آمستردام

مختصات: ۵۲°۲۲′ شمالی ۴°۵۴′ شرقی / ۵۲٫۳۶۷°شمالی ۴٫۹۰۰°شرقی / 52.367; 4.900
از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
آمستردام

Amsterdam
KeizersgrachtReguliersgrachtAmsterdam.jpg
Amsterdam - Boat - 0635.jpg
Concertgebouw 04.jpg
Amsterdam - Rijksmuseum - panoramio - Nikolai Karaneschev.jpg
پرچم آمستردام
پرچم
نشان آمستردام
نشان
شعار(ها): 
Heldhaftig, Vastberaden, Barmhartig (Valiant, Steadfast, Compassionate)
Location of Amsterdam in the province of North Holland
Location of Amsterdam in the province of North Holland
آمستردام در هلند واقع شده
آمستردام
آمستردام
Location of Amsterdam in the Netherlands
آمستردام در اروپا واقع شده
آمستردام
آمستردام
آمستردام (اروپا)
مختصات: ۵۲°۲۲′ شمالی ۴°۵۴′ شرقی / ۵۲٫۳۶۷°شمالی ۴٫۹۰۰°شرقی / 52.367; 4.900
کشورهلند
استان هلند شمالی
مرکز حکومتStopera
بارو(ها)
مدیریت
 • هیئت حاکمهMunicipal council
 • شهردارفمکه هالسما
مساحت
 • منطقه شهری۲۱۹٫۳۲ کیلومتر مربع (۸۴٫۶۸ مایل مربع)
 • خشکی۱۶۵٫۷۶ کیلومتر مربع (۶۴٫۰۰ مایل مربع)
 • آب۵۳٫۵۶ کیلومتر مربع (۲۰٫۶۸ مایل مربع)
 • Randstad۳۰۴۳ کیلومتر مربع (۱۱۷۵ مایل مربع)
بلندی−۲ متر (−۷ پا)
جمعیت
 (municipality and urban area, 2018; metro region, 2014; Randstad, 2016)[۵][۳][۶][۷][۸][۹]
 • منطقه شهری۸۵۴٬۰۴۷
 • تراکم۵۲۱۴/کیلومتر مربع (۱۳۵۰۰/مایل مربع)
 • شهری
۱٬۳۵۷٬۶۷۵
 • Metro region
۲٬۴۳۱٬۰۰۰
 • Randstad
۸٬۱۱۶٬۰۰۰
نام اهلیت(ها)Amsterdammer
منطقه زمانییوتی‌سی +۱ (زمان اروپای مرکزی)
 • تابستانی (DST)یوتی‌سی +۲ (ساعت تابستانی اروپای مرکزی)
Postcode
۱۰۰۰–۱۱۸۳
Area code۰۲۰
دامنه سطح‌بالای عمومی جغرافیایی.amsterdam
وبگاه
تصویری از میدان دام شهر آمستردام مابین سال‌های ۱۸۹۰ تا ۱۹۰۵ میلادی

آمستِردام (به هلندی: Amsterdam) پایتخت و پر جمعیت ترین شهر کشور هلند است که در استان هلند شمالی در غرب هلند واقع شده. شهر آمستردام در در کنار رود آمستل (Amstel) بناشده است و از آنجایی که سد های زیادی(Dam) برای حفاطت از شهر در برابر سیل آب ساخته شده بود، نام شهر به آمستل دام(AmstelDAM) شهرت یافت که به مرور به آمستردام تغییر نام پیدا کرد. [۱۰]

آمستردام با این که پایتخت کشور هلند است، اما محل استقرار دولت نیست؛ دولت هلند، رئیس دولت، دفتر نخست‌وزیری و محل سکونت خاندان سلطنتی در شهر لاهه است. آمستردام، بزرگترین شهر هلند، و بزرگترین مرکز جذب گردشگر این کشور است.[۱۱]

جمعیت[ویرایش]

جمعیت آمستردام بر طبق آخرین سر شماری ۸۵۴۰۰۰ نفر برآورد شده است.

