پرش به محتوا

استان خودمختار اوستیای جنوبی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
استان خودمختار اوستیای جنوبی
Хуссар Ирыстоны автономон бӕстӕ  (آسی)
სამხრეთ ოსეთის ავტონომიური ოლქი  (گرجی)
Юго-Осетинская автономная область  (روسی)
Autonomous oblast the Georgian SSR
۱۹۲۲–۱۹۹۰

Map of the Georgian SSR, 1957–1990. The South Ossetian AO is in the middle, highlighted in yellow.
مرکزTskhinvali
تاریخچه
نوعAutonomous Oblast
تاریخچه 
 تأسیس
30 April ۱۹۲۲
 انحلال
20 September ۱۹۹۰
پیشین
پسین
جمهوری دموکراتیک گرجستان
اوستیای جنوبی
گرجستان

استان خودمختار اوستیای جنوبی (اوستیایی Ирыстоны автономон бӕстӕ) یک استان خودمختار اتحاد جماهیر شوروی بود که در ۲۰ آوریل ۱۹۲۲ در جمهوری شوروی سوسیالیستی گرجستان ایجاد شد. این یک منطقه قومی بود که توسط شوروی‌ها برای اوستیایی‌ها در داخل گرجستان به عنوان پاداشی برای وفاداری سیاسی آنها در طول حمله شوروی به گرجستان در سال ۱۹۲۱ ایجاد شد. پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی و جنگ اوستیای جنوبی، قلمرو آن توسط جمهوری خودخوانده اوستیای جنوبی کنترل می‌شود که تنها توسط پنج کشور به رسمیت شناخته شده است، در حالی که گرجستان و سایر کشورها آن را قلمرو گرجستان می‌دانند.[۱]

تاریخچه

[ویرایش]

پیشینه

[ویرایش]

قلمرو اوستیای جنوبی در طول دوران باستان و قرون وسطی بخشی از پادشاهی‌های گرجستان بود. مهاجرت اوستیایی‌ها به این منطقه در قرن‌های سیزدهم و چهاردهم آغاز شد و اعتقاد بر این است که با سقوط پادشاهی آلانیا در قفقاز شمالی به دست مغول‌ها و بعداً به دست ارتش تیمور مرتبط است. آنها به کوه‌های قفقاز مرکزی عقب‌نشینی کردند و به تدریج شروع به حرکت به سمت جنوب، از طریق کوه‌های قفقاز به پادشاهی گرجستان کردند. در قرن هفدهم، تحت فشار شاهزادگان کاباردی، اوستیایی‌ها موج دوم مهاجرت از قفقاز شمالی به پادشاهی کارتلی را آغاز کردند.

در قرن هجدهم، اوستیایی‌ها اولین مردمی در قفقاز بودند که با روسیه متحد شدند. اوستیا از اولین مناطق قفقاز شمالی بود که از سال ۱۷۷۴ تحت سلطه روسیه قرار گرفت و پایتخت آن، ولادی‌قفقاز، اولین پایگاه نظامی روسیه در منطقه بود. پادشاهی گرجستان کارتلی-کاختی، که شامل قلمرو اوستیای جنوبی مدرن بود، در سال ۱۸۰۱ توسط امپراتوری روسیه ضمیمه شد. مهاجرت اوستیایی‌ها به مناطق گرجستان در قرن‌های ۱۹ و ۲۰، زمانی که گرجستان بخشی از امپراتوری روسیه بود، ادامه یافت.

تأسیس

[ویرایش]

پس از انقلاب روسیه، منطقه اوستیای جنوبی مدرن بخشی از جمهوری دموکراتیک گرجستان شد. در سال ۱۹۱۸، درگیری بین دهقانان بی‌زمین اوستیایی ساکن شیدا کارتلی (گرجستان داخلی) که تحت تأثیر بلشویسم بودند و خواستار مالکیت زمین‌هایی که روی آنها کار می‌کردند، بودند و دولت منشویک که از اشراف قومی گرجی که مالکان قانونی بودند، حمایت می‌کرد، آغاز شد. اگرچه اوستیایی‌ها در ابتدا از سیاست‌های اقتصادی دولت مرکزی ناراضی بودند، اما این تنش به زودی به درگیری قومی تبدیل شد. اولین شورش اوستیایی‌ها در اول فوریه ۱۹۱۸ آغاز شد، زمانی که سه شاهزاده گرجی کشته شدند و زمین‌های آنها توسط اوستیایی‌ها تصرف شد. دولت مرکزی تفلیس با اعزام گارد ملی به منطقه تلافی کرد. با این حال، واحد گرجی پس از درگیری با اوستیایی‌ها عقب‌نشینی کرد. شورشیان اوستیایی سپس شهر تسخینوالی را اشغال کردند و شروع به حمله به جمعیت غیرنظامی گرجی کردند. در جریان قیام‌های سال‌های ۱۹۱۹ و ۱۹۲۰، اوستیایی‌ها مخفیانه توسط روسیه شوروی حمایت می‌شدند، اما با این وجود، شکست خوردند. بین ۳۰۰۰ تا ۷۰۰۰ اوستیایی در جریان سرکوب قیام ۱۹۲۰ کشته شدند.

