوا تالیف کرده است. وی در ساختن مادهٔ تاریخ بسیار هنرمند و قوی بوده است.
  2. کتاب کنزاللغات نوشته محمدبن عبدالخالق معروف به گیلانی در 1271 ه.ق به خط نستعلیق توسط اسماعیل خان تفرشی تحریر شده است.
  3. کتاب تجارت السلف از هندوشاه بن سنجربن عبداله صاحبی نیز توسط وی به خط نستعلیق به رشته تحریر درآمده است.[۳][۴]

شاگردان[ویرایش]

استاد ابوالقاسم سحاب مدتی شاگرد وی بوده که در مجله یادگار درباره میرزا اسماعیل خان زیر عنوان ماده تاریخ سازی می نویسد: «استاد بی نظیر در فن ماده تاریخ سازی میرزا اسماعیل دبیر تفرشی است که اصول و قواعد این صنعت را ذیل نخبه التواریخ خود نگاشته و طرز ساختن ماده تاریخ را به حساب ابجد بیان نموده است.»

معماری مقبره[ویرایش]

این بنا طی شماره 29954 در مهر ماه سال 89در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است .[۵] بنای این بقعه 6 ضلعی و تنها بقعه شش ضلعی و از هندسه معماری دوره صفویه برخورداربوده و از عناصر ساده نظیر آجر و ملات بنایی و چوب در کالبد معماری آن به کار رفته است .ضمن استفاده از مصالح ساده از طراحی بسیار قوی برخوردار است.به کار گیری سبک و شیوه ی معماری صفوی و رسیدن از فرم 6 و 12ضلعی در پایه هاو نمای خارجی به فرم همگون و متقارن در نیم کره پوشش سقف و استقرار یک گنبد کوتاه و متناسب با قامت این بناو اجرای یک سقف یکپارچه بر روی سازه آن که از آجر و ملات و چوبهای کششی بهره گیری شده نشان یک قدرت و یک شاهکار معماری است.

پانویس[ویرایش]

  1. کتاب مآثرالآثاراعتماد السلطنه ص 93 موجود در کتابخانه مجلس شورای ملی
  2. کتاب مآثرالآثاراعتماد السلطنه ص 102
  3. «اسماعیل تفرشی». وب‌گاه صدا و سیمای استان مرکزی. 
  4. کتابخانه مجلس شورای ملی
  5. سازمان میراث فرهنگی شماره 29954 در مهر ماه سال 89 .

منابع[ویرایش]