ابن زیله

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

ابومنصور حسین بن محمد بن عمر بن زَیله اصفهانیاصفهان_۴۴۰ق) ریاضی‌دان، موسیقی‌شناس و فیلسوف ایرانی است.[۱]

ابومنصور بن زیله یکی از برجسته‌ترین شاگردان ابن سینا بوده است. هانری جورج فارمر او را در محل تولد قطعاً ایرانی می‌داند. او دارنده رساله‌ای بلند و با ارزش در موسیقی به نام کتاب الکافی فی الموسیقی است.[۲] زرتشتی بودن او که به همین خاطر او را مجوسی‌اش گفته‌اند مورد تردید است؛ بیهقی می‌نویسد زرتشتی بودن او برای من محقق نشده.[۱]

آثار[ویرایش]

آثار او بر این پایه‌اند:[۳]

موسیقی[ویرایش]

ابن زیله در موسیقی از استاد خود ابن سینا پیروی کرده هرچند در مواردی به نگاشته‌های ابن سینا در مورد هنر عملی افزوده است. او و ابن سینا در مورد روش‌ها و تئوری‌های موسیقی که مرتبط با هنر عملی بوده است مطالبی نگاشته‌اند که پس از آنها تا حدود دو سده (تا زمان صفی‌الدین ارموی) اسناد مربوط به تئوری موسیقی کمتر مشاهده می‌شود.[۴]

ابن زیله به همراه ابن سینا ایده نمادسازی و ثبت موسیقی که از یونان قدیم برگرفته شده را یادآوری و استفاده نمودند تا در زمان صفی‌الدین ارموی راهی برای ثبت ملودی پیدا گردید. همچنین ابن زیله در اثار خود از سیستم‌های موسیقی ایران قدیم مانند دستانات خراسان و اصفهان یاد کرده است.[۵]

پانویس[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ستایشگر، ص۲۷
  2. Farmer, 220
  3. ستایشگر، ص۲۸
  4. Farmer, 202
  5. Farmer, 205-206

منابع[ویرایش]

  • ستایشگر، مهدی. نام نامهٔ موسیقی ایران زمین جلد سوّم. چاپ اوّل. تهران: اطلاعات، ۱۳۷۶. شابک ‎۹۶۴-۴۲۳-۳۷۷-۸. 
  • Farmer, Henry George. A history of Arabian music to the XIIIth century. London: Luzac، 1929. 

پیوند به بیرون[ویرایش]

دائرة المعارف بزرگ اسلامی - ابن زیله