آزادی منفی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
مشعل آزادی از دوران باستان، در موزه باستان‌شناسی استانبول

آزادی منفی (به انگلیسی: Negative liberty)[۱] آزادی از دخالت دیگر افراد است. آزادی منفی اساساً در رابطه با آزادی از قیود خارجی مطرح است و در تضاد با آزادی مثبت (داشتن قدرت و منابع ارضای پتانسیل‌های خود) قرار می‌گیرد. این تمایز توسط آیزایا برلین در سخنرانی‌اش در سال ۱۹۵۸ با عنوان «دو مفهوم آزادی» مطرح شد.

بررسی اجمالی[ویرایش]

دانشنامه فلسفه استنفورد آزادی منفی را اینگونه توصیف می‌کند:

«مفهوم منفی آزادی … اغلب در دفاع از آزادی‌های اساسی در جوامع لیبرال - دموکرات، مانند آزادی حرکت، آزادی مذهب، آزادی بیان و در مباحثات علیه پدرسالاری یا مداخله دولت وجود دارد. همچنین اغلب در دفاع از حق مالکیت خصوصی متوسل می‌شوند، اگرچه برخی مدعی هستند که مالکیت خصوصی لزوماً باعث افزایش آزادی منفی می‌شود.»[۲]

تاریخچه[ویرایش]

به گفته توماس هابز، مرد آزاد کسی است که در کارهایی که با قدرت و شوخ‌طبع خود قادر به انجام آن است مانع انجام آنچه می‌شود، اراده نمی‌کند.

کلود آدریان هلوتیوس این نکته را به روشنی بیان کرد: "مرد آزادمردی است که در آهن نیست، و نه در زندان، و نه وحشت زده مانند یک برده از ترس مجازات … این عدم آزادی نیست … نه مانند عقاب پرواز کند و نه مانند نهنگ شنا کند. علاوه بر این، جان جی در مقاله شماره ۲ فدرالیست اظهار داشت که هیچ چیز قطعی تر از واجبات ضروری دولت نیست، و به همان اندازه غیرقابل انکار است که هر زمان و هرچند که تأسیس شود، مردم باید از برخی از حقوق طبیعی خود انصراف دهند تا اختیارات لازم به آن واگذار شوند. معنای حرف با جایگزین کردن "آزادی منفی" به جای "حقوق طبیعی" بهتر بیان می‌شود، در اینجا بحث این است که قدرت یا اختیارات یک دولت مشروع بخشی از محدودیت‌های پذیرش ما در مورد آزادی منفی است.

آزادی منفی و اقتدار: هابز و لاک[ویرایش]

ممکن است کسی بپرسد "چگونه خواست افراد به آزادی با نیاز فرضی به اقتدار همخوان می‌شود؟" پاسخ آن توسط متفکران مختلف خطایی را برای درک دیدگاه آنها در مورد آزادی و همچنین یک دسته از مفاهیم متقاطع مانند اقتدار، برابری و عدالت ارائه می‌دهد.

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Negative liberty». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی.
  2. Cf. Cohen, G. A., 1991, Capitalism, Freedom and the Proletariat.