طبق آمار سال ۲۰۱۶ میلادی مردم این شهر را هلندی‌ها و مهاجرین مراکشی، سورینامی و ترک‌ها تشکیل می‌دهند.[۱۲]

تاریخچه[ویرایش]

هستهٔ اصلی این شهر تاریخی در قرون وسطا به‌وجود آمد. در قرن شانزدهم و پس از سقوط آنتورپ و مهاجرت تجار آنتورپی به شمال، شهر توسعه یافت و تبدیل به یک بندر تجاری اروپا شد. بسیاری از مردم آنتورپ پس از سقوط شهر به سمت شمال حرکت کردند و به دوران طلایی این شهر که حدود یک قرن به طول انجامید خاتمه دادند. از جمعیت ۱۰۰٬۰۰۰ نفری در آنتورپ قبل از محاصره، فقط ۴۰٬۰۰۰ نفر باقی ماند. بسیاری از بازرگانان ماهر آنتورپ در مهاجرت پروتستانها به شمال شرکت داشتند و بنیان تجاری " عصر طلایی هلند " را در شمال استانهای متحد بنا نهادند. توسعه آمستردام امروزی نتیجه همین مهاجرت بود.

در قرون هفدهم و هجدهم که دوران شکوفایی اقتصاد استعماری هلند بود، خانه‌های اعیان‌نشین بسیاری در حاشیهٔ کانال‌های بیرونی ساخته شدند که بسیاری از آن‌ها هنوز هم پابرجا هستند.

جغرافیا[ویرایش]

بندر آمستردام از شرق به دریاچهٔ اَیسل مِیر وصل می‌شود و از غرب از طریق یک کانال کشتیرانی به دریای شمال و آب‌های آزاد راه دارد.

ورود آب به این مجراها کنترل می‌شود چون «آمستردام نیز مانند مناطق وسیعی از هلند زیر سطح دریا قرار گرفته‌است.»

رودخانهٔ آمستِل از وسط آمستردام می‌گذرد و شبکهٔ گسترده‌ای از کانال‌ها و نهرها بخش‌های مختلف شهر قدیمی را به هم وصل می‌کنند.

این کانال‌ها به تدریج طی چهار پنج قرنِ گذشته به شکل نیم دایره‌هایی دورِ هستهٔ اولیهٔ شهر حفر شده و گسترش یافته‌اند. کاربرد اصلی آن‌ها جابجایی بار و محصولاتِ وارداتی از کشتی‌ها به انبارها و تجارتخانه‌ها و بالعکس از آنجا به بندرگاه بوده‌است.

اکثر مردم با دوچرخه در شهر رفت‌وآمد می‌کنند به‌طوری که بیش از ۶۵۰٬۰۰۰ (ششصد و پنجاه هزار) دوچرخه در آمستردام وجود دارد و فقط ۲۰۰۰۰ تای آن‌ها در آب افتاده‌اند.

گردشگری[ویرایش]

آمستردام یکی‌از هدف‌های گردشگری در اروپا با حدود چهار میلیون بازدیدکننده در سال است. بخش مرکزی آمستردام بافت فشرده و قدیمی خود را حفظ کرده‌ و مثل یک موزه است.

یکی از جاذبه‌های گردشگری آمستردام، قایق‌سواری در کانال‌های داخل شهر است که از مقابل خیلی از ساختمان‌های شهر می‌گذرد.

دانشگاه‌ها[ویرایش]

دانشگاه آمستردام (UvA) و دانشگاه وریج آمستردام (VU)، بزرگ‌ترین مراکز آموزشی این شهر هستند که در رشته‌های گوناگون دانشجو می‌پذیرند. در زمینهٔ هنر، مدرسهٔ عالی هنرها (Amsterdamse Hogeschool voor Kunsten)مهمترین مرکز آموزشی است که در رشته‌هایی مثل رقص، موسیقی، نمایش و سینما دانشجو می‌پذیرد.

هنر[ویرایش]

هلند گذشته از معماریِ خاصِ این شهر نسبت به مساحتش گنجینه‌های هنری بسیاری را نیز داراست و پر است از موزه‌ها و گالری‌های مختلف است. از نقاشی‌های خیره‌کنندهٔ رمبراند، ورمیر (فرمیر) و ون گوگ Van Gogh (فان خوخ) که در موزه‌های اصلی به نمایش گذاشته شده‌اند گرفته، تا موزه‌های کوچکی مانند موزهٔ سکس یا موزهٔ شکنجه.