بحث‌هایی برای ایجاد یک جمهوری متحد برای اوستیایی‌ها، شامل اوستیای شمالی و جنوبی، مطرح شد. این پیشنهاد در واقع توسط مقامات اوستیایی در ژوئیه ۱۹۲۵ به آناستاس میکویان، رئیس کرایکوم ( کمیته بلشویکی مسئول قفقاز) ارائه شد. سرگو اورژونیکیدزه با الحاق دولت پیشنهادی به روسیه مخالفت کرده بود، زیرا نگران بود که این امر منجر به ناآرامی در گرجستان شود، بنابراین میکویان از استالین در مورد قرار دادن تمام اوستیا در گرجستان سؤال کرد. استالین در ابتدا با این پیشنهاد موافقت کرد، اما بعداً با آن مخالفت کرد، زیرا نگران بود که این امر منجر به درخواست سایر گروه‌های قومی در روسیه برای ترک RSFSR شود که این امر فدراسیون را از بین می‌برد؛ بنابراین، اوستیای جنوبی در گرجستان باقی ماند، در حالی که اوستیای شمالی در RSFSR باقی ماند.[۲]

پایان اوستیای جنوبی شوروی

[ویرایش]

در سال ۱۹۸۹، در جریان فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی، ناآرامی‌های خشونت‌آمیزی در تسخینوالی بین جمعیت استقلال‌طلب گرجی منطقه و اوستیایی‌های وفادار به اتحاد جماهیر شوروی رخ داد. در سپتامبر ۱۹۹۰، ملی‌گرایان اوستیایی در شورای منطقه‌ای اوستیای جنوبی با اعلام «جمهوری دموکراتیک شوروی اوستیای جنوبی» وفادار به مسکو، استقلال خود را از گرجستان اعلام کردند. پس از انتخابات اکتبر گرجستان برای شورای عالی، در ۱۱ دسامبر ۱۹۹۰، این منطقه خودمختار به‌طور غیرقانونی انتخابات رقابتی برگزار کرد. در ۱۲ دسامبر، افراد مسلح که در تسخینوالی رانندگی می‌کردند، با مسلسل دستی به سمت مردم آتش گشودند و سه گرجی را کشته و دو نفر را زخمی کردند. این حمله تروریستی و خشونت قومی توصیف شده است. شورای عالی جمهوری سوسیالیستی شوروی گرجستان با لغو خودمختاری اوستیای جنوبی و اعلام وضعیت اضطراری برای برقراری نظم به این اقدامات غیرقانونی پاسخ داد.

فرهنگ و جامعه

[ویرایش]

جمعیت‌شناسی

[ویرایش]

گروه قومی اصلی منطقه خودمختار اوستیای جنوبی، اوستیایی‌ها بودند. در طول کل این منطقه، اوستیایی‌ها اکثریت ثابتی معادل بیش از دو سوم جمعیت را تشکیل می‌دادند. گرجی‌ها تنها اقلیت قابل توجه را تشکیل می‌دادند که بین ۲۵ تا ۳۰ درصد جمعیت را تشکیل می‌دادند. هیچ گروه قومی دیگری بیش از ۳ درصد از کل جمعیت را تشکیل نمی‌داد. حدود نیمی از خانواده‌های این منطقه از نژاد مختلط اوستیایی-گرجی بودند. تعداد قابل توجهی از اوستیایی‌ها در جاهای دیگر گرجستان نیز زندگی می‌کردند و بیش از ۱۰۰۰۰۰ نفر از آنها در سراسر کشور پراکنده بودند.[۳]

زبان

[ویرایش]

بیشتر مردم در منطقه خودمختار اوستیای جنوبی به زبان اوستیایی صحبت می‌کردند و تعداد کمتری از آنها از روسی و گرجی استفاده می‌کردند؛ هر سه زبان رسمی منطقه بودند. اگرچه گرجی زبان جمهوری سوسیالیستی شوروی گرجستان بود که اوستیای جنوبی بخشی از آن بود، اما اکثر مردم در منطقه خودمختار اوستیای جنوبی به این زبان صحبت نمی‌کردند. تا اواخر سال ۱۹۸۹، تنها ۱۴ درصد گرجی می‌دانستند و پیشنهادی در اوت ۱۹۸۹ برای تبدیل گرجی به تنها زبان رسمی عمومی بود که جنبش استقلال را برانگیخت. زبان اوستیایی که در ابتدا به خط سیریلیک نوشته می‌شد، در سال ۱۹۲۳، به عنوان بخشی از کمپین لاتین‌سازی اتحاد جماهیر شوروی، به خط لاتین تغییر یافت. این تغییر در سال ۱۹۳۸ متوقف شد و تقریباً هر زبان لاتین‌شده به خط سیریلیک تغییر یافت. اوستیایی و آبخازی تنها استثنا بودند. هر دو از خط گرجی استفاده می‌کردند (فقط در اوستیای جنوبی؛ اوستیای شمالی از سیریلیک استفاده می‌کرد). این سیاست تا سال ۱۹۵۳ ادامه یافت، زمانی که اوستیای جنوبی خط گرجی را کنار گذاشت و به جای آن از خط سیریلیک استفاده کرد.

منابع

[ویرایش]
  1. جان کوهان (۲۸ ژانویه ۱۹۹۱). «تسریع پایان امپراتوری» . مجله تایم .
  2. تول، جرارد (۲۰۱۷). خارج نزدیک - پوتین، غرب و رقابت بر سر اوکراین و قفقاز (ویرایش اول ). نیویورک : انتشارات دانشگاه آکسفورد. صفحات ۱۲۹-۱۳۱ .
  3. سلیمانوف، امیل (۲۰۱۳)، درک منازعات قومی-سیاسی: بازنگری جنگ‌های قره‌باغ، اوستیای جنوبی و آبخازیا ، لندن: پالگریو مک‌میلان.