سه موزه اصلی آمستردام در میدان موزه [Museumplein] واقع‌اند. آمستردام یکی از بازترین و سکسی‌ترین شهرهای دنیا شناخته شده‌است.

موسیقیدانانی نیز برخی آثارشان را از این شهر الهام گرفته‌اند از جمله گروه انگلیسی Coldplay که یکی از شعرهایش Amsterdam نام دارد (که البته متن شعر هیچ رابطه مستقیمی با شهر ندارد).

اقتصاد[ویرایش]

از نظر تجاری این شهر اهمیت زیادی در هلند دارد و دفاتر بسیاری از شرکت‌های بزرگ در آن واقع شده‌است. برخی شرکت‌های جهانی نیز به دلیل تسهیلات مالیاتی هلند نسبت به کشورهای مجاور، دفاتر منطقه‌ای خود را در این شهر و به‌خصوص در اطراف فرودگاه اسخیپل (سکیپل) در نزدیکی آمستردام مستقر ساخته‌اند که از آن میان می‌توان به شرکت سونی اشاره کرد.

دفتر مرکزی بسیاری از شرکت‌های هلندی مانند فیلیپس، هینکن، اکزونوبل و همچنین بانک‌ها و بیمه‌های هلندی در این شهر قرار دارد.

مترو[ویرایش]

متروی آمستردام در سال ۱۹۷۷ تأسیس شد و هم‌اکنون ۵۲ ایستگاه دارد.

منابع[ویرایش]

  1. "Portfolios: Mayor & Alderpersons". Gemeente Amsterdam. Archived from the original on 28 February 2014. Retrieved 18 February 2014.
  2. "Kerncijfers wijken en buurten 2020" [Key figures for neighbourhoods 2020]. StatLine (به هلندی). CBS. 24 July 2020. Retrieved 19 September 2020.
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ Anita Bouman–Eijs; Thijmen van Bree; Wouter Jonkhoff; Olaf Koops; Walter Manshanden; Elmer Rietveld (17 December 2012). De Top 20 van Europese grootstedelijke regio's 1995–2011; Randstad Holland in internationaal perspectief [Top 20 of European metropolitan regions 1995–2011; Randstad Holland compared internationally] (PDF) (Technical report) (به هلندی). Delft: TNO. Archived from the original (PDF) on 3 March 2014. Retrieved 25 July 2013.
  4. "Postcodetool for 1012JS (Dam Square)". Actueel Hoogtebestand Nederland (به هلندی). Het Waterschapshuis. Archived from the original on 21 September 2013. Retrieved 18 February 2014.
  5. خطای یادکرد: خطای یادکرد:برچسب <ref>‎ غیرمجاز؛ متنی برای یادکردهای با نام cbs statline وارد نشده‌است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  6. "Bevolkingsontwikkeling; regio per maand" [Population growth; regions per month]. CBS Statline (به هلندی). CBS. 1 January 2019. Retrieved 1 January 2019.
  7. "Bevolkingsontwikkeling; regio per maand". CBS Statline (به هلندی). CBS. 26 June 2014. Retrieved 24 July 2014. {{cite web}}: Unknown parameter |trans_title= ignored (|trans-title= suggested) (help)
  8. "CBS Amsterdam Bevolkingsontwikkeling; regio per maand".
  9. "Economische Verkenningen Metropool Regio Amsterdam" (PDF).
  10. "Amsterdam | History, Population, & Points of Interest". Encyclopedia Britannica (به انگلیسی). Retrieved 5 January 2021.
  11. «جاذبه‌های گردشگری آمستردام هلند - توریستی و گردشگری». توریستی و گردشگری. ۱۳۹۷-۰۸-۲۹T18:56:22+00:00. دریافت‌شده در 2018-11-28. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  12. Statistiek, Onderzoek, Informatie en. "Onderzoek, Informatie en Statistiek".

پیوند به بیرون[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]